Báo Nông Nghiệp
Báo Nông Nghiệp
Báo Nông Nghiệp

Thứ tư, 24/04/2019 11:03 (GMT +7)

| Hotline: 0983.970.780

Vì sao Indonesia quyết dời đô?

Thứ Bảy 21/09/2019 , 13:10 (GMT+7)

Indonesia sẽ xây dựng thủ đô mới trên đảo Borneo, trong bối cảnh Tổng thống Joko Widodo đang nỗ lực giảm áp lực lên một thủ đô Jakarta đang quá tải và chìm dần khi nước biển dâng.

05-38-36_3
Lũ lụt đổ vào Jakarta trở nên nghiêm trọng hơn khi hệ thống thoát nước kém hiệu quả.

Trụ sở hành chính mới sẽ được xây ở khu vực nằm giữa vùng Bắc Penajam Paser và Kutai Kartanegara của tỉnh Đông Kalimantan. Việc di dời thủ đô đến nơi cách Jakarta 1.400km sẽ giúp phân tán các hoạt động kinh tế ra khỏi Java, đảo đông dân nhất của đất nước. Chi phí di dời dự kiến sẽ là 466 nghìn tỷ rupiah (33 tỷ USD).
 

“Chạy trốn” một thành phố ô nhiễm, lụt lội

“Là một quốc gia rộng lớn đã độc lập 74 năm, Indonesia chưa bao giờ tự chọn thủ đô của mình”, ông Widodo nói trên truyền hình.

“Gánh nặng mà Jakarta đang chịu hiện nay quá sức”, ông Widodo nói. Ông cho biết tính cấp thiết phải chuyển thủ đô đã được bàn nhiều trong mấy chục năm qua, nhưng chưa được những người tiền nhiệm của ông nêu công khai.

Với một Jakarta 30 triệu dân, giao thông luôn bị tắc nghẽn và ô nhiễm không khí ở mức cao, những nỗ lực nhằm cải thiện giao thông đạt được rất ít tiến triển vì hàng ngàn chiếc ô tô được bổ sung vào giao thông mỗi năm.

Với mật độ hơn 15.000 người/km2, gấp đôi mật độ ở Singapore, còn rất ít không gian để xây thêm nhà nếu không tái định cư hàng ngàn gia đình. Một vấn đề nghiêm trọng khác là 40% diện tích thành phố đang nằm dưới mực nước biển và nhiều khu vực đang chìm thêm 20cm mỗi năm.

Các chuyên gia môi trường cảnh báo một phần đáng kể của thủ đô được chọn từ thời còn là thuộc địa của Hà Lan này sẽ bị chìm vào năm 2050 nếu tốc độ sụt lún hiện nay tiếp tục.

05-38-36_1
Rừng ở Trung Kalimantan bị phá để trồng cọ dầu.

Tình trạng giao thông tồi tệ của Jakarta là hệ quả của việc thành phố đóng quá nhiều vai trò trong nền kinh tế. Khu vực này tạo ra gần 1/5 tổng sản phẩm quốc nội của Indonesia. Tắc đường và hệ thống giao thông công cộng ngốn khoảng 100 nghìn rupiah (7 tỷ USD) mỗi năm vì thiệt hại kinh tế, theo ước tính chính thức.

Chi phí di dời lên đến 466 nghìn tỷ rupiah nếu phải giải phóng và xây dựng trên 40.000 hectare đất cho khoảng 1,5 triệu dân.

Ông Widodo cho rằng việc di dời thủ đô sẽ giúp giải quyết tình trạng bất bình đẳng thu nhập ở quốc gia được tạo nên từ hơn 17.000 hòn đảo. Trong khi Java chiếm gần 60% dân số của đất nước và đóng góp khoảng 58% GDP, tỉnh Kalimantan chỉ chiếm 5,8% dân số và đóng góp 8,2% GDP.

Trong hơn một thập kỷ qua, lũ lụt đã tàn phá nhà cửa, xe cộ, công việc làm ăn, đặc biệt tác động mạnh vào những khu dân cư nghèo ở Jakarta. Một số trận lụt còn gây chết người. Trận lụt năm 2007 làm thiệt mạng khoảng 80 người, làm ngập 70.000 căn nhà, theo tường thuật của Business Insider. Rồi đến năm 2013, gần 50 người chết sau đợt mưa lớn khiến một con đê bị vỡ.

05-38-36_2
Đầm lầy than bùn ở Trung Kalimantan bị đốt để lấy đất trồng cọ dầu.

Cần phải nhắc lại rằng, đảo Borneo, đảo lớn nhất châu Á và lớn thứ ba thế giới, có diện tích hơn gấp đôi Việt Nam, không phải là lãnh thổ của riêng Indonesia: Họ chia sẻ hòn đảo này với hai nước khác là Malaysia và Brunei. Phần đảo Borneo thuộc Indonesia chiếm tới 2/3 diện tích, còn lại là Malaysia và một phần nhỏ thuộc Brunei.

