Thứ tư, 24/04/2019 11:03 (GMT +7)

| Hà Nội 34°C /57%

Đạo thơ khó lường mà dễ hiểu

Thứ Tư 22/01/2020 , 17:24 (GMT+7)

Sau khi báo NNVN có bài “Đoạt giải thơ bằng thơ của… người khác”, “tác giả” Tất Đính đã thừa nhận hành vi “cầm nhầm” và xin lỗi tác giả Trần Trí Thông!    

Tập thơ “Điều anh muốn nói với em” có bài thơ “Lục bát chân bùn” bị đạo thơ để dự thi.

Những ngày giáp Tết Canh Tý, làng thơ lại xôn xao vì một vụ đạo thơ khó tin. Đó là cuộc thi thơ “Tổ quốc - Quê hương - Biên giới - Hải đảo” do một tạp chí đăng cai, đã trao giải Ba cho một bài thơ “trộm nguyên con”. Nhà thơ Trần Trí Thông không thể ngờ bài thơ “Lục bát chân bùn” mà anh đã in trong tập “Điều anh muốn nói với em” do NXB Văn Nghệ ấn hành năm 2004, bỗng dưng biến thành bài thơ “Lục bát tôi về” ký tên “tác giả” Tất Đính để được vinh danh.

“Tác giả” Tất Đính thú nhận một cách hồn nhiên: “Hơn 10 năm trước tôi thường tham gia ở các câu lạc bộ và quen biết với nhà thơ Trần Trí Thông. Thấy bài thơ ”Lục bát chân bùn” quá hay nên tôi xin nhà thơ Trần Trí Thông bản photo để đem về phổ nhạc. Một thời gian sau, lật lại bản thảo thấy bài thơ này, tôi “tưởng” là của mình nên điền tên vào rồi gửi ra Hà Nội diễn ngâm trong một cuộc giao lưu. Một người bạn của tôi, đã mang đi dự thi giùm và… đoạt được giải!”

Trường hợp mượn thơ của người khác để… đoạt giải của “tác giả” Tất Đính, khiến công chúng nhớ lại vụ bài thơ “Buổi sáng” của nhà thơ Phan Ngọc Thường Đoan bị “hiệu đính” thành bài thơ “Bạch lộ” in trong tập “Sẹo độc lập” được trao giải thưởng Hội Nhà văn Hà Nội từng ầm ĩ một dạo. Rõ ràng, thực trạng đạo thơ đã đến mức báo động trong đời sống văn hóa.

Nếu đạo thơ để thỏa mãn sự thèm khát của những người không có năng lực sáng tạo, đã đáng chê trách. Đằng này, đạo thơ để mưu cầu giải thưởng thì thật khó lý giải. Vai trò của những người chấm giải, phải phán xét trách nhiệm ra sao? Không khó để tìm ra bài thơ “Lục bát tôi về” của nhà thơ Trần Trí Thông trên các trang mạng văn chương. Cũng như không khó phát hiện bài thơ “Buổi sáng” của nhà thơ Phan Ngọc Thường Đoan được nhạc sĩ Phú Quang phổ thành ca khúc “Catinat cà phê sáng” trên các diễn đàn âm nhạc. Tuy nhiên, không ai nỡ nghi ngờ phẩm giá đạo đức của những người cầm bút, nên hội đồng giám khảo cũng dễ dàng bị qua mặt.

Một nguyên nhân quan trọng của nạn đạo thơ hoành hành, chính là sự lạm phát thơ. Đành rằng, một xã hội cởi mở thì khuyến khích mọi người thăng hoa với nghệ thuật. Thế nhưng, làm thơ để thù tạc, làm thơ để ngâm vịnh, hoặc làm thơ để dưỡng sinh hoàn toàn khác với làm thơ để theo đuổi danh lợi. Mỗi năm có hàng ngàn tập thơ được xuất bản, thì không ai dám vỗ ngực cam kết đọc hết thơ trên toàn cõi Việt Nam. Môi trường đa thanh đa sắc của thi ca, khiến vài kẻ nảy sinh ham muốn kỳ quặc là… sở hữu luôn những bài thơ mà mình cảm thấy thú vị. Có thể hình dung đơn giản, ban đầu họ chỉ học thuộc bài thơ của người khác để đọc ở các dịp giao lưu vui vẻ, rồi khi được tán thưởng thì hứng chí nhận bừa do bản thân viết ra. Vài lần như vậy, dẫn đến kết cục ký luôn tên mình vào bài thơ của người khác, mà đem đi in báo, đem đi in sách, đem đi dự thi.

