Thứ hai, 11/12/2017 07:38 GMT+7

Hotline: 091.352.8198

Lập đường dây nóng giải đáp bệnh "rụng lá"

16/07/2010, 10:59 (GMT+7)

Bệnh rụng lá Corynespora gây rất nhiều thiệt hại, từ nhẹ đến nặng cho các nhà vườn cao su tiểu điền. Do đó, Viện Nghiên cứu Cao su VN đã lập đường dây nóng giải đáp căn bệnh này...

Triệu chứng bệnh xuất hiện trên lá
Đến nay, bệnh rụng lá Corynespora đã gây thiệt hại từ nhẹ đến nặng cho nhiều nhà vườn cao su tiểu điền tại một số tỉnh ĐNB và Tây Nguyên. Chỉ riêng tỉnh Bình Phước, từ chỗ chỉ huyện Đồng Phú nay lên tới Bình Long, Lộc Ninh, thậm chí cả Bù Đăng. NNVN đã phỏng vấn ông Phan Thành Dũng, nguyên Trưởng Bộ môn BVTV, nay là Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Cao su VN xung quanh vấn đề trên. Ông Dũng cho biết:

Hiện nay bệnh chỉ gây hại nặng cho dòng vô tính RRIV 3 và RRIV 4, còn các dòng vô tính khác ít bị tác động của loại bệnh này.

Trên thế giới, bệnh xảy ra đầu tiên tại Sierra Leon vào năm 1936, tiếp theo là Ấn Độ (1961), Malaysia (1961), Nigeria (1969), Indonesia (1983), Brazil, Sri Lanka và Thái Lan (1985), Bangladesh (1988), Cameroon (1996) và Trung Quốc (2007). Đến nay, bệnh đã xuất hiện ở hầu hết các nước trồng cao su trên thế giới. Ban đầu, nó được xem không gây hại đáng kể và chỉ xuất hiện trên một vài dòng vô tính cao su nhưng càng ngày bệnh trở nên nghiêm trọng hơn và trở thành dịch ở nhiều quốc gia.

Đặc biệt, ở Malaysia năm 1975, bệnh gây hại trên dòng vô tính RRIM 725 làm rụng lá và chết cây, sau đó lây nhiễm cho một số dòng vô tính khác như RRIC 103, FX 25, KRS 21, PPN 2058, PPN 2444 và PPN 2447. Hiện nay, nó là bệnh hại chính trên cây cao su ở đất nước này.

Đặc biệt, tại Sri Lanka từ năm 1986 đến 1988, có hơn 4.000 ha cao su trồng bằng dòng vô tính RRIC 103 bị nhiễm nặng phải tái canh bằng dòng vô tính khác. Tại Indonesia, phát hiện bệnh vào năm 1980, sau đó lan dần sang tất cả các vùng trồng cao su trong nước với 1.200 ha nhiễm bệnh nặng, trong đó 400 ha phải bị loại bỏ hoàn toàn. Ở Ấn Độ, bệnh xuất hiện từ năm 1996 và có thời điểm phát triển với tỉ lệ bệnh lên đến 50 - 70% ở một số vùng trồng cao su làm giảm sản lượng đến 30%. Hiện nay, tại đây có hơn 10.000 ha cao su bị nhiễm bệnh phải áp dụng các biện pháp phòng trị.

Còn tại VN thì sao, thưa ông?

Tại VN, chúng tôi phát hiện đầu tiên vào tháng 8/1999 tại Trạm Thực nghiệm cao su Lai Khê (thuộc Viện NCCS VN - PV), và đến tháng 9/1999, bệnh được phát hiện ở các khu vực trồng cao su khác ở ĐNB, chủ yếu là hai dòng vô tính RRIC 103 và RRIC 104 và toàn bộ cây cao su bị nhiễm bệnh nặng đều phải tiêu hủy. Có thể nói, từ lúc phát hiện cho đến nay, số lượng dòng vô tính cao su bị nhiễm bệnh đã tăng lên rất đáng kể, trong đó nặng nhất vẫn là dòng vô tính RRIV 4, mà dòng này lại chiếm diện tích trồng khá lớn ở cao su tiểu điền lẫn đại điền.

Ông có thể nói rõ hơn “chi tiết” của bệnh?

Đây là bệnh do nấm Corynespora cassiicola, là loại nấm phân bố rộng khắp thế giới đã được ghi nhận ở hơn 70 quốc gia và vùng lãnh thổ, có khả năng gây bệnh cho hơn 300 loài thực vật bao gồm các loài cây ăn quả, rau quả, ngũ cốc, cây lâu năm, cây rừng và các loại cây cảnh. Một số nòi (race) nấm C. cassiicola có tính chuyên biệt và một số nòi có phổ ký sinh rộng.

