Báo Nông Nghiệp
Báo Nông Nghiệp

Thứ tư, 24/04/2019 11:03 (GMT +7)

| Hotline: 0983.970.780

Đánh bắt bất hợp pháp, cái giá phải trả quá đắt

Thứ Ba 12/11/2019 , 09:23 (GMT+7)

Trong số những tàu cá đánh bắt bất hợp pháp của ngư dân Bình Định bị lực lượng chấp pháp của nước ngoài bắt giữ, có không ít trường hợp chủ tàu chủ động vi phạm để cố “săn” những mẻ cá lớn chứ không phải vì tàu đi “lạc” hoặc bị bão gió đưa đẩy.

16-29-07_1
Ủy ban Nghề cá Nghị viện châu Âu về kiểm tra công tác chống đánh bắt IUU tại Bình Định.

Hậu quả đã có không ít ngư dân phải chịu cảnh tù đày và lâm cảnh trắng tay vì bị tịch thu phương tiện, hiện đang có cuộc sống vất vưởng tại quê nhà với gánh nợ chồng chất.
 

Tự mình trao họa cho mình

Sau khi bị lực lượng chấp pháp Malaysia bắt giữ chiếc tàu cá thứ 2 vào năm 2017, ngư dân Trần Tòng ở thôn Thạnh Xuân, xã Hoài Hương (huyện Hoài Nhơn, Bình Định) suốt ngày thui thủi trong nhà, chẳng buồn ăn buồn nói, anh sống như người mất hồn.

Khách đến nhà hỏi thăm, anh Tòng cũng không buồn tiếp. Thậm chí anh không muốn nhìn vào mặt khách vì mặc cảm. Trò chuyện thì nhát gừng, khách hỏi gì trả lời nấy rất cộc lốc với tâm trạng không muốn bày tỏ nỗi lòng.

Chúng tôi hiểu lòng anh đang quá đau khổ khi bỗng chốc trở thành người trắng tay khi chiếc tàu cá thứ 2 lại tiếp tục bị lực lượng chấp pháp Malaysia bắt giữ do đánh bắt vi phạm vùng biển. Trước đó, vào năm 2014, cũng vì đánh bắt bất hợp pháp trên vùng biển Malaysia mà anh Tòng đã bị nước này bắt giữ 1 chiếc tàu cá.

Chắp vá từ những mẩu chuyện nhát gừng, chúng tôi biết ngư dân Trần Tòng xuất thân từ gia đình có nhiều thế hệ theo nghề biển. Riêng anh đã theo nghề “ăn đằng sóng nói đằng gió” từ nhỏ, nay gần 50 tuổi mà đã có hơn 30 năm trong nghề. Do đó, đường đi nước bước trên biển có chỗ nào mà anh không biết. Vì thế, nguyên nhân tàu cá của anh vi phạm vùng biển nước ngoài là vì anh chủ động cho tàu sang đánh bắt, chứ không phải “đi lạc” như nhiều ngư dân cùng cảnh ngộ thường chống chế.

Theo anh Tòng, ngư trường truyền thống của mình ngày càng vắng cá, trong khi lao động nghề biển ngày càng hiếm, nên anh Tòng phải “mua bạn” từ Vũng Tàu với giá 6 triệu đồng/người/chuyến biển. Nghề lưới vây cần rất nhiều lao động, nên mỗi chuyến biển tàu của anh Tòng phải đi đến 12 người, trừ anh là chủ tàu, tiền bạn anh Tòng chi cho 11 lao động mất đến 66 triệu, cộng tiền tổn 120 triệu đồng, vị chi 1 chuyến biển anh chi phí hết gần 200 triệu đồng. Nếu đánh bắt không có cá sẽ bị mất tiền tổn lẫn tiền “mua bạn”. Do vậy, anh phải cho tàu đi đánh bắt “trộm” ở vùng biển nước khác để kiếm thu nhập. May nhờ rủi chịu, được ăn cả ngã về không.

Ai “may” đâu không biết, riêng anh Tòng đã phải chịu “rủi” đến 2 lần. Lần thứ nhất anh bị lực lượng chấp pháp của Malaysia bắt giữ chiếc tàu trị giá hơn 1 tỷ đồng vào năm 2014. Thua keo này bày keo khác, anh thế chấp sổ đỏ nhà đất cho ngân hàng để vay vốn, hùn hạp thêm, anh Tòng đóng mới chiếc tàu vỏ gỗ gần 2,5 tỷ làm ăn gỡ gạc. Để tìm kiếm những chuyến biển hiệu quả, anh Tòng tiếp tục đánh bắt bất hợp pháp tại ngư trường Malaysia, và rồi chiếc tàu cá thứ 2 của anh lại bị lực lượng chấp pháp nước này bắt giữ vào năm 2017.

