| Hotline: 0983.970.780

Giáo dục và 'buôn bán' Chương trình Giáo dục

Thứ Năm 09/01/2020 , 09:00 (GMT+7)

Tiến sĩ Nguyễn Phúc Anh (ĐH Quốc gia Hà Nội) cho rằng: Hãy hiểu cho đúng về những quyết định sinh tử cho cả một nền Giáo dục.

15-00-14_tien_si_nguyen_phuc_nh
Tiến sĩ Nguyễn Phúc Anh.

"Đừng bị lạc hướng trong cuộc cãi vã giữa hai vị giáo sư Trần Đình Sử và Hồ Ngọc Đại", tiến sĩ Anh nói thêm.
 

Đang bị lạc hướng

Tiến sĩ Nguyễn Phúc Anh cho rằng báo chí cùng dư luận đang bị lạc hướng trong cuộc tranh cãi giữa giáo sư Trần Đình Sử và Hồ Ngọc Đại. Điều này chỉ khiến mọi người bị phân tâm khỏi vấn đề chính mà đáng lý ra mọi người nên dành thời gian để tâm quan sát.

Ông Nguyễn Phúc Anh phân tích: Đại ý, Bộ GD-ĐT ban hành một Chương trình khung/Chương trình tổng thể. Nó như một cái kịch bản. Cái kịch bản vài trăm trang này chính là cái tốn hàng chục triệu đô la Mỹ mà Nhà nước vay nước ngoài để dựng (Ngân hàng Thế giới).

Song, hài hước là những người tham gia xây dựng cái kịch bản này được nhận tầm 300.000 Việt Nam đồng một buổi họp, để ra những quyết định sinh tử cho cả một nền giáo dục.

Theo Tiến sĩ Nguyễn Phúc Anh, giáo dục và buôn bán Chương trình Giáo dục là một ngành công nghiệp siêu lợi nhuận, ít rủi ro, lợi nhuận cao ngất ngưởng. Vì thế, một khi Chương trình khung/Chương trình tổng thể ra đời, những người làm sách tặc lưỡi bất chấp kịch bản của Bộ GD-ĐT ban hành hay dở ra sao.

Từ đó, “họ cắm đầu cắm cổ làm cho bằng được một bộ sách, phù hợp với cái kịch bản đó, tìm cách để được thông qua, và bán sách trên thị trường”, ông Phúc Anh nói. Còn qua cuộc tranh luận giữa Giáo sư Trần Đình Sử và Giáo sư Hồ Ngọc Đại, ông Phúc Anh chia sẻ:

“Cái lý của ông Hồ Ngọc Đại là ông ấy nói: Kịch bản của Bộ GD-ĐT dở ẹc, tôi không thèm theo. Các anh làm sách dở ẹc, chỉ rặt đi làm thuê chứ chả có đầu óc gì. Cái này ông Đại nói đúng.

Cái dở của ông Đại là ông ấy phê phán kịch bản của Bộ GD-ĐT mà không đưa ra được một kịch bản thống nhất, đầy đủ trọn vẹn hơn cho 12 lớp học. Ông ấy cũng bướng, chả chịu nghe ai và nghĩ rằng kịch bản của ông là nhất, trong khi nhận thức về giáo dục của mọi người hiện nay đã rất khác thời của ông.

Cái lý của ông Trần Đình Sử là ông ấy cho rằng sách giáo khoa là nỗ lực cộng đồng. Nhu cầu chuẩn hoá với tiêu chí chung do Hội đồng chuyên môn quản lý là có, và hết sức cần thiết. Cái dở của ông Sử là ông không muốn đặt vấn đề với cái kịch bản và cả Hội đồng chuyên môn đó”.

