Thứ tư, 24/04/2019 11:03 (GMT +7)

| Hotline: 0983.970.780

| Hà Nội 34°C /57%

Trịnh Công Sơn và những con phố tình yêu

Thứ Bảy 22/02/2020 , 07:10 (GMT+7)

Nhạc sĩ Trịnh Công Sơn chào đời 29/2/1939, nghĩa là 4 năm có một sinh nhật của ông. 29/2/2020, công chúng lại nhớ đến ông với những lời nồng nàn qua từng con phố.

Trịnh Công Sơn - tài hoa, đa tình.

Trịnh Công Sơn - tài hoa, đa tình.

Nhạc sĩ Trịnh Công Sơn cả một đời gắn với những con phố cùng những cô gái mà ông si mê. Trịnh Công Sơn dựa vào những con phố để trải lòng mình với những bóng hồng.

Tình của ông âm thầm e lệ. Bởi thế những con phố của ông cũng rụt rè như nắng mùa đông vậy. Nếu kiểm chứng trong hơn 100 ca khúc tuyển chọn của chính ông xuất bản năm 1995 thì đã có tới 45 tình khúc ẩn chứa hình ảnh phố và những con đường.

Tôi tò mò, với sự kỳ thú, đi dạo các con phố âm nhạc cùng quá khứ yêu thương mà ông gửi lại cho đời. Khi là con phố vui. Nào một phố buồn. Hoặc con phố chia xa… Lấp ló bên hàng phố là những hình bóng giai nhân mà nhạc sĩ mơ mộng. Từ đó những giai điệu cất lên, ám ảnh những khắc khoải, nỗi niềm.

Đến giờ đây người của thành Huế vẫn còn nhớ tới người tình trong mộng Trịnh là Ph Th, em gái của ca sĩ Hà Thanh, người ở cùng ban nhạc Huế. Khi đó hai người còn ở độ tuổi đôi mươi. Cho dù khi ấy Trịnh Công Sơn đã nổi tiếng với ca khúc “Ướt mi” (1956) nhưng nàng vẫn không hề để ý.

Nhưng có điều hương thơm từ nàng cứ ám ảnh Trịnh bao đêm mộng tưởng. Yêu mà nén chịu chỉ liếc trộm rồi về nhà thở dài và mơ tới hương thơm từ làn da trắng nõn tỏa lan. Không được yêu nhưng không ngờ chàng nhạc sĩ si tình kia cũng sáng tác tới ba bài tình ca để tặng nàng.

Những hình ảnh phố trong nhạc Trịnh bắt đầu hiện lên từ đây. Nếu trong ca khúc “Nắng thủy tinh” lấp lánh con đường chồng mờ: “Em qua công viên mắt em ngây tròn” và “Ngàn cây thắp nến lên hai hàng”; Thì, với ca khúc “Nhìn những mùa thu đi”, nhạc sĩ đã khắc họa hè phố thật thi vị: “Chiều tím loang vỉa hè và gió hôn tóc thề”. Người đẹp kiêu sa vô tình làm người nhạc sĩ lãng du, bơ vơ. Bóng dáng nàng luôn nằm trong sự đeo đuổi ngẩn ngơ.

Phố cũng lẩn khuẩn mơ mộng dưới hàng cây: “Hàng cây khô tình bơ vơ. Hàng cây đưa em đi về. Giọt nắng nhấp nhô” (Gọi tên bốn mùa). Có lẽ đó là ca khúc nhạc sĩ viết khi hay tin Ph Th đã đi lấy chồng. Nhạc sĩ trẻ ủ ê tâm trạng khá lâu. Một cuộc tình không tới. Nàng ra đi lại như một giải thoát. Ba tình khúc ấy được coi là mở đầu cho sự nghiệp, đậm chất hoang mang, với những cuộc tình huyền ảo, trong cuộc đời Trịnh Công Sơn.

Những hình ảnh phố và những con đường đã được vẽ tiếp trong những ca khúc sau đó. Điển hình là phố hiện lên rất “siêu thực” trong tình khúc “Diễm xưa”. Khi ấy gia đình họ Trịnh ở trên gác hai phố Nguyễn Trường Tộ với những hàng cây xanh mướt hai bên hè đường. Chàng ngắm nàng Diễm hàng ngày đi qua con phố đó đến trường.

