Thứ tư, 24/04/2019 11:03 (GMT +7)

| Hà Nội 34°C /57%

Quá xa vời chuyện thoát nghèo của cư dân vùng 'hậu thủy điện' Bản Vẽ

Thứ Tư 04/04/2018 , 15:10 (GMT+7)

Một cán bộ huyện Tương Dương chua xót: “Nhà máy Thủy điện Bản Vẽ phát điện thu về hàng trăm tỷ đồng/năm. Nếu hỗ trợ một ít để vùng lòng hồ xây dựng các công trình giao thông thì dân mới thoát nghèo được. Tiếc thay, điều đó không xảy ra”.

Dân đã nghèo càng nghèo thêm

Từ khi QL 16 nối từ huyện Kỳ Sơn sang huyện Quế Phong, đi qua các xã Nhôn Mai, Mai Sơn được thông tuyến (2014), đời sống kinh tế người dân hai xã này đã có nhiều khởi sắc. Tuy nhiên, đất nông nghiệp bị thu hẹp, tỷ lệ hộ dân được sử dụng điện lưới thấp lại cách xa trung tâm huyện Tương Dương tới gần 150 km, nên đến nay, hai xã này vẫn có tỷ lệ hộ nghèo luôn ở mức trên 70%.

10-54-13_cuoc_song_lm_lu_cu_dong_bo_vung_long_ho_thuy_dien_bn_ve
Cuộc sống lam lũ của đồng bào vùng lòng hồ Thủy điện Bản Vẽ

Còn tại xã Hữu Khuông, số người học và tốt nghiệp đại học trên địa bàn xã hiện chỉ khoảng 10 người. Không ít trong số đó vì huyện không sắp xếp được công việc ở xã nên đã bỏ quê đi làm ăn xa.

Hữu Khuông mãi nghèo vì còn bị bao bọc giữa biển hồ và núi rừng. Toàn xã hiện chỉ có 15km đường nhựa nối từ bản Sàn - Huồi Cọ sang xã Yên Tĩnh. Còn lại là đường đất, nhỏ không thuận tiện cho vận chuyển, lưu thông hàng hóa. 100% đường khu vực trung tâm xã Hữu Khuông là đường đất.

Một cán bộ huyện Tương Dương cho biết, hiện nay tại Hữu Khuông đã trồng được một số diện tích chanh leo và đang có tiềm năng nâng cao năng suất, chất lượng, sản lượng, diện tích. Tuy nhiên, người dân Hữu Khuông phải vận chuyển gần 10 km đường rừng để ra QL 16 nhập cho một đơn vị thu mua tận huyện Quế Phong.

10-54-13_doi_ngheo_bu_vy
Đói nghèo bủa vây

“Từ trung tâm xã, nếu mở đường ra QL 16, phải đi qua xã Yên Tĩnh cũng dài trên 30km. Người dân phải đi mở đường nhưng sức dân có hạn nên đến nay cũng mới được vài km. Đáng buồn là, dù người dân bị bao bọc bởi sông nước và núi rừng, đường bộ không có nhưng dự án Nhà máy Thủy điện Bản Vẽ lại không có phần xây dựng các con đường nối xã ra các tuyến đường lớn. Có rừng sản xuất nhưng người dân cũng chẳng mặn mà vì trồng rừng rồi biết vận chuyển đi đâu để bán? Người dân đã nghèo lại càng nghèo thêm”, vị cán bộ này nói.
 

Nhức nhối “hậu thủy điện”

Ông Nguyễn Phùng Hùng, Trưởng phòng TNMT huyện Tương Dương cho biết, diện tích đất bị ảnh hưởng do xây dựng Nhà máy Thủy điện Bản Vẽ là 88,7ha đất ở; đất sản xuất trên 534ha; đất nuôi trồng thủy sản trên 7ha; đất lâm nghiệp gần 1.452ha; đất phi nông nghiệp trên 9,2ha; rừng sản xuất trên 2.076ha; đất khác trên 497ha thuộc 34 bản của 9 xã, thuộc 2 huyện Kỳ Sơn và Tương Dương. Nhiều công trình, trụ sở làm việc bị ngập hoàn toàn với tổng diện tích trên 2,1ha.

Tương Dương có 2.910 hộ (13.735 nhân khẩu) thuộc 31 bản, 8 xã phải di dời TĐC. Trong số này có 27 hộ chống đối không chịu di dời. Sau nhiều lần vận động, hiện đã có 19 hộ đồng ý di dời TĐC nhưng một số chưa thể đi được, vì nguyện vọng của họ là được đem theo toàn bộ gỗ đã tích trữ từ nhiều năm nay. Trong khi đó, UBND tỉnh Nghệ An quy định, ngoài nhà cửa, mỗi hộ chỉ được mang theo 3m3 gỗ ra khỏi khu vực lòng hồ về khu TĐC. Hiện vẫn còn 8 hộ tại bản Chà Coong, xã Hữu Dương cũ, quyết bám trụ ở quê.

Theo thống kê của UBND huyện Tương Dương, tính đến tháng 5/2017, toàn huyện có 192 hộ (544 nhân khẩu) quay lại và cư trú, làm ăn trên khu vực lòng hồ.

10-54-13_h_tng_gio_thong_yeu_kem
Hạ tầng giao thông yếu kém

“Cứ vận động được bản này đi thì bản khác lại quay về. Họ quây thành từng nhóm dọc các khe suối, chăn nuôi, làm rẫy nên nguy cơ phá rừng rất cao, gây nhiều khó khăn trong công tác đảm bảo ANTT” – một cán bộ xã Hữu Khuông cho biết.