Tiến sĩ Nguyễn Phúc Anh thẳng thắn nói, hai giáo sư mỗi người một ý. Cãi vã vậy không đi vào đúng trọng tâm và thiếu tính xây dựng. “Báo chí và dư luận theo tôi, nên tập trung vào mổ xẻ cái kịch bản (Chương trình tổng thể và Chương trình môn học) do Bộ GD-ĐT ban hành (xem trên website của Bộ GD-ĐT)”, Tiến sĩ Nguyễn Phúc Anh đề xuất.
 

“Ngồi làm sách giáo khoa mà thiếu Chương trình khung thì thuộc diện làm tùy hứng và nghiệp dư. Còn đánh giá thực tế các trường là một cách tiếp cận ngớ ngẩn. Vì nó bỏ qua vai trò của giáo viên và hoạt động tổ chức giảng dạy. Một giáo viên giỏi có thể dạy một giáo trình dở như hạch thành công. Cái curriculum building đâu phải chỉ là việc hai cụ già ngồi cào sách?” (Tiến sĩ Nguyễn Phúc Anh).

Cần có tiêu chí chứng minh hiệu quả của sách

Đó là ý kiến của Tiến sĩ Tô Văn Trường (nguyên Viện trưởng Viện Quy hoạch Thủy lợi miền Nam). Ông nói: “Tôi hiểu đã gọi là sách giáo khoa thì phải được xây dựng trên cơ sở khoa học. Không nên soạn sách ra rồi thực nghiệm quyển sách đó, lấy học trò làm chuột bạch hay “guinea pig” để xem quyển sách đó có hiệu quả hay không”.

Theo ông Trường, nếu muốn chứng minh hiệu quả của một quyển sách thì phải xét tất cả các góc độ khoa học của nó và phải lấy mẫu, có tiêu chí chứng minh hẳn hoi, có nhóm chứng (control group), chứ không phải dựa trên kết quả học sinh vẫn lên lớp, điểm cao, vốn chỉ là kết quả của bệnh thành tích.

Quan điểm của Tiến sĩ Tô Văn Trường là: Các thầy soạn sách Tiếng Việt nên tránh theo kiểu dậy ngoại ngữ cho người nước ngoài, nghĩa là họ phải học âm vi học (phonology) và hình vi học (morphology).

Người bản xứ, tức là các em học phổ thông không cần phân tích các mặt này của ngôn ngữ, trừ phi sau này đứa trẻ phát triển đi chuyên sâu về ngành ngôn ngữ học mới cần học những mặt này của ngôn ngữ.

Nếu cuốn sách nào (kể cả của GS Hồ Ngọc Đại) viết theo đúng 4 kỹ năng ngôn ngữ: nghe, nói, đọc viết và integrated skills (tích hợp kỹ năng) nghĩa là các em phải được nghe, rồi viết hoặc đọc hiểu rồi viết, mang ra thảo luận thì đó mới là sách công nghệ mới.

Thực tế, ông Trường cho rằng, ngay cả sách dạy Tiếng Việt tiểu học cũng không hề chú trọng đến “integrated skill teaching”.

15-00-14_tien_si_to_vn_truong
Tiến sĩ Tô Văn Trường.

“Theo tôi hiểu – Tiến sĩ Tô Văn Trường chia sẻ – không nên viết sách Tiếng Việt kiểu lớp 1 chỉ thuần túy dậy về tiếng. Cần phân biệt “tiếng” khác thế nào với âm và “âm vị” (morpheme). Tiếng là một khái niệm đặc thù ngôn ngữ Việt vì ngôn ngữ Việt cũng như ngôn ngữ Khmer khác đều không phải là ngôn ngữ đa âm mà là ngôn ngữ đơn âm tiết (một từ là một âm tiết đơn, nên về mặt hình vi học thì nó là một từ, nhưng về mặt âm vi học thì có thể gọi là tiếng)”.

