Báo Nông Nghiệp
Báo Nông Nghiệp
Báo Nông Nghiệp

Thứ tư, 24/04/2019 11:03 (GMT +7)

| Hotline: 0983.970.780

Ngư dân Việt ở Mỹ: Thăng trầm với nghề tôm

Thứ Tư 05/08/2015 , 06:15 (GMT+7)

Cộng đồng người Việt ở Mỹ có khoảng hơn hai triệu người nhưng chưa tới 1% làm trong các ngành nông nghiệp. 

Đa số Việt kiều thuộc nhóm này làm nghề khai thác hải sản, tập trung chủ yếu ở bang Louisiana.

Khi người Việt tới bang Louisiana, đánh bắt tôm là công việc tự nhiên dành cho những người với vốn tiếng Anh hạn chế và những lựa chọn khác không có nhiều.

Nhưng cho dù cơn bão Katrina (năm 2005) và vụ tràn dầu của hãng BP ở vịnh Mexico đã diễn ra nhiều năm, ngư dân đánh bắt tôm gốc Việt vẫn phải vật lộn để tồn tại, theo tường thuật của tạp chí National Journal.

Trên một chiếc tàu kéo lưới rà bập bềnh tại cửa sông Mississippi, nhóm ngư dân gốc Việt đang đốt tiền giấy, vàng mã. Thuyền trưởng Phuoc Nguyen ném những chiếc kẹo bọc giấy sặc sỡ xuống dòng nước lợ.

Cộng đồng khép kín

“Khi anh cầu cúng gì với tổ tiên, anh phải đáp lễ”, Sandy Nguyen, vợ Phuoc Nguyen nói. Chị cũng xuất thân từ một gia đình có truyền thống làm nghề đánh bắt tôm.

Sandy và Phuoc cùng cầu nguyện tổ tiên để con tàu đánh tôm dài khoảng 22m gặp may mắn, sóng yên bể lặng, làm ăn phát đạt.

Mùa đánh bắt tôm trắng ở Louisiana đã bắt đầu từ hai tháng trước và gia đình họ Nguyen có lí do để ăn mừng: con tàu Lady Hana và thủy thủ đoàn ba người đã đánh được số tôm trị giá 40.000 USD (hơn 800 triệu đồng) trong chuyến đi kéo dài một tuần trên vịnh Mexico. Đã lâu lắm rồi họ mới có một mẻ lưới bội thu như thế.

Và đây là tin mừng đối với cộng đồng ngư dân đánh tôm gốc Việt ở Louisiana, vốn đang rất khó khăn sau cơn bão Katrina và thảm họa tràn dầu ở vinh Mexico.

Cơn siêu bão Katrina năm 2005 đã cuốn trôi gần như mọi con tàu đánh cá thương mại ở vùng này. Rồi sau đó 5 năm, dàn khoan dầu Deep Water Horizon của hãng BP phát nổ tại địa điểm cách bờ gần 90km khiến tôm, cua và hàu của cả vùng đồng bằng Mississippi nhiễm độc.

“Tôi từng chứng kiến ngư dân khóc lóc, nhiều người đấm tay vào tường”, Nguyen nói. “Rồi thì gia đình xào xáo, đánh chửi nhau, căng thẳng, ly hôn”.

Ngư dân gốc Việt chiếm ¼ dân đánh bắt tôm ở Louisiana, theo hiệp hội đánh bắt tôm của bang. Họ bắt đầu làm ăn sinh sống ở thành phố New Orleans sau năm 1975, nhiều người trong số họ theo đạo Thiên chúa. Hầu hết người nhập cư từ Việt Nam, như cha của Sandy Nguyen đã từng làm ngư dân tại Việt Nam và khi đến vùng đầm lầy Louisiana, họ hoàn toàn thấy tự tin như ở quê hương. Họ vẫn có thể giữ nếp sống cũ mà không cần phải học nhiều tiếng Anh.

