Thứ tư, 24/04/2019 11:03 (GMT +7)

| Hotline: 0983.970.780

Chợ Giắng làng tôi

Thứ Sáu 08/02/2019 , 14:01 (GMT+7)

Nếu đình và chùa là trung tâm quyền lực chính trị và tâm linh của làng Việt Nam thì chợ chính là trung tâm kinh tế và văn hóa. Có ai đó đã nói khi đến một miền đất nào đó tức là phải ngủ ở đó một đêm, ăn một món đặc sản của vùng và đi một phiên chợ…

Chợ 700 tuổi

Làng tôi tên tục là làng Giắng, tên chữ là Thượng Liệt (xã Đông Tân, Đông Hưng, Thái Bình) nên chợ làng tôi mang tên chợ Giắng. Làng hình thành cách đây khoảng trên 700 năm nên có lẽ chợ Giắng cũng có tuổi đời xấp xỉ thời gian đó.

Minh họa: Trọng Toàn

Làng tôi dân đông, trải dài gần 2km nên chia thành hai phần, chợ nằm giữa cùng với quần thể đình - chùa - lăng làm thành cái gạch nối giữa hai miền Đông và Tây làng Giắng.

Tuy cùng một dải đất, cách nhau một khu đình, cái chợ nhưng văn hóa hai miền cũng có nhiều điểm khác nhau. Ví như người Tây làng giỏi doanh thương, có tinh thần chính trị. Người Đông làng thuần phác canh nông và đam mê văn hóa, nghệ thuật.

Duy chỉ có một điểm rất giống nhau, đó là con gái làng tôi dù Đông hay Tây làng đều đẹp, rất đẹp. Một vẻ đẹp phồn thực mê hoặc đàn ông bởi vú to, mông mẩy, da trắng, tóc dài và đôi mắt luôn long lanh, lúng liếng…

Chợ Giắng làng tôi họp tất cả các ngày nhưng phiên chính là vào ngày 4 và ngày 9 âm lịch, tức là mồng 4, mồng 9, 14 và 19, 24 và 29 âm lịch hàng tháng.

Người quê tôi đi chợ không đơn thuần là mua sắm bởi thật ra ngày xưa làng cũng thuộc dạng thuần nông, nghèo. Mà người nghèo thì lấy tiền đâu mà mua sắm nhiều. Chợ làng tôi đông bởi người dân đi chơi chợ. Chợ là nơi gặp gỡ, giao lưu của những người dân khắp vùng.

Những đôi trai gái tìm đến chợ tết để gặp gỡ, giao duyên. Người già đến chợ tết để tìm lại cố nhân, có khi là cô hàng xén răng đen thủa nào nay đã lên bà, lên cụ và cũng có thể là bà con họ hàng lấy vợ, lấy chồng nơi khác.

Lũ trẻ con chúng tôi cũng rất mê chợ, nhất là chợ phiên những ngày giáp tết. Ngồi trong phòng học, mắt luôn dõi ra con đường làng với tấp nập người đi mà lòng dạ xốn xang, rạo rực nên chỉ khoảng 24 - 25 tháng chạp là các thầy, cô giáo cho bọn tôi nghỉ học.

Cái buổi sáng đầu tiên không phải đến trường, chúng tôi ùa ra chợ. Nơi đây đang diễn ra hàng loạt các trò chơi như đánh khăng, đánh đáo, xem nặn tò he và đặc biệt là xúm quanh mấy bà hàng xén bán pháo tép.

 

Ba nhân vật của chợ làng tôi

Năm mươi năm đã trôi qua, mỗi khi nhớ về chợ làng mình, tôi luôn nhớ về ba nhân vật. Trong đó, một ông cắt tóc, một bà bán bánh cuốn và một chị bán bánh rán.

Người cắt tóc là ông Ruy. Chẳng biết ông Ruy làm nghề cắt tóc từ bao giờ. Khi tôi sinh ra, biết nhận biết đã thấy ông làm nghề này và có lẽ, ông đã từng cắt tóc cho không chỉ bố tôi mà cả ông tôi nữa vì làng tôi, chỉ có duy nhất ông làm cái nghề “đè đầu, sửa gáy thiên hạ” này.