Hiện nay, nấm gây hại trên cây cao su cũng đã hình thành nòi sinh lý mới nên có khả năng gây hại cho nhiều dòng vô tính, ngoài ra trong quá trình ký sinh nấm còn tiết ra chất độc (CC toxin), hợp chất này rất độc cho cao su, cho nên chỉ với một vết bệnh nhỏ trên gân lá chính cũng đủ gây rụng lá. Nấm có khả năng gây hại cho cả lá già và non cũng như cuống lá và chồi. Hơn nữa, do xảy ra quanh năm và suốt chu kỳ sống của cây cao su nên có tác hại lớn, nhất là cho các dòng vô tính mẫn cảm. Vườn cao su nhiễm bệnh bị rụng lá nhiều đợt gây chậm sinh trưởng và đôi khi chết cây ở vườn cao su kiến thiết cơ bản và giảm sản lượng cho vườn cao su khai thác.

“Diện tích cao su tiểu điền đang có hiện tượng lây lan bệnh, sau khi “ổ bệnh” được dập tại 2 xã An Linh, An Thái thì nay lan sang các xã khác như Tam Lập, Tân Long... với DT bị nhiễm khoảng 300 ha, trong đó có 19 hộ ngưng cạo cả 1 tháng nay. Sau đợt này thì nông dân địa phương đã có ý thức hơn trong việc chăm sóc vườn cây của mình, hầu hết đều chuyển chế độ cạo từ D2 (1 ngày cạo, 1 ngày nghỉ) sang D3 (1 ngày cạo, 2 ngày nghỉ)” - Ông Bùi Quang Chánh, Trưởng Trạm BVTV huyện Phú Giáo, tỉnh Bình Dương.
Triệu chứng trên lá có vết bệnh màu đen hình dạng xương cá chạy dọc theo gân lá. Nhưng dạng đốm lá lại phổ biến với những đốm đen có kích thước 1-2 mm có quầng vàng nhạt sau đó lan rộng. Vết lan rộng gây chết từng phần lá, sau đó toàn bộ lá đổi màu vàng cam và rụng từng lá chét một. Sự xuất hiện của các triệu chứng bệnh tùy thuộc vào tính mẫn cảm của các dòng vô tính, điều kiện thời tiết; còn trên chồi và cuống lá thì vết nứt dọc theo chồi và cuống lá dạng hình thoi, có mủ rỉ ra sau đó hóa đen, vết bệnh có thể phát triển dài đến 20 cm gây chết chồi và chết cả cây.

Viện có khuyến cáo biện pháp phòng trừ chung như thế nào cho hiệu quả?

Trước hết, chúng ta không trồng các dòng vô tính mẫn cảm như: RRIC 103, RRIC 104, RRIM 725, RRIV 4. Hai là nên sử dụng thuốc trừ nấm, đó là một trong các loại thuốc như hexaconazole (Anvil 5SC, Callihex 50SC…) nồng độ 0,15%; hoặc hỗn hợp của carbendazim và hexaconazole phối trộn theo tỷ lệ 1:1; hay thuốc đã phối trộn sẵn (Arivit 250SC, Vixazol 275SC…) nồng độ 0,2 - 0,3%. Lượng dung dịch thuốc cần phun cho 1 ha từ 400-600 lít, tùy thuộc vào tuổi cây cao su. Cần chú ý phun mặt dưới lá với chu kỳ 10 - 14 ngày/lần, với số lần phun từ 2 - 3 lần đến khi triệu chứng bệnh ngưng phát triển. Chi phí mỗi lần phòng trị khoảng 1 triệu đồng/ha (tiền thuốc và công phun xịt).

Ngoài ra, nên bón phân cân đối và đầy đủ. Ngoài lượng phân bón theo quy trình, vườn cây bị nhiễm bệnh cần tăng lượng phân kali hơn 25% để gúp cây cao su kháng bệnh. Các công ty cao su thuộc Tập đoàn CNCS VN hiện đã và đang được Viện chúng tôi hướng dẫn phòng trị loại bệnh này có hiệu quả.

Thông qua báo NNVN, chúng tôi kêu gọi các nhà vườn trồng cao su tiểu điền hết sức cảnh giác, tránh sử dụng những loại thuốc không theo sự hướng dẫn của Viện. Mọi thắc mắc về kỹ thuật hãy trực tiếp liên hệ với chúng tôi theo đường dây nóng 0650.3565150 để được hướng dẫn cụ thể.

Xin cảm ơn ông!

ĐỖ QUYÊN

Đang được quan tâm

Gửi bình luận