Trong những thập kỷ tiếp theo, cộng động người Việt có tăng trưởng dân số nhưng với tốc độ chậm, khi chính phủ Mỹ cho phép họ đem theo họ hàng tới New Orleans. Từ 7.700 người năm 1980, cộng đồng gốc Việt tăng đến hơn 17.000 người vào thời điểm năm 2013, là cộng đồng cư dân châu Á lớn nhất khu vực.

Ngư dân đánh tôm gốc Việt có mối quan hệ chặt chẽ với nhau và họ thường đối đãi người ngoài cộng đồng với con mắt dò xét. Lúc đầu, ngư dân gốc Việt rất miễn cưỡng nói chuyện với phóng viên tạp chí National Journal.

Nhưng sau một cuộc điện thoại và rồi gặp mặt, Sandy Nguyen đã tử tế mời nhóm phóng viên đến gặp một nhóm dân đánh tôm. Khi cùng nhau dự tiệc cúng thuyền mới của ngư dân, với những món ăn truyền thống như heo quay, gỏi gà và thứ mà ngư dân gốc Việt gọi là đặc sản: “rùa hấp”, họ bắt đầu cởi mở với các phóng viên.

Sự khép kín, lúc này hay lúc khác, đã gây ra vấn đề với cộng đồng gốc Việt. Trong nhiều thập kỷ, ngư dân gốc Việt hầu như chỉ sống dựa vào khu vực đông New Orleans với cộng đồng dân lao động, nơi người ta chủ yếu giao dịch bằng tiền mặt. Thực tế này nảy sinh vấn đề sau khi cơn bão Katrina tràn qua.

Nhiều ngư dân không thể nhận hỗ trợ từ chính phủ liên bang bởi họ chưa từng đăng ký công việc làm ăn, mã số thuế với Sở Thuế vụ Hoa Kỳ. Và họ cũng rất khó để có thể chứng minh thu nhập nhiều năm sau đó khi nộp đơn đòi Cty dầu BP phải bồi thường vì đã gây hại đối với sinh kế của họ.

Vật lộn với nghề

Sandy Nguyen, 41 tuổi, đã nhiều năm cố gắng phá bỏ tư duy cũ và khuyến khích ngư dân phát triển công việc làm ăn. Sandy đã tốt nghiệp trường kinh doanh của Đại học Tulane và năm 2010 thành lập một tổ chức phi lợi nhuận, cùng năm với vụ tràn dầu.

Tổ chức tư vấn Cộng động ven biển đã đưa ra những lời khuyên về công việc làm ăn, các kỹ năng nghề nghiệp tới hàng ngàn ngư dân. Vào lúc không phải mùa đánh bắt, văn phòng của Sandy nhộn nhịp với các lớp học quốc tịch, tiếng Anh và tin học.

“Đây là một cộng đồng khá thiệt thòi”, Sandy, người đến New Orleans từ miền Nam Việt Nam cùng cha mẹ và hai anh chị khi mới 6 tuổi.

13-30-31_swmp-home-in-louisin
Một ngôi nhà ở vùng nước ngập Louisiana gợi nhớ về ĐBSCL của Việt Nam (wikipedia)

Trong văn phòng, Sandy lưu 8 tập hồ sơ có mấy chữ “DWH”, nghĩa là Deep Water Horizon, tên giàn khoan dầu phát nổ của BP. Cô đã giúp đỡ 120 gia đình để đòi được tổng cộng 25 triệu USD tiền bồi thường từ hãng BP.

“Nhìn này, đây là Mark Clark," cô nói, tay rút một tệp hồ sơ từ ngăn kéo. “Nếu tôi không gặp anh ta ở một quán bar, anh ta đã có thể mất hơn 400.000 USD. Anh ta không biết khiếu nại. Anh ấy mù chữ”.

Sandy làm việc với hơn 1.400 người thuộc cộng đồng đánh bắt hải sản. Hai trong số họ là đầu nậu tôm cá, sở hữu bến thuyền, nơi gia đình Sandy Nguyen neo đậu chiếc tàu đánh tôm của họ.

