Báo Nông Nghiệp
Báo Nông Nghiệp
Báo Nông Nghiệp

Thứ tư, 24/04/2019 11:03 (GMT +7)

| Hotline: 0983.970.780

Muỗi hành gây hại và biện pháp phòng trừ

Thứ Sáu 13/03/2020 , 06:50 (GMT+7)

Muỗi hành (sâu năn) gây hại ở nhiều nước trồng lúa ở Châu Á. Thất thoát năng suất do muỗi hành có thể đến 50%.

Tác nhân: Muỗi hành có tên khoa học là Orselia oryzae, bộ Diptera, họ Cecidomyiidae.

Cách gây hại và triệu chứng: Sâu non muỗi hành di chuyển lên phần giữa của bẹ và thân, rồi xâm nhập vào đỉnh sinh trưởng, tại đây sâu cắn phá gây hại và thải ra chất độc có trong nước miếng làm gốc bẹ lúa phồng to, bên trong rỗng, sau đó đọt lúa phát triển bất thường thành ống như lá hành có màu trắng nhạt, rộng khoảng 1 cm, dài 10 – 30 cm, đầu ống hành được bịt kín do mô lá tạo thành.

Ống hành xuất hiện khoảng một tuần sau khi muỗi xâm nhập. Tép lúa bị hại không cho bông (gié) nhưng lúa có thể mọc chồi mới để bù lại. 

Triệu chứng lúa do muỗi hành hại giống như lúa bị hạn, bệnh do virus (bệnh vàng lùn, bệnh Tungro), sâu đục thân, ngộ độc thuốc trừ cỏ 2,4 D. Muỗi hành chỉ gây hại từ giai đoạn mạ đến cuối đẻ nhánh, trước khi có đòng.

Đặc tính sinh học:

- Trứng: Thon dài, mới đẻ có màu trắng, trước khi nở có màu vàng. Trứng được đẻ rải rác ở lá thìa, phiến hay bẹ lá, trừng được đẻ từng quả một hay đẻ thành từng nhóm 3 – 4 quả.

- Sâu non: Giống như dòi, mình dẹt, màu trắng sữa, dài 4 – 5 mm. Giai đoạn ấu trùng có 3 – 4 tuổi. Mỗi chồi chỉ có một sâu non và khi ống hành vươn dài ra thì cùng lúc sâu non hóa nhộng.

- Nhộng: Có màu hồng nhạt, trước khi vũ hóa, có màu đỏ, dài 2 - 4 mm, giai đoạn nhộng dài 3 – 5 ngày, cả sâu non và nhộng sống và gây hại trong ống hành. Nhộng có thể di chuyển lên xuống trong ống hành. Khi sắp vũ hóa, nhộng di chuyển lên ngọn ống hành, dùng gai bụng đục lỗ, chui nửa mình ra, lột vỏ nhộng để lại trên đầu ống hành để  thành trùng (muỗi) bay thoát ra ngoài.

 - Trưởng thành: Giống như muỗi nhà, sải cánh dài 3 – 5 mm, muỗi cái bụng màu đỏ nhạt, muỗi đực, nhỏ hơn muỗi cái, màu nâu vàng. Râu 10 đốt. Muỗi hoạt động (giao phối, đẻ trứng) mạnh về đêm, sức bay yếu nên tầm gây hại hạn chế trong khu vực giới hạn, bị dẫn dụ bởi ánh sáng. Con cái đẻ 100 – 200 trứng.

- Vòng đời sâu năn : 25 – 35 ngày.

Thiên địch: Muỗi hành có nhiều thiên địch ký sinh trứng, sâu non ( Obtusiclava oryzae, Eurytoma setitibia…) và nhộng. Thường khi sâu non xuất hiện, thiên địch ký sinh tăng, do đó cần chú ý khi phun thuốc trừ sâu, có thể làm giảm mật số thiên địch ký sinh về sau.

Ký chủ phụ: Lúa chét, cỏ Bắc (Leersia), cỏ lồng vực, cỏ ống, cỏ lông tây.

Phòng trừ:

- Vệ sinh đồng ruộng, diệt sạch cỏ dại, cỏ bờ.

