Thứ tư, 24/04/2019 11:03 (GMT +7)

| Hotline: 0983.970.780

Công lý bất biến không nằm ở ai, mà nằm trong lòng thiên hạ

Thứ Ba 28/04/2020 , 15:04 (GMT+7)

Công lý cần nghiêm minh về luật, nhân ái về tình, trong sáng về đạo. Công lý soi chiếu theo một người, thì công lý sẽ khó thuyết phục muôn người.  

Các mẫu phác thảo do Tòa án Nhân dân Tối cao đưa ra. 

Các mẫu phác thảo do Tòa án Nhân dân Tối cao đưa ra. 

Tòa án Nhân dân Tối cao đang tổ chức lấy ý kiến của Tòa án Nhân dân các cấp về việc xây dựng biểu tượng công lý. Nhân vật được chọn lựa làm biểu tượng công lý là vua Lý Thái Tông. Địa điểm dự kiến đặt biểu tượng công lý là trụ sở các tòa án. Mục đích bồi đắp tư tưởng phụng sự cho ngành tòa án là đáng ủng hộ, nhưng kế hoạch triển khai lại hơi khiên cưỡng và nao núng.

Đại đa số quốc gia trên thế giới đều lấy Nữ Thần Công Lý (Lady of Justice) làm biểu tượng cho luật pháp. Dù xuất phát từ thần thoại La Mã, nhưng Nữ Thần Công Lý đã phổ cập sâu rộng khắp hành tinh và đã được mặc định cho tiêu chuẩn công bằng và lẽ phải. Việt Nam muốn có biểu tượng công lý cho riêng mình, giữa bối cảnh hội nhập quốc tế, là một ý tưởng đột phá dễ gây tranh cãi.

Vua Lý Thái Tông (1000-1054) trong giai đoạn trị vì đã ban hành bộ “Hình thư”, được xem là bộ luật thành văn chính thức đầu tiên của nước ta. Đồng thời, vua Lý Thái Tông chú trọng thiết lập hệ thống xử án bài bản và cổ súy lối sống khuôn phép. Từ nền tảng của vua Lý Thái Tông, vương triều nhà Lý có một vị Khai Hoàng Vương được truyền tụng về tài xử án phân minh chính trực. Sau này, Khai Hoàng Vương nối ngôi trở thành vua Lý Thánh Tông (1023-1072) được sử gia Ngô Sỹ Liên ca tụng: “Vua khéo kế thừa, thực lòng thương dân, trọng việc làm ruộng, thương kẻ bị hình, vỗ về thu phục người xa, đặt khoa bác sĩ, hậu lễ dưỡng liêm”.

Phẩm giá và công lao của vua Lý Thái Tông rất xứng đáng được truyền tụng. Thế nhưng, câu chuyện của vua Lý Thái Tông chỉ cần được giảng dạy ở các trường luật hoặc những buổi chuyên đề của ngành tòa án. Còn muốn vua Lý Thái Tông hiện diện như một biểu tượng công lý, hoàn toàn không đơn giản.

Biểu tượng vua Lý Thái Tông được Tòa án Nhân dân tối cao đưa ra phác thảo, có nét hao hao vua Lý Thái Tổ, chỉ thêm chi tiết cầm sách, cầm gươm hoặc cầm cái cân. Biểu tượng công lý không thể là người thật việc thật. Bởi lẽ, khái niệm công lý luôn cao hơn đời thường, và giới hạn công lý luôn mở rộng theo từng thời đại. Giá trị luật pháp hôm nay càng khác xa giá trị luật pháp phong kiến.

Sở dĩ nhân loại chấp nhận biểu tượng Nữ Thần Công Lý vì ba yếu tố có sức ảnh hưởng đến nhận thức của nhân loại, thứ nhất là tay phải cầm cái cân thể hiện cho sự rạch ròi đúng sai, thứ hai là tay trái cầm gương thể hiện sự uy nghiêm, thứ ba là tấm vải bịt mắt thể hiện công lý không phân biệt người nọ người kia và cũng không bị tác động bởi yếu tố bên ngoài.