Duong Tran và vợ là Chan gần như đã từ bỏ công việc kinh doanh hải sản mà họ đã bắt đầu từ những năm 80 của thế kỷ trước, sau khi bão Katrina tràn qua. Cty D&C mua tôm và cá từ ngư dân rồi bán lại cho một nhà máy chế biến ở Lafayette.

Rồi tôm cá được đông lạnh, vận chuyển đến các cửa hiệu và nhà hàng xa xôi ở những thành phố lớn như New York. Bão Katrina san phẳng bến tàu của họ, phá hủy các kho đông lạnh và xe tải. Số tài sản trị giá 1 triệu USD nhưng bảo hiểm không chi trả hết số thiệt hại ấy.

“Chúng tôi quá mệt mỏi”, ông Duong, 51 tuổi, nói. "Tôi bảo vợ, có lẽ chúng ta tìm nghề khác. Quá vất vả để gầy dựng lại từ đầu”.

Với số tiền bảo hiểm nhận được, họ đã nghĩ tới việc mở trạm xăng dầu ở New Orleans nhưng rồi thấy điều đó quá mạo hiểm nên đành quay lại với những gì họ đã quen thuộc. Sandy giúp họ nhận được những khoản tín dụng nhỏ từ ngân hàng và sau 9 tháng, công việc xây cất đã hoàn tất.

Nhưng sau sự cố tràn dầu, lượng tôm đánh bắt nay chỉ bằng một nửa so với trước đây. Chan Tran nói nghề đánh tôm chắc chỉ tồn tại nốt trong thế hệ cô mà thôi. Chồng cô cũng cùng ý kiến. “Con trai Sandy và ngay cả khi tôi có một đứa con trai, chúng sẽ không muốn đi đánh bắt tôm nữa đâu”.

Khoảng 1.700 hồ chứa có nguy cơ mất an toàn

Khoảng 1.700 hồ chứa có nguy cơ mất an toàn

Khoa học - Công nghệ 10/07/2020 - 09:04

Trong đó khoảng 500 hồ có nguồn kinh phí sửa chữa và nâng cấp, còn lại 1.200 hồ vẫn chưa có nguồn vốn.

Cần cải thiện chất lượng giống thanh long vàng

Cần cải thiện chất lượng giống thanh long vàng

Khoa học - Công nghệ 10/07/2020 - 06:01

Mô hình trồng thanh long vỏ vàng ruột trắng của anh Lê Huy Bình, 42 tuổi, ở ấp Hòa Phú, xã Hòa Tịnh, huyện Chợ Gạo, tỉnh Tiền Giang cho hiệu quả kinh tế cao.

Cần giám sát nguồn nước xả thải trên hệ thống thủy lợi Tả Trạch

Cần giám sát nguồn nước xả thải trên hệ thống thủy lợi Tả Trạch

Khoa học - Công nghệ 09/07/2020 - 17:02

Đây là khuyến cáo của Viện Khoa học Thủy lợi miền Trung và Tây Nguyên tại bản tin ngày 9/7 về giám sát chất lượng nước trên hệ thống thủy lợi Tả Trạch.

Phục hồi vườn cây ăn trái sau hạn mặn

Phục hồi vườn cây ăn trái sau hạn mặn

Khoa học - Công nghệ 09/07/2020 - 10:03

Sau hạn mặn nhà vườn phải cần quan tâm các yếu tố quan trọng như: Rửa mặn, phục hồi bộ rễ, hỗ trợ bộ lá phát triển, hoàn thiện bộ rễ và bộ lá.

Lũ đầu vụ ít có khả năng ảnh hưởng tới vụ Hè Thu và Thu Đông

Lũ đầu vụ ít có khả năng ảnh hưởng tới vụ Hè Thu và Thu Đông

Khoa học - Công nghệ 06/07/2020 - 11:11

Dự báo cuối tháng 7, mực nước lũ đầu vụ ở Đồng bằng sông Cửu Long không cao, nên lúa Hè Thu và Thu Đông ít có khả năng bị ảnh hưởng.