- Bẫy đèn: Theo dõi muỗi hành để phòng trừ đúng lúc (phun thuốc ngay khi muỗi ra rộ).

- Không sạ cấy dầy. Bón đầy đủ, cân đối NPK, không bón thừa đạm giai đoạn đẻ nhánh.

- Bảo vệ thiên địch (ong ký sinh), không phun thuốc trừ sâu sớm.

- Thăm đồng thường xuyên, nếu có muỗi hành, có thể tháo nước phơi ruộng để hạn chế lây lan.

- Thuốc BVTV :

+ Trường hợp ruộng thường xuyên bị muỗi hành gây hại, điều kiện thời tiết, canh tác thuận lợi cho muỗi phát sinh, gây hại, cần thường xuyên thăm đồng, có thể dùng bẫy đèn theo dõi, nếu muỗi nhiều, có thể phun ngay thuốc trừ muỗi : Sapen alpha 5 EC, Secsaigon 25 EC, Secsaigon 10 EC, Roninda 100 SL.

+ Nếu ruộng nhiều muỗi, ống hành xuất hiện rải rác, cần phun thuốc trừ muỗi ngay, kết hợp rải thuốc dạng hạt có tính lưu dẫn, thấm sâu như Gà nòi 4GR, Sago super 3GR.

+ Trường hợp ruộng bị hại nặng, việc phòng trị sẽ ít có hiệu quả, tuy nhiên để tránh thiệt hại đến năng suất và hạn chế lây lan qua vụ sau có thể kết hợp phun thuốc có tính thấm sâu, xông hơi như Sago super 20EC, kết hợp rải thuốc hạt (như trên).

Lưu ý : (1) Cần phát hiện sớm để phòng trị kịp thời. Nếu lúa qua giai đoạn đẻ nhánh tối đa (30 – 35 NSS), việc phun, rải thuốc sẽ tốn kém vô ích. (2) Ruộng rải thuốc hạt, cần duy trì mực nước 3 – 5 cm, trong 3- 5 ngày.

Phòng trừ bệnh thán thư hại dưa hấu

Phòng trừ bệnh thán thư hại dưa hấu

Thuốc bảo vệ thực vật 10/07/2020 - 06:01

Dưa hấu là cây trồng cho giá trị kinh tế cao, vì vậy thường được đầu tư thâm canh cao.

Phun thuốc gì đặc trị sâu cuốn lá?

Phun thuốc gì đặc trị sâu cuốn lá?

Thuốc bảo vệ thực vật 22/06/2020 - 14:58

Theo nhiều nông dân, vụ lúa hè thu năm 2020 sâu cuốn lá xuất hiện sớm hơn mọi năm, mật độ cũng cao hơn.

Benevia® - Một thành tựu mới trong lĩnh vực bảo vệ thực vật

Benevia® - Một thành tựu mới trong lĩnh vực bảo vệ thực vật

Thuốc bảo vệ thực vật 17/06/2020 - 07:10

Sự có mặt của Benevia® trên thị trường đã mở ra một hướng mới, tích cực hơn cho bà con nông dân.

Bệnh xoăn, khảm lá cây khoai mì

Bệnh xoăn, khảm lá cây khoai mì

Thuốc bảo vệ thực vật 12/06/2020 - 06:15

Gần đây, bệnh xoăn, khảm lá cây khoai mì đang phát triển ngày một nặng trên các vùng sản xuất tại Việt Nam làm giảm đáng kể năng suất và chất lượng.

Nhiều kịch bản phòng chống dịch châu chấu sa mạc

Nhiều kịch bản phòng chống dịch châu chấu sa mạc

Thuốc bảo vệ thực vật 02/06/2020 - 19:38

Bộ trưởng Bộ NN-PTNT Nguyễn Xuân Cường vừa có văn bản báo cáo Thủ tướng Chính phủ tình hình châu chấu sa mạc thế giới và khả năng sẵn sàng ứng phó của Việt Nam.

