Thứ tư, 24/04/2019 11:03 (GMT +7)

| Hà Nội 34°C /57%

Dấu hiệu nhiễm độc thủy ngân

Thứ Năm 05/09/2019 , 07:03 (GMT+7)

Dấu hiệu đầu tiên khi nhiễm độc thủy ngân là tê và đau nhói ở môi, ngón tay, ngón chân; nặng có thể phù phổi cấp, suy hô hấp.

Bác sĩ Nguyễn Triệu Vũ, Trưởng khoa Ung bướu, Bệnh viện Quận Thủ Đức TP HCM, cho biết hiện tượng tê và đau nhói ở môi, ngón tay, ngón chân do ngộ độc thủy ngân gọi là chứng dị cảm (paresthesia). Ngoài ra còn có chứng Minamata là một dạng ngộ độc thủy ngân do ăn hải sản nhiễm thủy ngân. Tên bệnh bắt nguồn từ sự kiện nhà máy tại Nhật Bản đổ nhiều chất thải có chứa thủy ngân vào vịnh Minamata gây nhiễm thủy ngân cho lượng lớn cá và hàu tại đây. Người dân ăn phải các loại hải sản này đã bị ngộ độc. Ước tính khoảng 50.000 người bị ảnh hưởng với các di chứng hệ thần kinh như liệt, lú lẫn, rối loạn thăng bằng...

Tùy thuộc dạng thủy ngân gây ngộ độc, khoảng thời gian, cường độ tiếp xúc và một vài điều kiện cơ thể mà biểu hiện lâm sàng ngộ độc ở mỗi người khác nhau. Hít thủy ngân nguyên tố và nuốt thủy ngân vô cơ gây ngộ độc cấp, tiếp xúc với dạng hữu cơ như ăn phải cá chứa thủy ngân thường gây ngộ độc mạn. Hít phải thủy ngân gây bệnh phổi nặng cấp tính.

Thủy ngân dùng trong chế tạo bóng đèn, nhiệt kế, pin... Ảnh: Docjacqueline

Dấu hiệu nhiễm độc thủy ngân xuất hiện sau nhiều ngày đến nhiều tuần kể từ khi tiếp xúc với nguồn. Ngoài ra, tiếp xúc với nồng độ thủy ngân trong không khí trên 50 microgram/m3 trong thời gian dài sẽ xuất hiện các triệu chứng như run rẩy, mất khả năng điều hòa vận động, thay đổi tính cách, mất trí nhớ, mất ngủ, mệt mỏi, đau đầu, giảm cân, căng thẳng tâm lý, viêm lợi... Nặng hơn có thể dẫn đến phù phổi cấp, suy hô hấp và tử vong.

Thủy ngân là kim loại, ký hiệu Hg, xuất hiện tự nhiên trong môi trường do hoạt động của núi lửa, thời tiết, nhất là do con người. Các nhà máy sử dụng than đá, khai thác kim loại, vàng... là nguồn chính phóng thích thủy ngân vào môi trường.

Thủy ngân không tan trong nước, có thể bay hơi ngay ở 20 độ C. Nó tồn tại dưới nhiều dạng. Thủy ngân nguyên tố (hay kim loại) và vô cơ là nguồn gây nhiễm qua tiếp xúc nghề nghiệp. Thủy ngân hữu cơ (methylmercury) có thể xâm nhập vào cơ thể qua đường ăn uống. Những dạng thủy ngân khác nhau sẽ có mức độ gây độc khác nhau đối với cơ thể.

Ethylmercury cũng là thủy ngân nhưng không gây độc và được dùng với lượng rất nhỏ làm chất bảo quản trong vài loại vắcxin và dược phẩm. Thủy ngân phenyl (phenylmercury) thường có mặt trong các loại sơn sản xuất từ nhựa mủ, sơn ngoại thất, bả chống thấm, mỹ phẩm cho mắt và dụng cụ vệ sinh cá nhân. Phenylmercury xâm nhập vào cơ thể khi hít vào ở dạng hơi, ngấm qua da hoặc đường tiêu hóa.

Thủy ngân được dùng trong chế tạo bóng đèn, bình thủy, một số loại nhiệt kế, pin... Nồng độ thủy ngân ở ngưỡng an toàn trong môi trường theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) là 0.000025 mg/L, còn ở Việt Nam 0.00001 mg/L.

Tiến sĩ Khuất Quang Sơn, Đại học Phòng cháy chữa cháy Hà Nội, cho biết thủy ngân ở dạng nguyên chất thì không độc nhưng dạng hơi và ion thì rất độc. Hg dễ bị ôxy hóa thành dạng Hg2+. Trong nước, Hg chuyển hóa thành Hg(CH3)2 độc hại. Chất này trong môi trường sẽ đi vào nguồn nước, cây trồng và thâm nhiễm vào các loài sinh vật, nhất là cá, theo chuỗi thức ăn xâm nhập cơ thể vật nuôi và con người.