Câu hỏi nữa, vì sao lạm phát thơ? Rất đơn giản, vì cái mác “nhà thơ” dễ kiếm nhất. Muốn viết nhạc, viết kịch, viết văn thì phải hiểu biết ít nhiều về thể loại và phải tốn công sức. Còn thơ ư? Chỉ cần biết… chữ, là có thể ghép vần cho nhịp nhàng, rồi nhờ người chỉnh sửa. Chả mấy ai viết dùm ai một vở kịch hay một tiểu thuyết, nhưng có thể viết dùm một bài thơ như một món quà ân tình. Và các kiểu “nhà thơ” vay mượn vẫn ung dung xuất hiện trước đám đông, mà không sợ đối diện với sự nghi ngờ về năng lực và trình độ. Nếu anh đứng tên một ca khúc mà anh không xướng âm được thì cũng hơi ê mặt, nếu chị đứng tên một vở kịch mà chị không phân biệt được vai chính vai phụ thì cũng hơi ngượng ngùng. Ngược lại, cái bài thơ mà anh lấy của người khác hoặc anh nhờ người khác viết, thì rất thoải mái giải thích “phụ thuộc vào… cảm xúc lúc dạt dào tin yêu hoặc lúc ngơ ngác hy vọng”.

Cũng từ lạm phát thơ đã kép theo hệ lụy khủng hoảng thừa ứng viên thi sĩ nộp đơn vào Hội Nhà văn, kể cả Hội Nhà văn trung ương lẫn Hội Nhà văn địa phương. Đã làm thơ vì háo danh thì phải háo danh đến cùng. Hiện tại, riêng Hội Nhà văn VN đang tồn đọng gần 1000 đơn xin gia nhập Hội, mà đông nhất là lĩnh vực thơ. Gần như năm nào xét kết nạp hội viên mới cũng có tiếng bấc tiếng chì, chứng tỏ sự xưng tụng “nhà thơ” vẫn hấp dẫn giữa thời kinh tế thị trường và hội nhập quốc tế.

Không thể ngăn chặn nạn đạo thơ trong một sớm một chiều, khi cơn lốc háo danh đang che mờ lý trí và tự trọng của không ít người. Với người sáng tạo đích thực, thì công việc làm thơ rất nhọc nhằn. Còn với người bon chen thân phận, thì nhãn mác nhà thơ rất… cám dỗ. Hai thái cực ấy đang song song chi phối đời sống thi ca, gây nên những chuyện dở khóc dở cười. Công chúng đành chờ đợi thái độ nghiêm túc và quyết liệt của những người cầm bút trung thực hết lòng vì thơ, chứ không vì những thứ phù phiếm ngoài thơ.

Cristiano Ronaldo tiếp tục xô đổ kỷ lục ghi bàn

Cristiano Ronaldo tiếp tục xô đổ kỷ lục ghi bàn

Thể thao quốc tế 23/02/2020 - 10:51

Cristiano Ronaldo đang sống trong những ngày tươi đẹp trong màu áo của Juventus khi lần lượt xô đổ nhiều kỷ lục về số bàn thắng.

Ca trù được vinh danh như một báu vật văn hóa Việt

Ca trù được vinh danh như một báu vật văn hóa Việt

Văn hóa - Thể thao 23/02/2020 - 10:50

Nhân ngày giỗ tổ ca trù 23/2, Google đã vinh danh nghệ thuật độc đáo của người Việt Nam trên trang chủ công cụ tìm kiếm phổ biến nhất thế giới này.

Đội bóng của Văn Hậu khủng hoảng, không thắng liên tiếp 8 trận

Đội bóng của Văn Hậu khủng hoảng, không thắng liên tiếp 8 trận

Thể thao quốc tế 23/02/2020 - 09:38

HLV Johnny Jansen tiếp tục bảo thủ trong cách bố trí nhân sự ra sân, điều này khiến cho Heerenveen SC rơi vào khủng hoảng.

Google tôn vinh ca trù Việt Nam

Google tôn vinh ca trù Việt Nam

Văn hóa 23/02/2020 - 08:47

Từ 0h sáng ngày 23/2, Google tôn vinh loại hình nghệ thuật ca trù qua biểu tượng Doodle trên trang chủ Google.com.vn.