Nếu chọn người thật việc thật để làm biểu tượng công lý, có lẽ Trung Quốc đã làm trước Việt Nam. Vì lịch sử Trung Quốc có nhân vật Bao Chửng sống ở thế kỷ thứ 7 dưới đời nhà Tống, nổi danh xử án như thần. Người Trung Quốc tôn thờ Bao Chửng là Bao Thanh Thiên, nhưng người Trung Quốc cũng nhận ra hạn chế của cái luật “do vua ban ra” mà Bao Thanh Thiên thi hành, dù có “thượng phương bảo kiếm” cũng thua “kim bài miễn tử”. Vì vậy, qua nhiều thế hệ có khát vọng vươn đến công lý đích thực, người Trung Quốc đã “sáng tạo” thêm cho Bao Thanh Thiên một vầng trăng khuyết ở giữa trán, nhằm nhìn thấu những điều ẩn khuất trong cái luật “do vua ban ra”.

Từ khi có ngành tòa án đến nay, chúng ta cũng đã trưng dụng Nữ Thần Công Lý làm biểu tượng. Bây giờ, thay thế bằng biểu tượng vua Lý Thái Tông thiết nghĩ cần cân nhắc kĩ lưỡng. Công lý bất biến không nằm ở ai, mà nằm trong lòng thiên hạ. Công lý tuân thủ ba nguyên tắc, về luật thì nghiêm minh, về tình thì nhân ái, về đạo thì trong sáng. Cho nên, công lý soi chiếu theo một người, thì công lý sẽ khó thuyết phục muôn người. 

Giấy phép xả thải vào công trình thủy lợi: Ai quản lý, người ấy cấp!

Giấy phép xả thải vào công trình thủy lợi: Ai quản lý, người ấy cấp!

Thời sự 13/08/2020 - 07:10

Nhiều đại biểu Quốc hội cho rằng, việc cấp phép xả nước thải vào công trình thủy lợi phải do Bộ NN-PTNT và UBND các tỉnh thực hiện.

Thông tin cụ thể vụ học sinh thực tập tử vong trong lò than Núi Béo

Thông tin cụ thể vụ học sinh thực tập tử vong trong lò than Núi Béo

Xã hội 13/08/2020 - 06:37

Nam thanh niên xấu số tử vong lò than Núi Béo đang là học sinh thực tập, học chuyên ngành khai thác mỏ tại Trung tâm Đào tạo nhân lực Duyên Hải.

Thêm 3 ca nhiễm mới Covid-19 ở Quảng Nam và Bạc Liêu

Thêm 3 ca nhiễm mới Covid-19 ở Quảng Nam và Bạc Liêu

Thời sự 13/08/2020 - 06:03

Sáng 13/8, Việt Nam ghi nhận 3 ca nhiễm mới Covid-19, trong đó 2 ca ghi nhận tại Quảng Nam và 1 ca tại Bạc Liêu được cách ly ngay sau khi nhập cảnh.

Phân công người điều hành UBND TP. Hà Nội thay ông Nguyễn Đức Chung

Phân công người điều hành UBND TP. Hà Nội thay ông Nguyễn Đức Chung

Chính trị 12/08/2020 - 21:42

Thành ủy Hà Nội đã phân công 2 lãnh đạo phụ trách, điều hành một số lĩnh vực sau khi ông Nguyễn Đức Chung bị tạm đình chỉ công tác.

Phát hiện xe chở khách trốn khỏi Đà Nẵng trong thời gian giãn cách xã hội

Phát hiện xe chở khách trốn khỏi Đà Nẵng trong thời gian giãn cách xã hội

Xã hội 12/08/2020 - 19:01

Dù trong thời điểm giãn cách xã hội nhưng một tài xế Grab vẫn nhận chở khách lên đường tránh Nam Hải Vân (TP Đà Nẵng) để về Quảng Trị.

Ổ dịch Covid-19 tại Đà Nẵng đang từng bước được kiểm soát

Ổ dịch Covid-19 tại Đà Nẵng đang từng bước được kiểm soát

Xã hội 12/08/2020 - 18:59

Báo cáo Thủ tướng, Bộ Y tế cho biết ổ dịch Covid-19 tại Đà Nẵng đang từng bước được kiểm soát, số trường hợp mắc mới giảm trong những ngày gần đây.

