Thứ tư, 24/04/2019 11:03 (GMT +7)

| Hotline: 0983.970.780

Làng chài cuối cùng ở Đà Nẵng đã qua đời!

Thứ Ba 03/04/2018 , 10:15 (GMT+7)

Biết bao làng biển của Đà Nẵng đã mất trong làn sóng bán đất làm du lịch những năm qua. Giờ ngôi làng biển chuyên nghề chài lưới cuối cùng của thành phố cũng đã mất, theo đúng cách của hàng trăm làng biển đã từng qua đời.

I. Biển là hồn cốt văn hóa, lịch sử và tâm linh, nay đã mất trong cơn lốc xâm lấn của resort, khách sạn, cao ốc… Mai này, nhớ về biển, người làng Nam Ô còn chút gì để giữ, nơi mà bao thế hệ tổ tiên không chỉ người Kinh, mà cả người Chăm đã sống chết gìn giữ. Con cháu chắc cũng chỉ biết lần mò tìm lại chút di vật biển trong day dứt hoài niệm.

20-17-18_1
Quy hoạch xây dựng khu nghỉ dưỡng ở Nam Ô

Hơn 700 năm, người làng Nam Ô vốn sống trên doi đất cửa sông Cu Đê ngay sát biển, cạnh ghềnh đá và khu rừng cấm. Tôi đi dọc Nam Ô, như hàng chục lần trước vẫn đi vào làng biển mỗi bình minh, để nhìn nhịp sống mỗi sáng bên bờ nước, những chài lưới về từ tinh sương mang vị mặn của biển, mang cá tôm đầy lòng thuyền, mang nụ cười trên khuôn mặt rắn rỏi nắng gió của ngư dân, mang cả tiếng cười bi bô của con trẻ bên mép sóng, của những bà những mẹ ngóng chồng về.

Nam Ô dẫu chỉ là một chấm nhỏ trên bản đồ của những làng biển trên khắp dải đất hình chữ S. Nhưng nơi đó không chỉ là làng biển. Ở đó chứa đựng đời sống tinh thần, tâm linh với dinh Âm hồn, lăng Cá Ông, miếu Bà Liễu Hạnh… Bao chiếc giếng vuông, nhiều hiện vật trưng bày tại Bảo tàng văn hóa Chămpa đã khai quật từ làng biển này.

Nam Ô là hồn cốt còn lại của làng biển. Nơi mà mỗi mùa cá cơm than, hàng trăm hộ dân lại tất bật đi biển, tất bật với nghề làm mắm cho hương vị mặn mòi của biển nổi tiếng khắp năm châu.

20-17-18_3
20-17-18_2
Rừng cấm và rạn đá ở Nam Ô

Ở đó, những con ngõ chỉ vừa một gánh cá đi qua mỗi sáng nhưng người dân sống êm đềm chan hòa. Ở đó, lớp cha trước truyền lại cho lớp con sau kỹ thuật đan vá lưới, con mắt nhìn bắt lấy luồng cá, lớp người phụ nữ trước truyền cho lớp sau vị mặn lẫn độ lắng của chum mắm, cách dạy con bước chân đầu tiên dẫm xuống nền cát mịn, chờ cha ông đi biển trở về.
 

II. Tôi đi khắp làng Nam Ô, đâu đâu cũng thấy sự âu lo và những ánh mắt tiếc nuối. Nhiều ngôi nhà giờ chỉ còn là đống gạch vụn, lối xuống biển mấy ngày qua bị chặn lại bởi hàng rào dây thép.

Nếu như không có sự chỉ đạo kịp thời của Bí thư Thành ủy Trương Quang Nghĩa cấp tốc mở lối cho dân đi xuống biển và rà soát lại dự án, có lẽ không chỉ người Nam Ô mà người nơi khác đến chẳng còn đường xuống biển, chẳng còn lối ra ghềnh đá đẹp bậc nhất Đà Nẵng, chẳng còn thấy bình minh trên biển nữa.

“Cơn lốc” đầu tư du lịch resort của một tập đoàn đang được xây dựng, sau này sẽ xóa sổ hoàn toàn làng Nam Ô. Người Nam Ô thất thần. Di tích, đền miếu, cảnh quan, kể cả rừng cấm ngư dân đã giữ gìn buồn ngơ ngác, đứng trơ trọi giữa sóng và gió biển đang thổi ầm ào. Di tích mà chẳng có người, đền miếu không còn hương khói, rừng cấm chơ vơ… 

Những lão ngư già cố vớt vát những chuyến biển cuối cùng, bởi mai này khi khu resort hoàn thành, chẳng còn biển mà rong thuyền mỗi sáng. Tay lưới sẽ phai màu tanh của cá, mái chèo và con thuyền sẽ nhạt vị biển vì không còn xuống nước, những đôi bàn chân sạn chai và những cánh tay săn chắc của các lão ngư cũng sẽ thôi màu nắng.