Có lẽ đó là trả lời câu hỏi tại sao tôi lại nhớ đến ông mà không phải là nhớ về một người nào khác? Ông Ruy còn có một đặc điểm, ông có một cái bìu, tức là mảng thịt thừa thõng xuống phủ gần kín nửa khuôn mặt và thứ hai, là cái cách ông Ruy cắt tóc, liếc dao cạo râu.

Cái tiếng đánh kéo lách cách của ông rền rã và đầy nhạc điệu. Khi rộn ràng tưng bừng, khi trầm tư thư thái. Song, ấn tượng nhất và cũng ghê nhất là cách ông gại con dao cạo to bằng ba đầu ngón tay để “ủi” đám râu ria xồm xoàm trên những khuôn mặt sạm đen và hốc hác của khách hàng.

Một tay kéo căng sợi dây da to bằng bốn ngón tay, một tay ông liếc con dao to như dao mổ lợn, nửa trắng, nửa đen và trước khi gại dao, ông thường thường nhổ toẹt bãi nước bọt to tướng từ cái mồm hút thuốc lào vào miếng da trâu “cho lên nước thép” như lời ông nói.

Cái mùi khăn khẳn của da trâu cộng với cái mùi khai khai của thuốc lào khiến không ít lần tôi nôn thốc, nôn tháo.

Người thứ hai là bà Lóc bán bánh cuốn.

Bánh cuốn bà Lóc có gì đặc biệt mà khiến một kẻ như tôi, lang bạt kỳ hồ xa quê gần nửa thế kỉ vẫn còn nhớ?

Có lẽ thứ nhất, đó là cái cách bà Lóc vừa nhai trầu vừa bóc bánh cuốn. Cái tảng bánh cuốn to như viên gạch xỉ được “lắp ghép” từ hàng ngàn lá bánh cuốn mỏng tang. Để bóc ra từng lớp tránh không bị rách, người bán bánh phải rất khéo tay.

Không ít lần tôi thấy bà bỏm bẻm nhai trầu, hai hàng quyết trầu rong ra hai bên mép. Bà thản nhiên lấy ngón trỏ và ngón cái quệt dọc theo vết quết trầu đỏ rực rồi chùi chùi vào hai gót chân, sau đó bình thản lấy tay vê vê lớp bánh mỏng màu trắng muốt. Đôi khi vẫn thấy cái vệt quết trầu đỏ rực còn sót lại trên tay bà vương trên nền bánh cuốn trắng bóng.

Bù lại, bánh của bà rất ngon. Cho đến bây giờ, dù đã xa quê gần nửa thế kỉ, tôi đã “ăn mòn bát thiên hạ” nhưng chưa thấy nơi nào có bánh cuốn ngon như của bà Lóc làng tôi. Cái dư vị ngọt ngào của gạo làng, mùi thơm hành phi và cái vị ngậy ngậy của mỡ như còn đọng lại.

Người thứ ba là bà chị bán bánh rán hơn tôi khoảng dăm tuổi. Bánh rán của chị Tài giòn, ngon nổi tiếng khắp vùng và rất đông khách còn vì bà chị bán bánh rán rất đẹp. Chị có vẻ đẹp mê hoặc đàn ông với nước da trắng, hai má luôn đỏ rực vì cái nóng phả ra từ cái chảo mỡ đặt trên bếp dầu luôn sôi sùng sục.

Mỗi khi chị ngồi rán bánh, hai đầu gối đẩy bộ ngực căng phồng, chỉ chực bục ra khỏi vạt áo như một “nấm mồ” chôn sống không biết bao nhiêu cặp mắt thèm khát của lũ đàn ông làng tôi.

Không biết ngày ấy, có chàng trai nào làm thơ về chị không nhỉ?

 

Mẹ tôi đi chợ làng tôi

Như mọi người đàn bà của lằng Giắng, mỗi khi tết đến, xuân về, mẹ tôi luôn rạo rực cùng những phiên chợ tết. Bà đi đi, lại lại như con thoi, khi thì mua mấy củ hành, vài bó rau cần, lúc thì lại thảng thốt kêu lên: “Chết tôi rồi, quên chưa mua mộc nhĩ…”.