Ông Trường tỏ ra lo ngại, nếu lớp 1 dạy trẻ em về từ và cụm từ và đến lớp 2 mới dạy về câu và ráp câu. Theo ông, dạy ngôn ngữ là dạy cùng một lúc: Từ, mệnh đề, câu và ráp câu và đi qua các cấp từ đơn giản đến phức tạp. Nghĩa là ngay từ lớp 1, bản thân học sinh phải viết được một composition (đoạn văn ngắn với các câu và từ đơn giản).

“Theo tôi được biết GS Hồ Ngọc Đại mở trường thực nghiệm đã 43 năm tại Hà Nội. Nhưng vì sao không có trường nào ở Hà Nội chịu theo? Điều này giống như thầy thuốc mở phòng mạch tại thủ đô mà chỉ có bà con các tỉnh về khám bệnh, hàng xóm thì không đặt chân đến bao giờ”, Tiến sĩ Tô Văn Trường nêu câu hỏi.

"GS Hồ Ngọc Đại là một nhà tâm lý học, không phải là nhà ngôn ngữ học, Việt ngữ học nên nội dung bộ sách công nghệ giáo dục còn nhiều điểm phải sửa theo góp ý của Hội đồng thẩm định cũng phải dựa trên tiêu chí và văn bản pháp quy là Thông tư 33 của Bộ Giáo dục- Đào tạo.

Trong 43 năm qua, GS Hồ Ngọc Đại được Nhà nước cấp gần nghìn tỷ đồng làm thực nghiệm, đến giờ này, vẫn còn tranh cãi đúng sai, chỉ có giáo dục ở Việt Nam mới làm như thế." (Tiến sĩ Tô Văn Trường).

Thanh niên cứu người giữa dòng lũ được trao huy hiệu Tuổi trẻ dũng cảm

Thanh niên cứu người giữa dòng lũ được trao huy hiệu Tuổi trẻ dũng cảm

Xã hội 01/12/2020 - 11:15

Trung ương Đoàn vừa có quyết định trao huy hiệu Tuổi trẻ dũng cảm cho thanh niên có hành động dũng cảm cứu người trong lũ lụt.

Đã liên lạc được 45 người mắc kẹt trên núi Tà Giang

Đã liên lạc được 45 người mắc kẹt trên núi Tà Giang

Xã hội 01/12/2020 - 11:09

Sáng 1/12, ông Nguyễn Văn Nhuận, Chủ tịch UBND huyện Khánh Sơn (Khánh Hòa), cho biết, đã liên lạc được với 45 người bị mắc kẹt trên núi Tà Giang trên địa bàn.

3 người trong gia đình tử vong do nước lũ cuốn trôi

3 người trong gia đình tử vong do nước lũ cuốn trôi

Xã hội 01/12/2020 - 10:52

3 người cùng một gia đình ở xã Vĩnh Lương, TP Nha Trang (tỉnh Khánh Hòa) bị nước lũ cuối trôi vừa được tìm thấy thi thể.

Bài II. Chính sách phát triển làng nghề phục vụ nông thôn mới Hà Nội

Bài II. Chính sách phát triển làng nghề phục vụ nông thôn mới Hà Nội

Xã hội 01/12/2020 - 09:30

Năm 2019, Hà Nội đã đón trên 26,34 triệu lượt khách, riêng khách du lịch quốc tế đạt trên 5 triệu lượt, tổng thu ước đạt hơn 92.000 tỷ đồng.

Hà Nội – hình thành 'câu lạc bộ' làng nghề nghìn tỷ

Hà Nội – hình thành 'câu lạc bộ' làng nghề nghìn tỷ

Xã hội 01/12/2020 - 09:25

Phát triển làng nghề là một trong những động lực giúp Hà Nội nâng cao thu nhập và chất lượng cuộc sống của người dân, hoàn thành nông thôn mới.

Các xã  vùng ven TP Nha Trang bị ngập nặng

Các xã vùng ven TP Nha Trang bị ngập nặng

Xã hội 01/12/2020 - 08:54

Mưa lớn trút xuống từ chiều 30/11 đến rạng sáng 1/12, trong khi các hồ điều tiết xả lũ đã làm nhiều xã vùng ven ở TP Nha Trang bị ngập.