Buồn lắm chứ! Một lão ngư trầm ngâm bảo: “Cứ ra biển, rong thuyền và tồn tại đến khi mô thì chưa biết. Ngồi nhà, nhớ biển quá!”. Một đời với biển vốn đã long đong. Giờ già “thoát biển” lại long đong vì nhớ.

20-17-18_4
Bà lão ở Nam Ô ngóng thuyền về

Lớp trẻ thì sao? Họ không mấy thiết tha theo nghề biển, nên không biết cái nhao nhác của bà con làng biển trước cơn đổi thay định mệnh. Với họ, vẫn mong làng thành phố, họ sẽ có nhiều cơ hội. Người buôn bán, người chạy xe, người làm nghề không dính dáng gì tới biển. Chỉ có người già, trung niên mới tiếc nuối. Mặn cũng từ biển, ngọt cũng từ biển.

Tất cả đều nhờ con thuyền ra khơi, hoặc len lỏi đến những ghềnh đá. Quy hoạch du lịch, không còn chỗ đậu thuyền, không còn đường lên lối xuống. Rời biển, lớp già hay sắp già sẽ làm gì để sống? Họ chưa rõ sẽ làm gì và làm được gì khi không còn bến để xuống biển. Cái kết thế nào? 

Tôi đứng nhìn hàng rào ngăn người với biển mà đau. Hàng rào rồi sẽ đóng lại ký ức của những người Nam Ô một thời với biển. Cái cách mà Nam Ô chết cũng giống hệt với cái cách mà những làng chài cổ đã chết vì cơn lốc du lịch. Đó là làng chài Thanh Khê, Nại Hiên Đông, Mân Quang, Tân Thái, Tân Trà, An Đồn… biến mất giữa những cao ốc, khách sạn, khu nghỉ dưỡng.

Chiều trên làng Nam Ô, buồn thương và nhớ tiếc. Mai này, liệu có còn gì nữa cho Nam Ô?

Nam Ô, như tên gọi của nó, là ô cửa phía Nam của nước Đại Việt ta ngày trước, là một trong những ngôi làng cổ nhất phía Nam của Tổ quốc, trong vùng châu Ô châu Lý mà vua Chăm tặng Đại Việt ta làm của hồi môn để cưới Huyền Trân công chúa. Đây cũng là nơi cưu mang Huyền Trân khi bà trốn về Đại Việt. Tương truyền rằng vị tướng chiến đấu hy sinh để bảo vệ công chúa đã trở thành tiền hiền của ngôi làng này.

Nam Ô từ lâu cũng là một trong những làng nghề nổi tiếng nhất nước ta: đánh cá, làm nước mắm và làm pháo. Pháo Nam Ô danh tiếng không kém Bình Đà (do lệnh cấm pháo nên đã dừng sản xuất). Nước mắm Nam Ô được phương Tây biết đến từ thế kỷ 17, những người sành ăn không ai là không khen ngợi.

Nằm trên một bờ biển đẹp với những ghềnh đá độc đáo, người dân Nam Ô bao đời nay, dù trải qua nhiều cuộc chiến tranh dâu bể, vẫn sống yên lành với nghề nghiệp truyền thống của mình. Cho đến khi cơ quan có thẩm quyền quyết định giao nó cho các đại gia làm dự án.

Ba người vợ trong đời một văn hào

Ba người vợ trong đời một văn hào

Văn hóa 08/08/2020 - 13:10

Makxim Gorky không xa lạ với công chúng Việt Nam. Trên thế giới, không một nhà văn nào được hưởng niềm vinh quang lớn lao và vang dội ngay khi còn sống như ông.

Cô giáo trường huyện lại đăng quang trên văn đàn quốc gia

Cô giáo trường huyện lại đăng quang trên văn đàn quốc gia

Văn hóa 08/08/2020 - 09:33

Cô giáo Nguyễn Hải Yến ở Gia Lộc- Hải Dương sau khi đoạt giải thưởng Hội Nhà văn VN 2019, lại tiếp tục đoạt giải nhất truyện ngắn Nhà Văn & Tác Phẩm.

Gọi về nỗi nhớ tháng Tám

Gọi về nỗi nhớ tháng Tám

Văn hóa 08/08/2020 - 09:10

Mẹ thở dài trong điện thoại than thời gian trôi nhanh quá là nhanh. Mới hôm nào mà bây giờ đã là tháng Tám.

Thử một lần đếm lại bước chân mình

Thử một lần đếm lại bước chân mình

Văn hóa 08/08/2020 - 08:15

Về bản chất, “Đếm lại bước chân mình” là một bài thơ dài nương theo hành trình thời gian, thiên về tự sự trong một “vỏ bọc” trữ tình...