“Diễm xưa” là khúc nhạc buồn rất liêu trai được hát lên: “Mưa vẫn mưa bay trên hàng lá nhỏ. Buổi chiều ngồi ngóng những chuyến mưa qua. Đường dài hun hút cho mắt thêm sâu”. Chính đó là hình ảnh con phố Nguyễn Trường Tộ hiện lên qua hàng cây và đường dài hun hút xa xôi.

Rồi cho đến khi trái tim tan vỡ bởi cô em Dao Ánh, thì Trịnh vẫn tỏ bày nỗi mộng mị của mình bằng hình ảnh: “Đường phượng bay mù không lối vào. Hàng cây lá xanh gần với nhau”. Mối tình giữa hai người, còn dai dẳng mãi tới sau này qua những bức thư.

Cuộc chiến tranh đã xô đẩy Trịnh Công Sơn bật ra khỏi Huế. Trịnh cắp sách đi học Sư phạm ở Quy Nhơn (1962-1964)Trong thời gian gần 3 năm học, hàng loạt những tình khúc của Trịnh Công Sơn ra đời với những nỗi buồn hoang hoải của một tâm hồn bơ vơ trước cuộc sống.

Khát vọng tình yêu mà không tới. Tất cả cứ vượt khỏi tầm tay. Sau đó là những chuỗi ngày tháng buồn như trên sa mạc ở con phố “Cầu Đen” thị trấn Bảo Lộc. Trịnh Công Sơn được phân công lên đây dậy học. Một số ca khúc hay của Trịnh Công Sơn thời kỳ này luôn luôn e ấp những đường phố như: “Chiều một mình qua phố” hay “Tuổi đá buồn”.

Trong đó lời ca “Chiều một mình qua phố, âm thầm nhớ nhớ tên em” thuộc về một câu chuyện tình khác, nảy nở hồn nhiên trên phố núi, với một cô gái xóm đạo. Người đẹp thường kẹp bông hồng trên cuốn kinh, mỗi khi đi qua nhà trọ của Trịnh Công Sơn, để tới nhà thờ.

Nghe nói tên người đẹp hút hồn ấy là Ngà. Nhưng cũng chỉ là “Một mình” Sơn mà thôi. Nhưng còn “Tuổi đá buồn” nữa, nhạc sĩ đi đến tận cùng trong tâm tưởng và sự rung động của trái tim. Chàng viết: “Đóa hoa hồng cài lên tóc mây, ôi đường phố dài, lời ru miệt mài…”.

Sau những cú trượt dài trên con đường phố tình yêu. Trịnh Công Sơn bị không khí xã hội lôi cuốn nên đã dồn tâm sức sáng tác thể hiện thái độ phản chiến của mình. Đây là thời kỳ rực rỡ nhất trong sự nghiệp âm nhạc của Trịnh Công Sơn với những “Ca khúc da vàng” và “Ca dao mẹ”. Nhưng rồi cuộc sống trần ai đưa đẩy tới năm 1970 nhạc sĩ trở lại Huế sinh sống.

Và. Những con phố tình yêu lại cất tiếng gọi mời. Tâm hồn nhạc sĩ luôn ngơ ngác và hoang mang trước những cuộc tình. Trong thời gian này, người đẹp Minh Nguyệt, một nữ sinh Đồng Khánh, ở thôn Vỹ đã làm nhạc sĩ mê mệt. Mỗi khi chạm tới nhan sắc là nhạc sĩ lại bối rối, trẻ thơ. Kể cả khi đến rồi đi. Quen rồi mất. “Nguyệt ca” cứ xôn xao như vậy: “từ khi thôi là Nguyệt, tôi như đường phố nhiều tên”.

Cũng giống như trong “Biển nhớ” nhạc sĩ lại lồng tên người mình yêu vào bài hát, ngọt ngào, bay bổng và hồn nhiên. Sau đó còn có phố “Quỳnh Hương”, viết đúng tên, đúng người, với cảm xúc mênh mông: “Thôi chào em, về giữa phố xá thênh thang. Ấy là chưa kể tới “Hoa Xuân ca”. Cũng là một nhan sắc tên Xuân, đẹp như hoa.

Kỷ vật ở Gác Trịnh - Huế. Ảnh: Tư liệu.