Ở Borneo có ít lụt lội hơn nếu so với Java, nơi có thủ đô hiện tại Jakarta. Tốc độ lún sụt ở đây cũng thấp hơn trên đảo Java, ở mức 17cm/năm. Chỉ ¼ dân Jakarta có nước máy và đa số buộc phải khoan giếng lấy nước ngầm. Hoạt động khoan giếng tràn lan cũng góp phần làm trầm trọng thêm tình trạng sụt lún ở các khu vực ven biển.
 

Lấy tiền ở đâu?

Về phương án tài chính, Indonesia đang cân nhắc một số kế hoạch tạo vốn cho việc xây dựng thủ đô mới. Hướng đi quan trọng nhất là cho tư nhân thuê đất và bất động sản sở hữu nhà nước ở thủ đô hiện tại là Jakarta, một quan chức Bộ Tài chính nói với tờ Nikkei Asian Review.

Chính phủ Indonesia hy vọng chủ trương này sẽ giúp tạo ra ngân khoản chiếm phần lớn số vốn 33 tỷ USD cần thiết để xây thủ đô mới, hiện vẫn chưa có tên chính thức.

Chính phủ hiện sở hữu hơn 17.800 bất động sản ở khu vực Jakarta. Với chủ trương cho thuê đất và nhà sở hữu nhà nước, chính phủ Indonesia hy vọng sẽ trang trải được khoảng 1/3 chi phí xây thủ đô mới.

05-38-36_4
Một cậu bé bơi thuyền trên phố ở Jakarta trong trận lụt tháng 11/2007.

Các kế hoạch tạo vốn khác bên cạnh việc cho thuê nhà đất công sản gồm: một chương trình trao đổi, theo đó một công ty tư nhân có thể được giao một bất động sản, ví dụ một tòa nhà bộ ngành nào đó ở Jakarta và công ty này phải xây một khu nhà tương tự cho chính phủ ở thủ đô mới; một kế hoạch BOT, theo đó một công ty bỏ tiền xây dựng một khu nhà ở thủ đô mới và đổi lại được quyền vận hành nó trong một thời gian nhất định; vay tiền ngân hàng sử dụng tài sản công làm thế chấp; các công ty nhà nước hoặc cơ quan chính phủ thành lập các liên doanh nhằm vận hành các cơ sở hạ tầng ở thủ đô mới để chia sẻ chi phí xây dựng; bán tài sản công ở Jakarta cho tư nhân.

Chính phủ Indonesia đang chờ quốc hội thông qua dự án và hoàn tất khung pháp lý cho việc dời đô trong năm nay, và kế hoạch tổng thể sẽ được chốt lại trong năm 2020. Việc di dời thực tế sẽ diễn ra từ năm 2024.

Nguy cơ môi trường

Khi trở thành vùng thủ đô mới, Borneo có thể tiếp nhận 1,5 triệu cư dân mới, hầu hết là nhân viên chính phủ và gia đình họ, đến từ Jakarta, theo bộ trưởng quy hoạch.

Để có chỗ ở cho số dân này, chính phủ phải phát triển hàng trăm ngàn ha đất. Dù ông bộ trưởng quy hoạch đã hứa không phá bất cứ khoảng rừng được bảo vệ nào, nhưng phát triển đô thị trên các đầm lầy than bùn có thể giải phóng carbon dioxide vào không khí.

Các vùng đất này cũng cần được hút cạn nước để tạo nền xây cao ốc và đường cao tốc, khiến các cánh đồng cỏ bị khô và hỏa hoạn có nguy cơ xảy ra nhiều hơn.

Việc xây dựng các con đường chắc chắn gây chia cắt các cánh rừng ở Borneo, được mệnh danh là một trong những lá phổi quan trọng của châu Á và thế giới. “Kalimantan là lá phổi của thế giới, và tôi e ngại chúng ta sẽ mất nốt số rừng còn lại”, một sinh viên ở Trung Kalimantan nói với BBC.

(Kiến thức gia đình số 38)

Mưa lũ ở Trung Quốc & ý kiến chuyên gia

Mưa lũ ở Trung Quốc & ý kiến chuyên gia

Điểm nóng 05/07/2020 - 09:52

Hơn một tháng ròng mưa xối xả tại miền nam Trung Quốc đã gây ra lũ lụt nghiêm trọng và thiệt hại lớn, tuy nhiên vẫn còn nhiều lý do để lo ngại phía trước. 

Trung Quốc cảnh báo lũ sau động đất ở thượng nguồn đập Tam Hiệp

Trung Quốc cảnh báo lũ sau động đất ở thượng nguồn đập Tam Hiệp

Điểm nóng 03/07/2020 - 08:17

Cảnh báo lũ lần đầu tiên được loan đi sau trận động đất mạnh 3,2 độ richter đã làm rung chuyển thành phố Nhược Nhĩ Cái ở tỉnh Tứ Xuyên phía thượng nguồn Tam Hiệp.

Năm 2020 - ‘sao quả tạ’ của ngành du lịch thế giới

Năm 2020 - ‘sao quả tạ’ của ngành du lịch thế giới

Điểm nóng 02/07/2020 - 17:41

Báo cáo mới nhất của Liên Hợp quốc cho biết, doanh thu du lịch toàn cầu dự kiến ​​sẽ giảm tới 3,3 nghìn tỷ USD do đại dịch Covid-19.