Tác phẩm văn chương đầu tiên viết về Covid-19

Tác phẩm văn chương đầu tiên viết về Covid-19

Văn hóa 08/08/2020 - 07:52

“Tình người cách ly” là truyện dài của nhà thơ - nhà báo Từ Nguyên Thạch, do Nhà xuất bản Hội Nhà Văn ấn hành.

Nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân làm Chủ tịch Hội nhạc sĩ VN nhiệm kỳ thứ 4

Nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân làm Chủ tịch Hội nhạc sĩ VN nhiệm kỳ thứ 4

Văn hóa 07/08/2020 - 15:01

Nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân tiếp tục được bầu làm Chủ tịch Hội tại Đại hội Hội Nhạc sĩ VN khóa 10 vừa diễn ra hai ngày 6-7/8 ở Hà Nội.

Công ty sách tặng 25 nghìn khẩu trang cho Đà Nẵng chống Covid-19

Công ty sách tặng 25 nghìn khẩu trang cho Đà Nẵng chống Covid-19

Văn hóa 05/08/2020 - 12:42

Công ty sách First News - Trí Việt vừa vận chuyển 25 nghìn khẩu trang kháng khuẩn UV từ TPHCM ra Đà Nẵng để tiếp sức cho cuộc chiến đẩy lùi virus corona.

Hoa hậu Trần Tiểu Vy ủng hộ 200 triệu đồng chống dịch Covid-19

Hoa hậu Trần Tiểu Vy ủng hộ 200 triệu đồng chống dịch Covid-19

Văn hóa 04/08/2020 - 18:08

Hoa hậu Việt Nam 2018 quyên góp 100 triệu đồng cho thành phố Đà Nẵng và trao tặng thiết bị y tế trị giá 100 triệu đồng cho tỉnh Quảng Nam.

Làm phim truy kích tệ nạn buôn bán động vật hoang dã

Làm phim truy kích tệ nạn buôn bán động vật hoang dã

Văn hóa 03/08/2020 - 19:50

Phim ngắn “Xấu hổ vì cao hổ” đã thu hút công chúng khi phơi bày những ham muốn quái gở của những kẻ đẩy loài hổ đến bờ vực tuyệt chủng.

Phát hiện điệp sớ dài 12m với 5.000 kí tự ở chùa cổ nhất Tây Nguyên

Phát hiện điệp sớ dài 12m với 5.000 kí tự ở chùa cổ nhất Tây Nguyên

Văn hóa 03/08/2020 - 16:47

Sớ cầu siêu (điệp sớ) được xem là một phát hiện quan trọng, có giá trị rất lớn tại ngôi chùa Tổ Đình Bác Ái thuộc phường Quyết Thắng, TP.Kon Tum, tỉnh Kon Tum.

Trở về

Trở về

Văn hóa 02/08/2020 - 18:59

Mạ ngồi bên hiên. Mái tóc bạc phơ. Đôi bàn tay gầy gò, gân guốc. Ánh nhìn rười rượi qua hàng cây.

Sân khấu Sài Gòn lại ngậm ngùi đóng cửa vì Covid-19

Sân khấu Sài Gòn lại ngậm ngùi đóng cửa vì Covid-19

Văn hóa 02/08/2020 - 18:58

Đại hội Hội Sân khấu TPHCM vừa diễn ra tưng bừng, thì giới nghệ sĩ lại ngao ngán nhìn nhau qua khẩu trang vì sàn diễn thúc thủ trước virus corona.

Xem thêm
Báo Nông Nghiệp
Vỡ lẽ

Vỡ lẽ

Lên Thủ đô, hôm đầu Hải và Dung tá túc trong một nhà nghỉ. Hôm sau, họ tìm nhà, và thật may mắn, thuê được một căn hộ tập thể trên tầng 10 của một chung cư, với giá rất hợp lý, chỉ 5 triệu đồng một tháng.

Thanh Hóa bỏ giải, kẻ khóc người cười

Thanh Hóa bỏ giải, kẻ khóc người cười

Trong lịch sử, V-League đã có tiền lệ xử trí khi một đội bỏ giải. Đó là năm 2013, với Xi măng Xuân Thành Sài Gòn hay một năm sau là trường hợp của Vissai Ninh Bình.

Nhút mít

Nhút mít

Hà Tĩnh được biết đến với nhiều đặc sản đặc trưng và những món ăn dân giã. Nhút mít là một trong những món ăn được nhiều người biết đến.

Cách mua xe cũ giá rẻ: Những điều nên và không nên

Cách mua xe cũ giá rẻ: Những điều nên và không nên

Thị trường xe cũ đã qua sử dụng đa dạng, tuy nhiên cũng tiềm ẩn không ít rủi ro. Dưới đây là một số điều nên, không nên để mua được chiếc xe ưng ý.