Đường dây nóng : 091.352.8198

Thu hồi cuốn từ điển gây sốc

Ông Bùi Việt Bắc, Giám đốc NXB Hồng Đức, xác nhận sẽ tiến hành thu hồi cuốn từ điển "Tiếng Việt dành cho học sinh” của tác giả Vũ Chất phát hành năm 2013 khiến bạn đọc bị sốc./ Phát hiện sốc quanh "Từ điển Tiếng Việt dành cho học sinh"

Tin bài khác

Sau khi Báo NNVN phản ánh về cuốn sách từ điển "Tiếng Việt dành cho học sinh” của tác giả Vũ Chất gây sốc cho người đọc với nhiều ấn bản khác nhau: NXB Thanh Niên (2000), NXB Trẻ (2001), NXB Văn hóa Thông tin (2007) và mới đây nhất là NXB Hồng Đức 2013 phát hành với số lượng kỷ lục 15.000 cuốn, được in tại Cty CP in Á Phi theo giấy phép xuất bản số 260-2013/CXB/23/01-08/HĐ.

Chiều ngày 15/10, trao đổi với PV Báo NNVN, ông Bùi Việt Bắc, Giám đốc NXB Hồng Đức, cho biết cơ quan này đang làm báo cáo giải trình với Cục Xuất bản, In và Phát hành (Bộ TT&TT). Cụ thể, NXB Hồng Đức kết hợp với đơn vị liên kết là Nhà sách Minh Lâm sẽ tiến hành thu hồi cuốn từ điển nêu trên.

Ăn cắp gặp quả đắng

Đến nay, nhân thân của tác giả Vũ Chất đã được làm rõ. Theo lời dẫn của một số người cao tuổi từng học ở miền Nam trước đây, tác giả Vũ Chất từng làm việc tại Nha học liệu Sài Gòn (Bộ Quốc gia giáo dục). Cuốn từ điển mà các NXB đem ra xào lại rồi cho phát hành đã được ông xuất bản trước năm 1975 tại NXB Hồng Dân năm 1971 với tên gọi “Việt Nam tự điển”.


Từ điển "Tiếng Việt dùng cho học sinh” của Vũ Chất (NXB Hồng Đức, 2013)

Tác giả Vũ Chất có thể không còn sống, nên mới có việc tái bản vô tội vạ không cần bản quyền. Chính ông Bùi Việt Bắc cũng thừa nhận NXB Hồng Đức “tái bản” theo bản in của các NXB trước đó.

“Vì tái bản theo bản in của các NXB trước đó mà tôi không tiện nêu tên nên NXB Hồng Đức cũng chủ quan trong khâu biên tập đã để những sai sót như báo chí đã nêu”, ông Bùi Việt Bắc nói.

Như vậy, ở đây có một vấn đề cần nêu ra, Luật Xuất bản Việt Nam (2012) có hiệu lực mà vấn đề bản quyền tác giả lại không được NXB Hồng Đức chấp hành nghiêm túc.

Điều 21 Luật Xuất bản Việt Nam (2012) quy định về Quyền tác giả trong lĩnh vực xuất bản, như sau: “Việc xuất bản tác phẩm, tài liệu và tái bản xuất bản phẩm chỉ được thực hiện sau khi có văn bản chấp thuận của tác giả, chủ sở hữu quyền tác giả theo quy định của pháp luật”.

Ăn mày dĩ vãng không chọn lọc

TS Ngữ văn Châu Minh Hùng, cán bộ giảng dạy Trường Đại học Quy Nhơn (Bình Định), bình luận: “Qua sự vụ này cũng đủ thấy tinh thần Việt nghèo nàn. Nghèo nàn đến mức phải ăn mày dĩ vãng.

Chẳng lẽ "thị trường văn hóa" ta đang bế tắc, cùng đường đến mức phải ăn mày văn hóa của miền Nam trước đây mà không có chọn lọc?”.

Chưa bàn đến những sai sót về mặt nội dung, riêng việc NXB Hồng Đức thản nhiên “tái bản” sách của Vũ Chất đã là hành động vi phạm pháp luật phải xử lý nghiêm túc.

Cũng cần nói thêm rằng, một số NXB hiện nay đưa sách cũ của miền Nam trước năm 1975 ra tái bản như một cái trào lưu để kinh doanh. Do hoàn cảnh lịch sử đất nước, nhiều tác giả và gia đình đã ra nước ngoài sinh sống, hoặc họ sống ẩn dật ít người biết, cho nên tiền bản quyền sách của họ nhiều khi bị NXB quỵt trọn gói.

Kiến nghị rút khỏi kho lưu trữ

Ban đầu, cuốn từ điển "Tiếng Việt dành cho học sinh” được báo chí phát hiện là bản gắn logo NXB Trẻ (2001).

Trao đổi với PV Báo NNVN, lãnh đạo NXB Trẻ cho biết: “Cho tới giờ, qua kiểm tra tất cả các nguồn tin, chứng cứ và cầm đọc trực tiếp ấn phẩm từ điển "Tiếng Việt dành cho học sinh" của Vũ Chất (mang logo NXB Trẻ và các NXB khác), đến thời điểm này, NXB Trẻ xin khẳng định: chúng tôi không tự xuất bản, không liên kết với Nhà sách Thành Nghĩa hoặc bất kỳ với đối tác nào để thực hiện cuốn từ điển "Tiếng Việt dành cho học sinh" - tác giả Vũ Chất thời điểm năm 2001, và sau này.

Chúng tôi sẽ kiến nghị Thư viện Quốc gia Việt Nam rút hai cuốn từ điển "Tiếng Việt dành cho học sinh" mang logo NXB Trẻ ra khỏi kho lưu trữ. Chúng tôi sẽ báo cáo ngay Cục Xuất bản, In và Phát hành  về sự việc này, và đề xuất thu hồi”.

Dù cho Điều 18, Luật Xuất bản (2012) đã quy định rõ về nhiệm vụ và quyền hạn của Tổng giám đốc (Giám đốc), Tổng biên tập NXB. Theo đó, Giám đốc NXB phải “chịu trách nhiệm trước pháp luật, trước cơ quan chủ quản về xuất bản phẩm và mọi hoạt động của NXB” và Tổng biên tập phải “chịu trách nhiệm trước Tổng giám đốc (Giám đốc) NXB và trước pháp luật” về nội dung xuất bản phẩm của NXB”.

Nhưng vấn đề bản quyền, vấn đề nội dung xuất bản phẩm không chỉ dừng lại ở các NXB, qua sự việc trên nó còn cho thấy chính cơ quan quản lý xuất bản, cụ thể ở đây là Cục Xuất bản, In và Phát hành cũng thiếu trách nhiệm trong khi ký quyết định xuất bản và đồng ý cho phát hành trên thị trường những sản phẩm có vấn đề về chất lượng đã nêu.

Share Facebook Share Google Share Twitter Share Zingme  
Kiều Mai Sơn
Bình luận Gửi phản hồi