16-29-07_2
Cán bộ Đồn Biên phòng Tam Quan Nam (huyện Hoài Nhơn, Bình Định) tuyên truyền pháp luật cho ngư dân trước khi ra khơi.

Mất đứt 2 chiếc tàu cá, anh Tòng trắng tay, không còn cơ hội làm ăn gỡ gạc, trong khi sổ đỏ đã “bị cột” ở ngân hàng, thêm gánh nợ chồng chất, Tòng không còn tinh thần để nghĩ đến chuyện làm ăn nuôi 3 đứa con. Cuộc sống gia đình anh giờ trông cả vào gánh hàng bán lẻ hành tiêu ớt tỏi của vợ bán ngoài chợ. “Vốn liếng hết rồi, tuổi cũng đã gần 50 nên không thể đi bạn để kiếm sống, tôi giờ đang không làm gì hết, khổ lắm”, anh Tòng nói.

Hậu quả của việc đánh bắt thủy sản bất hợp pháp nhãn tiền là vậy, thế nhưng nhiều chủ tàu vẫn không ớn, cứ tiếp tục vi phạm và cũng lâm cảnh trắng tay như ngư dân Trần Tòng. Cũng ở xã Hoài Hương, trong năm 2019 có 4 tàu cá bị các lực lượng chấp pháp nước ngoài bắt giữ, trong đó có 1 người bị Indonesia bắt cùng lúc 2 chiếc có tổng trị giá gần 5 tỷ đồng. Đó là ngư dân Lê Văn Đực ở thôn Nhuận An Đông.

Theo một cán bộ UBND xã Hoài Hương, mới tháng 4/2019, ngư dân Đực lên UBND xã ký cam kết không đánh bắt bất hợp pháp, thế nhưng đến tháng 7/2019 ông này đã bị lực lượng chấp pháp Indonesia bắt cùng lúc 2 tàu cá đang đánh bắt trái phép trên cùng vùng biển. Chẳng những vậy, ngư dân Đực còn bị giam tại Indonesia mới về cách đây hơn gần 1 tháng. Hai người còn lại là ngư dân Trần Bảo ở thôn Ka Kông và ngư dân Nguyễn Ngọc Hoàng ở thôn Nhuận An, mỗi người bị bắt giữ 1 tàu cá.
 

Mất cả chì lẫn chài

Đánh bắt bất hợp pháp vừa bị lực lượng chấp pháp nước sở tại thu giữ phương tiện, giam giữ chủ tàu, mà khi trở về địa phương còn phải chịu án phạt của ngành chức năng.

Theo ông Phan Trọng Hổ, Giám đốc Sở NN-PTNT Bình Định, từ đầu năm 2019 đến nay, Bình Định có 17 tàu cá cùng 119 thuyền viên vi phạm khai thác vùng biển nước ngoài bị bắt giữ và xử lý. Bên cạnh đó, có 52 trường hợp vi phạm bị cảnh báo qua hệ thống giám sát vệ tinh Movimar. UBND tỉnh Bình Định đã xử phạt hành chính 7 tàu vi phạm khai thác vùng biển nước ngoài, mỗi tàu bị phạt 85 triệu đồng; đồng thời, thu hồi vĩnh viễn giấy phép khai thác thủy sản của toàn bộ tàu cá vi phạm. Bên cạnh đó, các địa phương còn tổ chức kiểm điểm tập thể, cá nhân có liên quan đến tàu cá bị nước ngoài bắt giữ; công bố danh sách tàu cá vi phạm trên phương tiện thông tin truyền thông để răn đe, cảnh báo cho ngư dân.

Cũng theo ông Phan Trọng Hổ, tình hình tàu cá và ngư dân vi phạm khai thác hải sản trái phép ở vùng biển nước ngoài vẫn còn diễn ra và có diễn biến phức tạp, chủ yếu là nhóm tàu hoạt động ở vùng biển phía Nam. Những tàu này gần như “định cư” hẳn trong đó, không về địa phương nên khó khăn trong công tác quản lý tàu thuyền và xử lý vi phạm.