Kỷ vật ở Gác Trịnh - Huế. Ảnh: Tư liệu.

Vào đầu thập niên 1980, nhạc sĩ Trịnh Công Sơn vào định cư hẳn ở TP Hồ Chí Minh. Không ngờ cho dù cuộc đời hết sức trầm luân nhưng nhạc sĩ lại được hàng tá nhan sắc bủa vây. Tình do ngưỡng mộ. Tình do yêu thương. Trong đó có cả những cuộc tình tôn thờ. Ta có thể điểm mặt những con phố xôn xao trông âm nhạc Trịnh.

Đầu tiên là cuộc tình với người đẹp Hoàng Lan, năm 1981 với ca khúc “Hoa vàng mấy độ”. Nhạc sĩ bật lên những cung nhạc: “Một thoáng hương bay bên trời phố lạ”. Rồi sau đó đến người dẹp DH, với vẻ đẹp lộng lẫy đi dạo cùng Trịnh và lại một con phố nữa hiện lên, khi bị phụ tình. Trịnh Công Sơn về ôm cây đàn réo gọi con phố mùa đông của mình rằng: “Tôi đã đưa em qua nhiều phố, khi lá cây khô bay đầy ngõ” (Trong nỗi đau tình cờ).

Chờ đợi mãi rồi những con phố vui đã lên ngôi. Nhạc sĩ đã từ giã những con phố buồn, những con đường phụ bạc và cuộc tình không tên đã tới. Đó là sự gặp gỡ giữa Trịnh Công Sơn và ca sĩ Hồng Nhung, vào những năm 90.

Thời gian này, những con phố tình của nhạc sĩ rộn ràng như nắng và xôn xao như lá. Với ba ca khúc viết tặng cô học trò bé nhỏ, Trịnh Công Sơn đã vẽ những con phố rất trừu tượng nhưng lại rất hiển hiện qua hình ảnh rất đáng yêu: “Bống nhảy lên đường Bống đi chơi phố” (Bống không là Bống).

Lần này Trịnh Công Sơn không bị mê hoặc hay mơ mộng nữa mà nó sinh thành trong mầm sống tươi mới của tình yêu. Đó chính là những con phố cuối cùng của Trịnh Công Sơn đã “Xin trả nợ người” về cõi phật. Hình ảnh ghi dấu ấn đặc biệt với trần thế là hình ảnh mái phố được hiện lên trong tổ khúc “Đóa hoa vô thường”. Người đời mãi mãi ghi nhớ những tình yêu ấy mà Trịnh đã họa lên: “Mùa xuân trên những mái nhà. Có con chim hót tên là ái ân”.

(Kiến thức gia đình số 8)

'Pháp sư mù' công chiếu trực tuyến trên kênh Film+

'Pháp sư mù' công chiếu trực tuyến trên kênh Film+

Giải trí 01/04/2020 - 10:28

Đây là tác phẩm đầu tay do diễn viên Huỳnh Lập tự bỏ vốn sản xuất và làm đạo diễn.

'Phượng Khấu' thắng lớn khi phát hành trực tuyến

'Phượng Khấu' thắng lớn khi phát hành trực tuyến

Giải trí 31/03/2020 - 09:54

Những tập đầu tiên của “Phượng Khấu” trên mạng đã đạt số lượng người xem kỷ lục.

Nhạc 'chill' lên ngôi khi người dùng phải cách ly mùa dịch

Nhạc 'chill' lên ngôi khi người dùng phải cách ly mùa dịch

Giải trí 31/03/2020 - 08:38

Việc tự cách ly trong nhà đã thay đổi thói quen nghe nhạc của người dùng, với số lượng lượt nghe nhạc "chill" tăng cao, dịch vụ phát trực tuyến Spotify cho biết.

Ca sĩ Vy Oanh: 'Tôi không có tư tưởng giữ chân chồng'

Ca sĩ Vy Oanh: 'Tôi không có tư tưởng giữ chân chồng'

Giải trí 28/03/2020 - 06:40

Ca sĩ Vy Oanh cho biết, điều cô trân quý nhất ở chồng mình là sự đàng hoàng và trách nhiệm, vợ chồng cô luôn tôn trọng nhau.