Điều mẹ tôi lo lắng nhất dịp này, đó là bữa cơm tất niên. Thường thì vào đầu vụ gặt tháng mười, bà thường chọn một đám lúa chín sớm nhất, trĩu hạt nhất gặt về phơi thật se dưới cái nắng hanh đầu mùa rồi cho vào chum sành, ủ bên trên bằng một lớp dày lá chuối hột khô chờ đúng đến sáng ba mươi tết mới được đem xay giã. Mẹ tôi bảo làm thế thóc hãy còn "tươi" nên đượm mùi thơm lúa mới.

Từ nhỏ, tôi rất thích được ngắm mẹ khi bà ngồi thổi cơm tết. Trong cái rét căm căm của châu thổ sông Hồng, khuôn mặt mẹ thường ngày tím tái vì thiếu đói và bươn chải nuôi con giờ hồng rực lên như thời con gái.

Mẹ tôi chọn đồ cúng rất kỹ, nhất là con gà để cúng đêm trừ tịch. Đó phải là chú gà trống chớm tuổi trưởng thành. Nó không còn là gà nhiếp nhưng cũng chưa đến tuổi te tái đuổi theo ả gà mái tơ nhà hàng xóm.

Trước khi đặt lưỡi dao sáng loáng vào cổ con gà để cắt tiết, bao giờ mẹ tôi cũng nói câu thần chú quen thuộc: "Tao hóa kiếp cho mày để mày thành kiếp khác". Cho đến tận những năm bốn mươi tuổi, tôi còn rất sợ câu "thần chú" này nhưng khi đã bước sang tuổi ngũ tuần, tôi mới hiểu được ẩn ý sâu thẳm của câu "thần chú thiêng liêng" đó.

Để lo bữa cơm này, mẹ tôi phải rất nhiều lần đi chợ.

Giờ đây, chợ Giắng làng tôi không còn ở nơi tuổi thơ của tôi. Nó đã di chuyển lên trung tâm của xã, như một siêu thị mà ở đó, người ta có thể mua được cả cá hồi Nauy, thịt bò Mỹ, nước hoa Pháp, rượu vang Italia…

Ông Ruy, bà Lóc đã mất từ lâu. Chị Tài bánh rán giờ chắc cũng già rồi. Cũng không còn người nặn tò he, lũ trẻ con cũng không còn chơi trò đánh khăng, đánh đáo. Hình như còn sót lại, đó là những người con gái làng tôi vẫn đẹp như từ xưa đã đẹp, mãi mãi sau này vẫn đẹp.

Đoạn trích ‘Đất Nước’ đưa vào đề thi Văn có gì hay?

Đoạn trích ‘Đất Nước’ đưa vào đề thi Văn có gì hay?

Văn hóa 09/08/2020 - 11:44

Phần quan trọng đề thi môn Văn tốt nghiệp THPT 2020 yêu cầu phân tích tư tưởng “đất nước của nhân dân” qua đoạn trích “Đất nước” của Nguyễn Khoa Điềm

Lỗi hẹn với ánh nắng sau vườn

Lỗi hẹn với ánh nắng sau vườn

Văn hóa 09/08/2020 - 07:30

Mỗi ngày bật máy tính lên, với tôi đó là cả một sự ám ảnh xen lẫn lo âu. Hình ảnh những “chiến binh áo trắng” hiện lên thật xúc động xen lẫn nghẹn ngào.

Ba người vợ trong đời một văn hào

Ba người vợ trong đời một văn hào

Văn hóa 08/08/2020 - 13:10

Makxim Gorky không xa lạ với công chúng Việt Nam. Trên thế giới, không một nhà văn nào được hưởng niềm vinh quang lớn lao và vang dội ngay khi còn sống như ông.

Cô giáo trường huyện lại đăng quang trên văn đàn quốc gia

Cô giáo trường huyện lại đăng quang trên văn đàn quốc gia

Văn hóa 08/08/2020 - 09:33

Cô giáo Nguyễn Hải Yến ở Gia Lộc- Hải Dương sau khi đoạt giải thưởng Hội Nhà văn VN 2019, lại tiếp tục đoạt giải nhất truyện ngắn Nhà Văn & Tác Phẩm.

Gọi về nỗi nhớ tháng Tám

Gọi về nỗi nhớ tháng Tám

Văn hóa 08/08/2020 - 09:10

Mẹ thở dài trong điện thoại than thời gian trôi nhanh quá là nhanh. Mới hôm nào mà bây giờ đã là tháng Tám.