Khi tiếp xúc với cơ thể, thủy ngân được hấp thụ gần như hoàn toàn vào máu và phân phối tới mọi mô, bao gồm bộ não. Sau đó, Hg thải loại 10 mg trong 24 giờ qua nước tiểu và 10 mg một ngày qua phân. Số còn lại tích lũy ở gan, ruột, thận, tổ chức thần kinh và một số bộ phận khác.

Nhóm dễ bị ảnh hưởng nhất là thai nhi khi người mẹ tiếp xúc với quá nhiều thủy ngân sẽ gây tổn thương hệ thần kinh, làm trẻ chậm phát triển, rối loạn ngôn ngữ... Nó cũng truyền qua nhau thai đến thai nhi và não thai nhi. Người thợ trong các nhà máy than đá, khai thác kim loại, hoặc do ăn nhiều các loại cá, hàu có chứa nhiều thủy ngân, cũng dễ nhiễm.

Ông Bùi Văn Đoàn, 56 tuổi ( số nhà 66, ngõ 342 Khương Đình, phường Hạ Đình, Thanh Xuân, Hà Nội dọn dẹp sau đám cháy. Ảnh: Tất Định

Điều trị ban đầu ngộ độc Hg tương tự những ngộ độc khác, phải nhanh chóng đánh giá tình trạng hô hấp, tuần hoàn. Loại thải chất độc ở da bằng cách cởi bỏ quần áo bị nhiễm bẩn, rửa da, mắt nếu bị nhiễm. Ngộ độc do nuốt không gây nôn và cũng không rửa dạ dày, do nguy cơ thủng dạ dày và thủng thực quản. Không dùng than hoạt tính do không có tác dụng hấp thụ kim loại.

Trường hợp ngộ độc Hg vô cơ cần được truyền dịch ngăn ngừa trụy tim mạch. Nếu tổn thương niêm mạc hầu họng gây phù nề nhiều, nên đặt nội khí quản để ngăn ngừa tắc nghẽn hô hấp. Khi có triệu chứng toàn thân là chỉ điểm có sự chuyển đổi Hg hữu cơ thành vô cơ trong cơ thể, phải được dùng thuốc giải độc đặc hiệu ngay. Phòng ngừa tốt nhất là giảm thiểu hoặc loại bỏ các sản phẩm có sử dụng thủy ngân như bóng đèn, pin, nhiệt kế. Sử dụng năng lượng sạch như gió, mặt trời thay thế cho than đá. Kiểm soát an toàn thực phẩm. 

Riêng vụ cháy kho bóng đèn Rạng Đông, người dân sinh sống quanh khu vực cháy cần thận trọng, thực hiện tốt các biện pháp vệ sinh cá nhân theo khuyến cáo của ngành y tế, tẩy rửa tường, sàn nhà, đồ gia dụng, không sử dụng nước từ các bể chứa hở; tạm thời không sử dụng thực phẩm có nguồn gốc từ khu vực xung quanh...

"Người trực tiếp tham gia vào công tác chữa cháy như lính cứu hỏa, hoặc người dân có biểu hiện bất thường cay mắt, cay mũi, ho, tức ngực, khó thở, đau đầu, cần đi kiểm tra sức khỏe", bác sĩ Nguyễn Trung Nguyên, Trung tâm chống độc Bệnh viện Bạch Mai, khuyến cáo.

(vnexpress.net)

Di thực thành công sâm đất Hoàng sin cô về Trạm Tấu

Di thực thành công sâm đất Hoàng sin cô về Trạm Tấu

Cây thuốc - Vị thuốc 17/02/2020 - 11:01

Hoàng sin cô được mệnh danh là sâm đất có nguồn gốc ở vùng núi Tây Tạng (Trung Quốc) được di thực về trồng tại một số xã vùng cao tỉnh Yên Bái.

CDC Quảng Ninh là đơn vị tuyến tỉnh đầu tiên xét nghiệm được Covid-19

CDC Quảng Ninh là đơn vị tuyến tỉnh đầu tiên xét nghiệm được Covid-19

Sống khỏe 17/02/2020 - 09:39

Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Quảng Ninh (CDC Quảng Ninh) là đơn vị tuyến tỉnh đầu tiên trong cả nước có thể xét nghiệm Covid-19.

Phòng chống Covid-19: Nhiệt kế hồng ngoại ‘không đáng tin cậy’

Phòng chống Covid-19: Nhiệt kế hồng ngoại ‘không đáng tin cậy’

Sống khỏe 16/02/2020 - 12:34

"Trong cuộc chiến ngăn chặn Covid-19 lan rộng trên toàn cầu, du khách trên toàn thế giới đang phải trải qua những cuộc kiểm tra nhiệt độ “không đáng tin cậy”, các chuyên gia nói.