Gã hào hoa trên sân khấu vẫn chung thủy trong hôn nhân

Gã hào hoa trên sân khấu vẫn chung thủy trong hôn nhân1

Giải trí 22/03/2020 - 07:15

Bí quyết của ca sĩ Thái Châu: “Để giữ được hạnh phúc hôn nhân như hôm nay, tôi luôn tự nhắc bản thân đừng làm điều gì khiến bà xã phải buồn lòng...".

Bác Thảo Dân lý luận với lão Cò

Bác Thảo Dân lý luận với lão Cò

Giải trí 21/03/2020 - 15:35

Bác Thảo Dân và người bạn cố tri, tiến sĩ Cò, vang danh một thời là giám đốc quân xanh, đã lâu mới có dịp hàn huyên dưới gốc mít.

Ca sĩ Lệ Thu dạt dào tựa những âm xưa...

Ca sĩ Lệ Thu dạt dào tựa những âm xưa...

Giải trí 21/03/2020 - 14:10

Cuộc đời Lệ Thu trong trẻo, thật thà đến khờ dại luôn đánh rơi nhưng gì ngỡ như đã cầm được trên tay...

Danh hài Thuý Nga: 'Tôi chưa bao giờ lục ví của đàn ông'

Danh hài Thuý Nga: 'Tôi chưa bao giờ lục ví của đàn ông'

Giải trí 21/03/2020 - 07:15

Ở tuổi 43, làm mẹ đơn thân, danh hài Thuý Nga vẫn đầy kiêu hãnh.

Thủy Tiên quyên góp chống mặn

Thủy Tiên quyên góp chống mặn

Giải trí 21/03/2020 - 06:45

Ca sĩ Thủy Tiên đã đứng ra quyên góp kinh phí lắp đặt máy lọc nước biển thành nước ngọt cho đồng bào khu vực miền Tây Nam bộ.

Ca sĩ Võ Hạ Trâm: 'Tôi may mắn khi được làm dâu Ấn Độ'

Ca sĩ Võ Hạ Trâm: 'Tôi may mắn khi được làm dâu Ấn Độ'

Giải trí 14/03/2020 - 14:01

Sau 1 năm kết hôn với chồng Ấn Độ, Võ Hạ Trâm vẫn tràn đầy hạnh phúc khi kể về cuộc sống hôn nhân viên mãn của mình.

Nhan sắc và tài năng không cứu vãn được tình duyên lận đận

Nhan sắc và tài năng không cứu vãn được tình duyên lận đận

Giải trí 14/03/2020 - 09:20

Ca sĩ Thanh Lan là một chân dung hội tụ mọi sự trái chiều, giữa thành công rực rỡ trong nghệ thuật và những thị phi khôn lường trong tình yêu lẫn hôn nhân!

Đối thoại với loài chim cánh cụt

Đối thoại với loài chim cánh cụt

Giải trí 14/03/2020 - 06:50

Đã mấy hôm rồi mất điện, lão Cò không tài nào ngủ được, vài ngày nữa không có điện chạy máy bơm chắc số ruộng kia phải cấy lại mất thôi.

Xem thêm
Báo Nông Nghiệp
Vỡ lẽ

Vỡ lẽ

Lên Thủ đô, hôm đầu Hải và Dung tá túc trong một nhà nghỉ. Hôm sau, họ tìm nhà, và thật may mắn, thuê được một căn hộ tập thể trên tầng 10 của một chung cư, với giá rất hợp lý, chỉ 5 triệu đồng một tháng.

Đất của người con cả

Đất của người con cả

Các nhà ký hiệu học lừng danh thế giới đã cắt nghĩa, trong mỗi cái vỏ lễ hội, nghi thức, tập tục đều có một cái lõi triết lý.

Kịch bản được báo trước

Kịch bản được báo trước

Trước khi LĐBĐ Việt Nam (VFF), đơn vị tổ chức V-League (VPF) cùng 14 đội dự giải họp hôm nay, 31/3, số phận V-League đã như chỉ mành treo chuông.

15 món ăn dân tộc đặc trưng vùng hồ Ba Bể

15 món ăn dân tộc đặc trưng vùng hồ Ba Bể

Ban Chủ nhiệm Dự án bảo tồn và phát huy một số di sản văn hóa dân tộc công bố 15 món ẩm thực dân tộc đặc trưng vùng hồ Ba Bể.