Hải Phòng sẽ có thành phố trực thuộc thành phố

Hải Phòng sẽ có thành phố trực thuộc thành phố

Xã hội 01/12/2020 - 04:07

Ban Thường vụ Thành ủy Hải Phòng đã đồng ý chủ trương xây dựng Đề án thành lập đơn vị hành chính đô thị tại huyện Thủy Nguyên, trực thuộc TP Hải Phòng.

Sạt lở trên Quốc lộ 26, giao thông Nha Trang-Buôn Ma Thuột bị chia cắt

Sạt lở trên Quốc lộ 26, giao thông Nha Trang-Buôn Ma Thuột bị chia cắt

Xã hội 30/11/2020 - 21:39

Do ảnh hưởng của mưa lớn kéo dài, một khối lượng đất đá lớn đã sạt lở xuống đường gây ách tắc giao thông trên Quốc lộ 26.

Khánh Hòa tiếp tục cho học sinh nghỉ học

Khánh Hòa tiếp tục cho học sinh nghỉ học

Xã hội 30/11/2020 - 19:32

Do ảnh hưởng mưa lớn kéo dài, tỉnh Khánh Hòa đã tiếp tục cho học sinh nghỉ học vào ngày mai (1/12).

Khánh Hòa mưa lớn nhiều nơi bị ngập

Khánh Hòa mưa lớn nhiều nơi bị ngập

Xã hội 30/11/2020 - 18:23

Do mưa lớn kéo dài, nước từ thượng nguồn đổ về, kết hợp với lượng mưa tại chỗ gây ngập lụt cho nhiều khu vực dọc các sông trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa.

Đoàn du khách 45 người mắc kẹt trên núi Tà Giang

Đoàn du khách 45 người mắc kẹt trên núi Tà Giang

Xã hội 30/11/2020 - 18:09

Ông Mấu Thái Cư, Bí thư Huyện ủy Khánh Sơn (Khánh Hòa) xác nhận một đoàn khách du lịch từ TP.HCM đi phượt trên núi Tà Giang bị mắc kẹt vẫn chưa liên lạc được.

Bồi thường hơn nửa tỷ đồng cho người bị giam oan gần 40 năm nước

Bồi thường hơn nửa tỷ đồng cho người bị giam oan gần 40 năm nước

Xã hội 30/11/2020 - 15:41

Ông Trần Bê, người bị bắt giam oan cách đây 39 năm trước vừa được VKSND tỉnh Khánh Hòa bồi thường với số tiền hơn 511 triệu đồng.

Xem thêm
Báo Nông Nghiệp
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước gửi thư chúc mừng 75 năm ngày Lâm nghiệp

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước gửi thư chúc mừng 75 năm ngày Lâm nghiệp

Nhân dịp kỷ niệm 75 năm Truyền thống ngành Lâm nghiệp Việt Nam (1/12/1945-1/12/2020), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng gửi thư chúc mừng. Báo NNVN xin trân trọng giới thiệu.

Giá trị lâm sản xuất siêu trên 10 tỷ USD, cao nhất từ trước đến nay

Giá trị lâm sản xuất siêu trên 10 tỷ USD, cao nhất từ trước đến nay

Hoa Kỳ, Nhật Bản, Trung Quốc, EU, Hàn Quốc tiếp tục là những thị trường trọng tâm của ngành gỗ, lâm sản Việt Nam.

Ở trong bụng núi, ruột rừng

Ở trong bụng núi, ruột rừng

Ở xã Yên Thuận, huyện Hàm Yên (Tuyên Quang) có những ngôi làng nằm lẫn mình trong dãy núi Cham Chu. Những ngôi làng như sống trong bụng của núi, trong ruột của rừng.