16-29-07_3
Tàu cá của ngư dân Bình Định đánh bắt trên biển Đông.

Bên cạnh đó, công tác thu thập chứng cứ để xử lý vi phạm cũng gặp nhiều khó khăn. Bởi, khi tàu cá vi phạm cơ quan chức năng tỉnh chỉ nhận được thông báo của nước sở tại qua đường ngoại giao, cơ quan thực hiện xử lý không có biên bản vụ việc. Việc thực hiện các quy định của Luật Thủy sản và các văn bản dưới luật tại các địa phương trong cả nước chưa đồng bộ, tạo ra sự khó khăn trong công tác triển khai Luật.

Bình Định đã triển khai quyết liệt về thực hiện một số nhiệm vụ, giải pháp cấp bách khắc phục cảnh báo của Ủy ban châu Âu về chống khai thác thủy sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) nhằm góp phần tháo gỡ “thẻ vàng” của EU, thế nhưng tình trạng ngư dân vi phạm khai thác trái phép vùng biển nước ngoài vẫn diễn biến phức tạp, đây là vấn đề mà Bình Định đang tìm hiểu thấu đáo để ngăn chặn tận gốc.

Bên cạnh những biện pháp rắn áp dụng đối với những trường hợp vi phạm, Bình Định còn đẩy mạnh công tác tuyên truyền. Không chỉ tuyên truyền trực tiếp cho ngư dân, các giải pháp nhằm ngăn chặn, giảm thiểu và loại bỏ tình trạng khai thác thủy sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định còn được Sở Thông tin và Truyền thông Bình Định tổ chức tập huấn cho gần 300 cán bộ Trung tâm VH-TT&TT, Phòng VH - TT cấp huyện và cán bộ Đài truyền thanh cấp xã trên địa bàn, để từ đó lan tỏa rộng rãi.

“UBND tỉnh Bình Định đã chỉ đạo cho Công an tỉnh tăng cường phát hiện, xác minh, điều tra, xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân môi giới, tổ chức đưa tàu cá và ngư dân Việt Nam đi khai thác hải sản trái phép ở vùng biển nước ngoài; các hành vi lợi dụng tàu cá, khai thác hải sản để buôn lậu, tổ chức xuất cảnh trái phép và khởi tố vụ án hình sự đối với hành vi này”, ông Trần Châu, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bình Định, kiên quyết.

Tất cả tàu cá xa bờ của Khánh Hòa có thiết bị giám sát hành trình

Tất cả tàu cá xa bờ của Khánh Hòa có thiết bị giám sát hành trình

Khai thác 29/05/2020 - 16:09

Từ cuối 2018 đến nay tàu cá Khánh Hòa không vi phạm vùng biển nước ngoài. Các tàu đánh bắt xa bờ đều được giám sát hành trình chặt chẽ.

Nuôi tôm thẻ chân trắng an toàn thực phẩm

Nuôi tôm thẻ chân trắng an toàn thực phẩm

Nuôi trồng 29/05/2020 - 15:18

Nuôi tôm an toàn thực phẩm sẽ đảm bảo sức khoẻ của người tiêu dùng, nâng vị thế của tôm Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Khấm khá nhờ nuôi cá lồng

Khấm khá nhờ nuôi cá lồng

Nuôi trồng 29/05/2020 - 09:47

Với quy mô 30 lồng nuôi, mỗi năm ông xuất bán ra thị trường khoảng 30 tấn cá các loại, thu lãi gần 1 tỉ đồng.

Truy quét tàu giã cào như… phim hành động

Truy quét tàu giã cào như… phim hành động

Thủy sản 28/05/2020 - 07:30

Từ đầu năm lại nay lực lượng chức năng Hà Tĩnh nhiều lần phải tổ chức truy đuổi, nổ súng để ngăn chặn tình trạng tàu giã cào khai thác thủy sản trái phép.

Quảng Trị: Nuôi tôm thẻ chân trắng thâm canh 3 giai đoạn

Quảng Trị: Nuôi tôm thẻ chân trắng thâm canh 3 giai đoạn

Nuôi trồng 25/05/2020 - 14:22

Trung tâm Khuyến nông tỉnh Quảng Trị vừa chuyển giao mô hình nuôi tôm thẻ chân trắng thâm canh 3 giai đoạn theo công nghệ Biofloc.