Đọc nhầm

Đọc nhầm

Giải trí 23/02/2020 - 08:10

Mất lòng tin vào quan hạ giới, người nhà trời quyết định trực tiếp đi tìm con vi rút Corona kia để hỏi tội.

Giỗ tổ Hùng Vương được tổ chức quy mô cấp quốc gia

Giỗ tổ Hùng Vương được tổ chức quy mô cấp quốc gia

Văn hóa 23/02/2020 - 08:01

BTC Giỗ tổ Hùng Vương - Lễ hội Đền Hùng cho biết, Giỗ tổ Hùng Vương - Lễ hội Đền Hùng năm Canh Tý 2020 sẽ được tổ chức quy mô cấp quốc gia.

Jose Mourinho tiếp tục thảm bại trước đội bóng cũ Chelsea

Jose Mourinho tiếp tục thảm bại trước đội bóng cũ Chelsea

Thể thao quốc tế 23/02/2020 - 08:01

Jose Mourinho đã nối dài chuỗi trận đáng quên của mình trước đội bóng cũ Chelsea trên cương vị HLV trưởng của Man Utd và Tottenham.

Hồ Quang Hiếu: 'Tôi từng muốn có con nhưng không cưới ai'

Hồ Quang Hiếu: 'Tôi từng muốn có con nhưng không cưới ai'

Giải trí 23/02/2020 - 07:15

Hồ Quang Hiếu cho biết, anh muốn có gia đình nhỏ, muốn có con nhưng lại không muốn cưới ai. Đến giờ, anh muốn để mọi chuyện thuận theo duyên số.

Vì ham tiền, Neymar tiếp tục từ chối Barcelona?

Vì ham tiền, Neymar tiếp tục từ chối Barcelona?

Thể thao quốc tế 22/02/2020 - 08:11

Báo chí Tây Ban Nha vừa đưa tin, Neymar quyết định sẽ không trở lại Barcelona thi đấu và ở lại PSG để nhận mức lương khổng lồ. 

Trịnh Công Sơn và những con phố tình yêu

Trịnh Công Sơn và những con phố tình yêu

Giải trí 22/02/2020 - 07:10

Nhạc sĩ Trịnh Công Sơn chào đời 29/2/1939, nghĩa là 4 năm có một sinh nhật của ông. 29/2/2020, công chúng lại nhớ đến ông với những lời nồng nàn qua từng con phố.

Câu chuyện còn lại của một bà mẹ quê

Câu chuyện còn lại của một bà mẹ quê1

Văn hóa 22/02/2020 - 06:55

Cụ bà Trần Thị Sen, thân mẫu của nhà thơ Trần Đăng Khoa, đã tạ thế ngày 6/2/2020, hưởng thọ 102 tuổi.

Hồng Ánh với 'Tiệc trăng máu'

Hồng Ánh với "Tiệc trăng máu"

Giải trí 22/02/2020 - 06:40

Dù đã lấy chồng và rời xa các vai diễn nhiều, Hồng Ánh vẫn quyết định tái ngộ khán giả trong bộ phim “Tiệc trăng máu”.

Xem thêm
Báo Nông Nghiệp
Vỡ lẽ

Vỡ lẽ

Lên Thủ đô, hôm đầu Hải và Dung tá túc trong một nhà nghỉ. Hôm sau, họ tìm nhà, và thật may mắn, thuê được một căn hộ tập thể trên tầng 10 của một chung cư, với giá rất hợp lý, chỉ 5 triệu đồng một tháng.

Google tôn vinh ca trù Việt Nam

Google tôn vinh ca trù Việt Nam

Từ 0h sáng ngày 23/2, Google tôn vinh loại hình nghệ thuật ca trù qua biểu tượng Doodle trên trang chủ Google.com.vn.

Lee Nguyễn khó về TP.HCM

Lee Nguyễn khó về TP.HCM

Những ngày cuối kỳ chuyển nhượng mùa giải 2020, mọi sự tập trung đều đổ dồn về Lee Nguyễn, khi anh được TP.HCM liên hệ.

15 món ăn dân tộc đặc trưng vùng hồ Ba Bể

15 món ăn dân tộc đặc trưng vùng hồ Ba Bể

Ban Chủ nhiệm Dự án bảo tồn và phát huy một số di sản văn hóa dân tộc công bố 15 món ẩm thực dân tộc đặc trưng vùng hồ Ba Bể.

Báo Nông Nghiệp