Bộ Y tế thông tin về bệnh nhân Covid-19 từng đến khám ở Bệnh viện 108

Bộ Y tế thông tin về bệnh nhân Covid-19 từng đến khám ở Bệnh viện 108

Thời sự 12/08/2020 - 18:13

Chiều 12/8, Bộ Y tế ghi nhận 14 ca mắc mới, trong đó 1 ca ghi nhận tại Hà Nội (ngụ tại tỉnh Hải Dương), 13 ca tại Đà Nẵng. Việt Nam ghi nhận 880 ca.

Bệnh nhân Covid-19 ở Bệnh viện Lao - Phổi Đà Nẵng phải can thiệp ECMO

Bệnh nhân Covid-19 ở Bệnh viện Lao - Phổi Đà Nẵng phải can thiệp ECMO

Xã hội 12/08/2020 - 18:11

"Bệnh nhân 742" bị suy tim, rung nhĩ, bệnh tim thiếu máu cục bộ, viêm phổi nặng, hội chứng suy hô hấp cấp tiến triển (ARDS) do Covid-19 được các bác sĩ đặt máy ECMO.

Đáp án chính thức các môn thi tốt nghiệp THPT 2020

Đáp án chính thức các môn thi tốt nghiệp THPT 2020

Xã hội 12/08/2020 - 16:20

Bộ GD-ĐT vừa công bố đáp án chính thức các môn thi tốt nghiệp THPT 2020. Điểm thi sẽ được công bố sau khi đối sánh với kết quả điểm học bạ của thí sinh.

Quảng Ninh: Thả động vật hoang dã về môi trường tự nhiên

Quảng Ninh: Thả động vật hoang dã về môi trường tự nhiên

Xã hội 12/08/2020 - 16:11

Ban Quản lý Vườn Quốc gia Bái Tử Long vừa phối hợp với Trung tâm Cứu hộ động vật hoang dã Hà Nội đã tổ chức thả động vật hoang dã sau cứu hộ.

Cháu bé 2 ngày tuổi tử vong trước cửa chùa

Cháu bé 2 ngày tuổi tử vong trước cửa chùa

Xã hội 12/08/2020 - 15:52

Cháu bé 2 ngày tuổi bị bỏ rơi trước cửa một ngôi chùa ở TP Đà Nẵng kèm theo 1 lá thư nhưng đến khi được phát hiện thì đã tử vong.

Những phát ngôn gây chú ý của ông Nguyễn Đức Chung

Những phát ngôn gây chú ý của ông Nguyễn Đức Chung

Thời sự 12/08/2020 - 15:22

Kể từ khi giữ chức Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội, ông Nguyễn Đức Chung đã có nhiều phát ngôn gây sự chú ý của dư luận.

Xem thêm
Báo Nông Nghiệp
Phân công người điều hành UBND TP. Hà Nội thay ông Nguyễn Đức Chung

Phân công người điều hành UBND TP. Hà Nội thay ông Nguyễn Đức Chung

Thành ủy Hà Nội đã phân công 2 lãnh đạo phụ trách, điều hành một số lĩnh vực sau khi ông Nguyễn Đức Chung bị tạm đình chỉ công tác.

Vườn bơ nhiều giống, thu quả quanh năm

Vườn bơ nhiều giống, thu quả quanh năm

Trồng 4 giống bơ khác nhau, gia đình ông Trần Văn Xuất ở Lâm Đồng có thu hoạch quanh năm. Với diện tích 3ha, mỗi năm, ông thu lãi hàng trăm triệu đồng.

Ổ dịch Covid-19 tại Đà Nẵng đang từng bước được kiểm soát

Ổ dịch Covid-19 tại Đà Nẵng đang từng bước được kiểm soát

Báo cáo Thủ tướng, Bộ Y tế cho biết ổ dịch Covid-19 tại Đà Nẵng đang từng bước được kiểm soát, số trường hợp mắc mới giảm trong những ngày gần đây.

Người lao động vật lộn giữa dịch Covid-19: [Bài II] 'Phao cứu sinh' của người nghèo

Người lao động vật lộn giữa dịch Covid-19: [Bài II] 'Phao cứu sinh' của người nghèo

Trong bối cảnh người lao động gặp muôn vàn khó khăn, đã xuất hiện nhiều tổ chức, cá nhân hết mình sẻ chia, chung tay cùng họ vượt khó…