Không nên thả cá giống vào thời gian này

Không nên thả cá giống vào thời gian này

Nuôi trồng 25/05/2020 - 08:44

Trung tâm Quan trắc môi trường và Bệnh thủy sản Nam Bộ vừa báo cáo nguyên nhân cá nuôi bè chết hàng loạt ở cồn Thới Sơn (Mỹ Tho) và khuyến cáo như trên.

Bạc Liêu: Gỡ thẻ vàng IUU bước đầu khả quan

Bạc Liêu: Gỡ thẻ vàng IUU bước đầu khả quan

Khai thác 24/05/2020 - 10:01

Từ đầu năm 2020 đến nay, chưa có tàu cá nào của tỉnh Bạc Liêu vi phạm khai thác hải sản tại vùng biển nước ngoài bị bắt giữ.

Các tỉnh ven biển phía Nam phối hợp quản lý tàu cá, chống khai thác IUU

Các tỉnh ven biển phía Nam phối hợp quản lý tàu cá, chống khai thác IUU

Thủy sản 23/05/2020 - 09:51

Các địa phương ven biển đã ký quy chế phối hợp trong công tác quản lý tàu cá hoạt động khai thác thủy sản trên biển, nhằm chống khai thác IUU.

Hải Phòng đã tạo được con giống rươi

Hải Phòng đã tạo được con giống rươi

Nuôi trồng 22/05/2020 - 12:45

Chi cục Thủy sản Hải Phòng đã xác nhận đủ điều kiện ương dưỡng thủy sản cho 1 cơ sở sản xuất giống rươi theo quy định tại Nghị định 26 của Chính phủ.

Rộ nạn đào ao nuôi tôm trái phép

Rộ nạn đào ao nuôi tôm trái phép

Nuôi trồng 22/05/2020 - 09:05

Nạn nuôi tôm tự phát trong vườn nhà ở xã Mỹ Thành (huyện Phù Mỹ) chưa giải quyết xong thì hiện ở xã Cát Khánh (huyện Phù Cát) lại đang nở rộ tình trạng này.

Bạc Liêu: Nắng nóng làm gần 7.000 ha tôm nuôi thiệt hại

Bạc Liêu: Nắng nóng làm gần 7.000 ha tôm nuôi thiệt hại

Nuôi trồng 22/05/2020 - 06:30

Nắng nóng kéo dài liên tục trên diện rộng làm cho gần 7.000 ha tôm nuôi tại tỉnh Bạc liêu thiệt hại nặng.

Thủy sản khai thác sẵn sàng xuất chính ngạch Trung Quốc

Thủy sản khai thác sẵn sàng xuất chính ngạch Trung Quốc

Chế biến - Xuất khẩu 22/05/2020 - 06:30

Hiện nay, nhiều mặt hàng thủy hải sản khai thác của tỉnh Nam Định như cá thu đao, mực… đã được lên kế hoạch xuất khẩu chính ngạch đi Trung Quốc.

Xem thêm
Báo Nông Nghiệp
Khấm khá nhờ nuôi cá lồng

Khấm khá nhờ nuôi cá lồng

Với quy mô 30 lồng nuôi, mỗi năm ông xuất bán ra thị trường khoảng 30 tấn cá các loại, thu lãi gần 1 tỉ đồng.

Tất cả tàu cá xa bờ của Khánh Hòa có thiết bị giám sát hành trình

Tất cả tàu cá xa bờ của Khánh Hòa có thiết bị giám sát hành trình

Từ cuối 2018 đến nay tàu cá Khánh Hòa không vi phạm vùng biển nước ngoài. Các tàu đánh bắt xa bờ đều được giám sát hành trình chặt chẽ.

Thủy sản khai thác sẵn sàng xuất chính ngạch Trung Quốc

Thủy sản khai thác sẵn sàng xuất chính ngạch Trung Quốc

Hiện nay, nhiều mặt hàng thủy hải sản khai thác của tỉnh Nam Định như cá thu đao, mực… đã được lên kế hoạch xuất khẩu chính ngạch đi Trung Quốc.

Lệnh cấm biển phi lý của Trung Quốc càng khiến ngư dân kiên tâm bám biển

Lệnh cấm biển phi lý của Trung Quốc càng khiến ngư dân kiên tâm bám biển

Trước lệnh cấm đánh bắt thủy sản trên biển Đông phi lý của Trung Quốc, ngư dân Bình Định không hề nao núng, vẫn vững chãi tinh thần vươn khơi bám biển.