Thử một lần đếm lại bước chân mình

Thử một lần đếm lại bước chân mình

Văn hóa 08/08/2020 - 08:15

Về bản chất, “Đếm lại bước chân mình” là một bài thơ dài nương theo hành trình thời gian, thiên về tự sự trong một “vỏ bọc” trữ tình...

Tác phẩm văn chương đầu tiên viết về Covid-19

Tác phẩm văn chương đầu tiên viết về Covid-19

Văn hóa 08/08/2020 - 07:52

“Tình người cách ly” là truyện dài của nhà thơ - nhà báo Từ Nguyên Thạch, do Nhà xuất bản Hội Nhà Văn ấn hành.

Nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân làm Chủ tịch Hội nhạc sĩ VN nhiệm kỳ thứ 4

Nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân làm Chủ tịch Hội nhạc sĩ VN nhiệm kỳ thứ 4

Văn hóa 07/08/2020 - 15:01

Nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân tiếp tục được bầu làm Chủ tịch Hội tại Đại hội Hội Nhạc sĩ VN khóa 10 vừa diễn ra hai ngày 6-7/8 ở Hà Nội.

Công ty sách tặng 25 nghìn khẩu trang cho Đà Nẵng chống Covid-19

Công ty sách tặng 25 nghìn khẩu trang cho Đà Nẵng chống Covid-19

Văn hóa 05/08/2020 - 12:42

Công ty sách First News - Trí Việt vừa vận chuyển 25 nghìn khẩu trang kháng khuẩn UV từ TPHCM ra Đà Nẵng để tiếp sức cho cuộc chiến đẩy lùi virus corona.

Hoa hậu Trần Tiểu Vy ủng hộ 200 triệu đồng chống dịch Covid-19

Hoa hậu Trần Tiểu Vy ủng hộ 200 triệu đồng chống dịch Covid-19

Văn hóa 04/08/2020 - 18:08

Hoa hậu Việt Nam 2018 quyên góp 100 triệu đồng cho thành phố Đà Nẵng và trao tặng thiết bị y tế trị giá 100 triệu đồng cho tỉnh Quảng Nam.

Làm phim truy kích tệ nạn buôn bán động vật hoang dã

Làm phim truy kích tệ nạn buôn bán động vật hoang dã

Văn hóa 03/08/2020 - 19:50

Phim ngắn “Xấu hổ vì cao hổ” đã thu hút công chúng khi phơi bày những ham muốn quái gở của những kẻ đẩy loài hổ đến bờ vực tuyệt chủng.

Phát hiện điệp sớ dài 12m với 5.000 kí tự ở chùa cổ nhất Tây Nguyên

Phát hiện điệp sớ dài 12m với 5.000 kí tự ở chùa cổ nhất Tây Nguyên

Văn hóa 03/08/2020 - 16:47

Sớ cầu siêu (điệp sớ) được xem là một phát hiện quan trọng, có giá trị rất lớn tại ngôi chùa Tổ Đình Bác Ái thuộc phường Quyết Thắng, TP.Kon Tum, tỉnh Kon Tum.

Xem thêm
Báo Nông Nghiệp
Vỡ lẽ

Vỡ lẽ

Lên Thủ đô, hôm đầu Hải và Dung tá túc trong một nhà nghỉ. Hôm sau, họ tìm nhà, và thật may mắn, thuê được một căn hộ tập thể trên tầng 10 của một chung cư, với giá rất hợp lý, chỉ 5 triệu đồng một tháng.

Thanh Hóa bỏ giải, kẻ khóc người cười

Thanh Hóa bỏ giải, kẻ khóc người cười

Trong lịch sử, V-League đã có tiền lệ xử trí khi một đội bỏ giải. Đó là năm 2013, với Xi măng Xuân Thành Sài Gòn hay một năm sau là trường hợp của Vissai Ninh Bình.

Nhút mít

Nhút mít

Hà Tĩnh được biết đến với nhiều đặc sản đặc trưng và những món ăn dân giã. Nhút mít là một trong những món ăn được nhiều người biết đến.

Cách mua xe cũ giá rẻ: Những điều nên và không nên

Cách mua xe cũ giá rẻ: Những điều nên và không nên

Thị trường xe cũ đã qua sử dụng đa dạng, tuy nhiên cũng tiềm ẩn không ít rủi ro. Dưới đây là một số điều nên, không nên để mua được chiếc xe ưng ý.