9 điểm chú ý trong Luật An ninh Hong Kong

9 điểm chú ý trong Luật An ninh Hong Kong

Điểm nóng 01/07/2020 - 15:38

Luật An ninh mới cho Hong Kong đã chính thức có hiệu lực từ 23h ngày 30/6 nhưng đến sáng 1/7 nội dung đầy đủ mới được công bố.

Những bí ẩn ít người biết về đập Tam Hiệp

Những bí ẩn ít người biết về đập Tam Hiệp

Điểm nóng 01/07/2020 - 10:15

Siêu dự án thủy điện đầy tham vọng của Trung Quốc sẽ còn tiếp tục gây tranh cãi bất tận bởi nó còn chứa đựng quá nhiều bí ẩn và bất an.

Trung Quốc chính thức thông qua Luật An ninh quốc gia cho Hồng Kông

Trung Quốc chính thức thông qua Luật An ninh quốc gia cho Hồng Kông

Điểm nóng 30/06/2020 - 09:50

Luật An ninh quốc gia Hồng Kông được Bắc Kinh nhất trí thông qua, dự kiến sẽ có hiệu lực vào ngày 1/7.

Mưa lũ ở Trung Quốc thiệt hại nhiều tỷ USD, gần trăm người chết

Mưa lũ ở Trung Quốc thiệt hại nhiều tỷ USD, gần trăm người chết

Điểm nóng 26/06/2020 - 08:38

Đợt mưa lũ đầu mùa trong 20 ngày đầu của tháng 6 ở các tỉnh miền nam Trung Quốc đã cướp đi sinh mạng của 63 người, thiệt hại kinh tế gần 3 tỷ USD.

Đập Tam Hiệp làm mất 50% trầm tích đồng bằng

Đập Tam Hiệp làm mất 50% trầm tích đồng bằng

Điểm nóng 25/06/2020 - 11:09

Đây là thống kê của tờ Nationalgeographic ra ngày 9/6/2006 về siêu dự án đập thủy điện Tam Hiệp hoành tráng của Trung Quốc, chính thức phá mọi kỷ lục thế giới về quy mô.

Triều Tiên đình chỉ kế hoạch hành động quân sự chống lại Hàn Quốc

Triều Tiên đình chỉ kế hoạch hành động quân sự chống lại Hàn Quốc

Điểm nóng 24/06/2020 - 09:49

Điều này có thể làm trì hoãn chiến dịch gây áp lực chống lại Seoul trong bối cảnh các cuộc đàm phán hạt nhân bị đình trệ với chính quyền Trump.

Triều Tiên lắp lại loa tuyên truyền biên giới

Triều Tiên lắp lại loa tuyên truyền biên giới

Điểm nóng 23/06/2020 - 19:05

Một nguồn tin quân sự Hàn Quốc đã kiểm chứng được việc Triều Tiên cho lắp lại các hệ thống loa tuyên truyền dọc biên giới hai nước.

Bắc Kinh lo sốt vó, mở rộng tầm soát coronavirus

Bắc Kinh lo sốt vó, mở rộng tầm soát coronavirus

Điểm nóng 20/06/2020 - 21:35

Tất cả các mặt hàng thực phẩm, bưu kiện và lực lượng vận chuyển đều phải trải qua các xét nghiệm để tuy tìm nguồn bệnh trong nỗ lực kiểm soát các ổ dịch mới.

Rừng Amazon ở Brazil bị phá kỷ lục

Rừng Amazon ở Brazil bị phá kỷ lục

Điểm nóng 15/06/2020 - 08:40

Nạn phá rừng mưa nhiệt đới Amazon tiếp tục gia tăng ở Brazil trong tháng Năm và các con số thống kê chính thức vừa công bố cho thấy, đây là tháng tồi tệ nhất.

Xem thêm
Bài 7: 4 nguyên tắc của Anova

Bài 7: 4 nguyên tắc của Anova

Để bảo vệ đàn heo của mình, Anova đã chủ động áp dụng các biện pháp đảm bảo an toàn sinh học và nâng cao sức đề kháng của vật nuôi.

Kiểm soát vũ khí hạt nhân: Chiến trường mới trong cuộc cạnh tranh Mỹ - Trung

Kiểm soát vũ khí hạt nhân: Chiến trường mới trong cuộc cạnh tranh Mỹ - Trung

Giải trừ vũ khí hạt nhân có thể trở thành một mặt trận mới trong sự rạn nứt ngày càng sâu sắc giữa Trung Quốc và Hoa Kỳ.

Khu đèn đỏ Amsterdam mở cửa trở lại

Khu đèn đỏ Amsterdam mở cửa trở lại

Các “công nhân tình dục” hoan nghênh cơ hội kiếm lại tiền nhưng với những quy tắc nghiêm ngặt về tiếp xúc trực diện, vệ sinh và yêu cầu khách hàng kiểm tra triệu chứng