Bộ NN-PTNT tiếp tục đề nghị dừng dự trữ quốc gia thuốc bảo vệ thực vật

Bộ NN-PTNT tiếp tục đề nghị dừng dự trữ quốc gia thuốc bảo vệ thực vật

Thuốc bảo vệ thực vật 02/06/2020 - 19:32

Do việc dự trữ thuốc bảo vệ thực vật như hiện nay không thực sự hiệu quả, Bộ NN-PTNT tiếp tục đề nghị dừng dự trữ quốc gia thuốc bảo vệ thực vật.

Broadsafe 200EC - thuốc đặc trị cỏ cho cây mè

Broadsafe 200EC - thuốc đặc trị cỏ cho cây mè

Thuốc bảo vệ thực vật 29/05/2020 - 05:30

Broadsafe 200EC đặc trị cỏ lá hẹp hằng niên và đa niên thuộc nhóm hòa bản rất an toàn cho cây trồng lá rộng như: đậu tương, đậu phộng, vừng, khoai mỡ.

Bệnh khảm vàng lá cây cà tím

Bệnh khảm vàng lá cây cà tím

Thuốc bảo vệ thực vật 08/05/2020 - 05:40

Virus gây khảm, vàng lá cà thường khá phổ biến trên các vườn cà tím và các cây trồng cạn ngắn ngày khác, làm giảm đáng kể năng suất và chất lượng trái cây.

Dạng chai Dupont™ Pexena™ 106SC mới: Chất lượng không đổi - Tiện lợi nhân đôi!

Dạng chai Dupont™ Pexena™ 106SC mới: Chất lượng không đổi - Tiện lợi nhân đôi!

Thuốc bảo vệ thực vật 21/04/2020 - 05:59

Có mặt trên thị trường Việt Nam từ tháng 12/2018, đến nay Dupont™ Pexena™ 106SC phát triển thêm dạng chai.

Bệnh mốc sương hại nho

Bệnh mốc sương hại nho

Thuốc bảo vệ thực vật 10/04/2020 - 05:25

Nho là cây trồng có giá trị kinh tế cao; tuy nhiên cây thường hay bị bệnh mốc sương là một trong những loại bệnh hại nguy hiểm có thể gây mất mùa.

Nhân Covid 19, nhìn lại virus hại cây trồng

Nhân Covid 19, nhìn lại virus hại cây trồng1

Thuốc bảo vệ thực vật 07/04/2020 - 07:35

Virus là những đơn vị sinh học có kích thuốc rất nhỏ, chưa có cấu tạo tế bào, đường kính trung bình từ 20 tới 300 nm, chỉ nhìn thấy qua kính hiển vi.

Sâu tơ hại rau cải và biện pháp phòng trừ

Sâu tơ hại rau cải và biện pháp phòng trừ

Thuốc bảo vệ thực vật 27/03/2020 - 09:01

Sâu tơ là loại sâu rất nguy hiểm mà các nhà vườn trồng rau cải rất lo ngại. Bất kể các loại rau nào dù thân cứng hay mềm điều bị sâu tơ phá hại.

Xem thêm
Báo Nông Nghiệp
Báo Nông Nghiệp
Để canh tác lúa đạt hiệu quả cao trên đất phèn vùng Tứ giác Long Xuyên

Để canh tác lúa đạt hiệu quả cao trên đất phèn vùng Tứ giác Long Xuyên

Biến đổi khí hậu ngày càng ảnh hưởng quá trình canh tác lúa của bà con vùng Tứ giác Long Xuyên nằm trên địa phận ba tỉnh, thành Kiên Giang, An Giang và Cần Thơ.

Giá nguyên liệu thức ăn chăn nuôi tăng mạnh

Giá nguyên liệu thức ăn chăn nuôi tăng mạnh

Do ảnh hưởng của đại dịch Covid-19 và tăng giá của đồng USD nên nguyên liệu đầu vào cho ngành sản xuất chăn nuôi tại Việt Nam tăng mạnh thời gian gần đây.

Sản xuất thành công vacxin phòng bệnh phù đầu và phó thương hàn lợn

Sản xuất thành công vacxin phòng bệnh phù đầu và phó thương hàn lợn

Phân viện Thú y miền Trung vừa nghiên cứu và sản xuất thành công vacxin kép Colisal phòng bệnh phù đầu và phó thương hàn lợn.