Thừa Thiên - Huế: Cách ly, theo dõi tại nhà 5 người về từ Vĩnh Phúc

Thừa Thiên - Huế: Cách ly, theo dõi tại nhà 5 người về từ Vĩnh Phúc

Sống khỏe 16/02/2020 - 10:43

Cơ quan chức năng Thừa Thiên - Huế đang kiểm tra sức khỏe, cách ly tại nhà đối với 5 lao động trở về từ Vĩnh Phúc.

15 phút cứu sống sản phụ mắc bệnh tim bẩm sinh nặng

15 phút cứu sống sản phụ mắc bệnh tim bẩm sinh nặng

Tim mạch 15/02/2020 - 16:22

Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ vừa phẫu thuật thành công sản phụ mắc bệnh tim bẩm sinh kèm bệnh lý hen phế quản trong thời gian 15 phút. 

Thực hư virus Corona sợ người hút thuốc lá?

Thực hư virus Corona sợ người hút thuốc lá?

Sống khỏe 15/02/2020 - 11:59

Dân Trung Quốc đang lan truyền bài viết trên mạng xã hội WeChat khẳng định, những người hút thuốc lá thì khó bị nhiễm virus viêm phổi Corona hơn những người không hút thuốc.

Chữa tiểu buốt thanh nhiệt từ cần ta

Chữa tiểu buốt thanh nhiệt từ cần ta

Cây thuốc - Vị thuốc 15/02/2020 - 09:15

Đông y cho rằng rau cần nước tính mát, vị ngọt, hơi cay, có công dụng bình can thanh nhiệt, lương huyết, trừ phong lợi thấp, lợi đại tiểu tràng...

Ăn kiêng giảm cân Keto có bền vững

Ăn kiêng giảm cân Keto có bền vững

Sống khỏe 15/02/2020 - 07:05

Sau tết, lại tránh nơi đông người do dịch nCoV đang khiến trường phái ăn kiêng Keto trở nên vô cùng 'mạnh miệng'.

Hải Phòng: Chỉ còn 1 trường hợp nghi nhiễm Covid-19

Hải Phòng: Chỉ còn 1 trường hợp nghi nhiễm Covid-19

Sống khỏe 14/02/2020 - 09:09

Từng lo lắng với 29 trường hợp nghi nhiễm virus Corona chủng mới, đến nay, Hải Phòng đã có 28 trường hợp có kết quả âm tính, khỏe mạnh và đã xuất viện.

Nhiều trường đại học pha chế, phát miễn phí dung dịch rửa tay

Nhiều trường đại học pha chế, phát miễn phí dung dịch rửa tay

Sống khỏe 14/02/2020 - 09:01

Nhiều trường đại học đã có hành động thiết thực, ý nghĩa để cùng chung tay chống dịch Covid-19.

Vĩnh Phúc: Huy động lực lượng cán bộ y tế về vùng dịch

Vĩnh Phúc: Huy động lực lượng cán bộ y tế về vùng dịch

Sống khỏe 13/02/2020 - 20:29

Chiều 13/2, Sở Y tế tỉnh Vĩnh Phúc tổ chức lễ xuất quân tăng cường lực lượng cán bộ y tế cho tuyến cơ sở phòng chống dịch bệnh Covid-19.

Chống dịch Covid-19: Vệ sinh điện thoại tốt hơn đeo khẩu trang

Chống dịch Covid-19: Vệ sinh điện thoại tốt hơn đeo khẩu trang

Sống khỏe 13/02/2020 - 20:09

Thường xuyên làm sạch điện thoại và rửa tay là những cách tốt hơn đeo khẩu trang để chống virus Corona lây lan.

Xem thêm
Báo Nông Nghiệp
Gia tăng bệnh nhân mắc ung thư đại trực tràng

Gia tăng bệnh nhân mắc ung thư đại trực tràng

Ung thư đại trực tràng thường gặp ở những người trên 50 tuổi, tuy nhiên tỉ lệ mắc ung thư đại trực tràng trong nhiều năm gần đây tăng nhanh ở giới trẻ.

15 phút cứu sống sản phụ mắc bệnh tim bẩm sinh nặng

15 phút cứu sống sản phụ mắc bệnh tim bẩm sinh nặng

Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ vừa phẫu thuật thành công sản phụ mắc bệnh tim bẩm sinh kèm bệnh lý hen phế quản trong thời gian 15 phút. 

Hỗ trợ người mắc bệnh tiểu đường có hoàn cảnh khó khăn

Hỗ trợ người mắc bệnh tiểu đường có hoàn cảnh khó khăn

Người mắc tiểu đường có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn TP Thái Nguyên (tỉnh Thái Nguyên) được tư vấn phòng chống và điều trị bệnh.

Di thực thành công sâm đất Hoàng sin cô về Trạm Tấu

Di thực thành công sâm đất Hoàng sin cô về Trạm Tấu

Hoàng sin cô được mệnh danh là sâm đất có nguồn gốc ở vùng núi Tây Tạng (Trung Quốc) được di thực về trồng tại một số xã vùng cao tỉnh Yên Bái.

Báo Nông Nghiệp