Độ mặn trên hệ thống thủy lợi An Trạch giảm

Độ mặn trên hệ thống thủy lợi An Trạch giảm

Khoa học - Công nghệ 03/07/2020 - 06:10

Đây là nhận định của Viện Khoa học Thủy lợi miền Trung và Tây Nguyên tại bản tin dự báo chất lượng nước ngày 2/7.

'Nhà khoa học' chân đất lai tạo 50 giống lúa… chỉ để tặng Nhà nước

'Nhà khoa học' chân đất lai tạo 50 giống lúa… chỉ để tặng Nhà nước3

Khoa học - Công nghệ 01/07/2020 - 09:05

Ông là Hoa Sĩ Hiền, 52 tuổi, đã dành 20 năm trời để nghiên cứu lai tạo ra 50 giống lúa. Ông cho biết, cuối đời sẽ hiến tặng hết cho Nhà nước.

Syngenta cam kết phát triển nông nghiệp bền vững tại Việt Nam

Syngenta cam kết phát triển nông nghiệp bền vững tại Việt Nam

Khoa học - Công nghệ 01/07/2020 - 06:01

Ông Nguyễn Minh Hợi ở Di Linh, Lâm Đồng vẫn nhớ như in những kỹ thuật, kinh nghiệm học hỏi được từ các chuyên gia nông nghiệp Syngenta Việt Nam.

Chi cục Thú y vùng II – lá cờ đầu của ngành Thú y Việt Nam

Chi cục Thú y vùng II – lá cờ đầu của ngành Thú y Việt Nam

Khoa học - Công nghệ 29/06/2020 - 12:00

Chi cục Thú y vùng II (Cục Thú y) không ngừng phấn đấu vươn lên, đồng hành và phát triển cùng ngành Thú y Việt Nam.

Hòa Bình: Nhiều hợp tác xã áp dụng tưới tiết kiệm ứng phó hạn hán

Hòa Bình: Nhiều hợp tác xã áp dụng tưới tiết kiệm ứng phó hạn hán

Khoa học - Công nghệ 28/06/2020 - 09:40

Hòa Bình được xem là một trong những địa phương tiên phong trong ứng dụng công nghệ tưới tiết kiệm nước vào sản xuất, bước đầu đưa lại hiệu quả kinh tế cho nông dân.

Chất lượng nước trên hệ thống thủy lợi Tả Trạch khá tốt

Chất lượng nước trên hệ thống thủy lợi Tả Trạch khá tốt

Khoa học - Công nghệ 26/06/2020 - 05:30

Đây là nhận định của Viện Khoa học Thủy lợi miền Trung và Tây Nguyên về giám sát chất lượng nước hồ Tả Trạch phục vụ sản xuất nông nghiệp.

Đẩy mạnh việc phát triển tài sản trí tuệ trong nông nghiệp

Đẩy mạnh việc phát triển tài sản trí tuệ trong nông nghiệp

Khoa học - Công nghệ 20/06/2020 - 07:51

Theo đánh giá của Viện Khoa học sở hữu trí tuệ (KHSHTT), công tác quản trị tài sản trí tuệ tại Việt Nam vẫn chưa được quan tâm đúng mức.

Xem thêm
Báo Nông Nghiệp
'Thông tắc' một số thị trường xuất khẩu sản phẩm chăn nuôi

'Thông tắc' một số thị trường xuất khẩu sản phẩm chăn nuôi

Việt Nam đã chấp thuận cho 24 quốc gia được phép xuất khẩu thịt và sản phẩm thịt gia súc, gia cầm vào Việt Nam.

Về xóm núi xem thụ phấn na

Về xóm núi xem thụ phấn na

Là xã miền núi cửa ngõ của huyện vùng cao Võ Nhai (tỉnh Thái Nguyên), năm 2011 La Hiên được chọn làm 3 xã điểm về xây dựng nông thôn mới của huyện.