Một thực tế nữa khiến nhiều hộ dân có cớ quay lại cư trú bất hợp pháp tại khu vực lòng hồ là khi dự án Thủy điện Bản Vẽ triển khai, diện tích đất đã được cấp cho các hộ dân ở trên mực nước dâng không được đền bù.

Ông Vi Văn Dung, một người đưa cả gia đình về cư trú bất hợp pháp tại bản Kim Hồng (xã Hữu Khuông) cho biết, do ở khu TĐC Thanh Chương làm ăn không được như nguyện vọng nên người dân mới quay lại đây. Và họ đang sinh sống, làm ăn trên phần đất rừng được Nhà nước cấp.

“Thực tế là chúng tôi vẫn đang ở trên phần đất Nhà nước cấp có bìa xanh, bìa đỏ (GCN QSDĐ đất rừng - PV) hẳn hoi. Vì thế, chúng tôi vẫn chặt gỗ, làm nhà ở. Khi nào Nhà nước đền bù số diện tích đất ở trên mực nước thủy điện dâng thuộc quyền sở hữu của chúng tôi, thì chúng tôi mới đi”, ông Dung nói.

Ông Hùng cho biết, toàn bộ diện tích trên cốt ngập của dự án Thủy điện Bản Vẽ là 4.291,11ha. Trong số này có cả một số diện tích đất ở. Theo quy định của dự án thì không thực hiện phương án bồi thường, giải phóng mặt bằng diện tích này. Nhưng người dân trong khu vực lòng hồ đều phải di dời về các khu TĐC tại huyện Thanh Chương và huyện Tương Dương, không thể sản xuất trên phần đất này mà phải trả lại cho Nhà nước. Dự kiến kinh phí bồi thường, hỗ trợ về đất là 107,85 tỷ đồng. “Phần bồi thường, giải phóng mặt bằng này không có trong dự án Thủy điện Bản Vẽ. Việc đền bù là bất khả kháng, kinh phí bồi thường lớn nên rất khó khăn. Ngoài vấn đề này, dự án Thủy điện Bản vẽ hiện nay cũng đã phát sinh một số vấn đề như công trình TĐC xuống cấp, chủ đầu tư chưa đầu tư sửa chữa. Một số hạng mục giao thông, công trình nước sạch, hỗ trợ san nền chưa chi trả xong. Một phần kinh phí hỗ trợ sản xuất cho người dân chưa hoàn thành…”.

Tính đến cuối tháng 6/2017, sau khi loại khỏi quy hoạch 14 dự án, Nghệ An có 32 dự án thủy điện với tổng công suất 1.372,45MW. Đến cuối tháng 7/2017 có 12 nhà máy thủy điện đã đi vào hoạt động. 3 dự án thủy điện có số lượng di dân lớn là Thủy điện Bản Vẽ, Thủy điện Hủa Na, Thủy điện Khe Bố với 5.009 hộ dân phải di dời. UBND tỉnh Nghệ An đã kiến nghị Chính phủ hỗ trợ về lương thực thời gian 36 tháng kể từ khi đến nơi ở mới, mỗi khẩu 30kg/tháng. Hỗ trợ thêm 24 tháng lương thực cho đồng bào theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại văn bản số 627/TTg-KN ngày 11/05/2012.

 

Bỏ qua mọi lời đàm tiếu nhận mẹ nuôi 80 tuổi phụng dưỡng suốt đời

Bỏ qua mọi lời đàm tiếu nhận mẹ nuôi 80 tuổi phụng dưỡng suốt đời

Phóng sự 22/02/2020 - 08:50

Cụ bà 80 tuổi hàng xóm bị mù lòa, già yếu sống một mình không có người thân chăm sóc nên bà Lê Thị Mộng Thu nhận làm mẹ đưa về nuôi dưỡng.

Lặng thầm dưới đại ngàn

Lặng thầm dưới đại ngàn

Phóng sự 19/02/2020 - 09:26

Nơi ấy có những vò rượu cần ngọt đến mềm môi, những điệu khặp đắm say lòng người.

Những chiến binh trong chuyến bay đưa người Việt từ Vũ Hán trở về

Những chiến binh trong chuyến bay đưa người Việt từ Vũ Hán trở về

Phóng sự 18/02/2020 - 08:32

Chuyến bay đi Vũ Hán của Vietnam Airlines (VNA) như một nhiệm vụ thể hiện tinh thần chiến binh.

'Kho báu' trên đỉnh mây ngàn

'Kho báu' trên đỉnh mây ngàn

Phóng sự 12/02/2020 - 09:27

Nhắc đến Hoàng Liên Sơn là nhắc đến đại ngàn hùng vĩ với những đỉnh núi cao mây phủ ẩn chứa bao bí ẩn của muôn loài động vật, kỳ hoa dị thảo.

Chuyến biển xuyên tết

Chuyến biển xuyên tết

Phóng sự 11/02/2020 - 09:21

Các ngư dân vui mừng nói về thành quả chuyến biển là 6 tấn cá chuồn sẽ bán được gần 250 triệu đồng.

Cô bé 'xương thủy tinh'

Cô bé 'xương thủy tinh'

Phóng sự 10/02/2020 - 09:30

"Em chỉ mong ước không bị gãy chân, gãy tay sau những lần va chạm mạnh, không phải đi bệnh viện đã là hạnh phúc rồi..."

'Chuyện tình cổ tích' và cuộc sống khốn khó của cặp vợ chồng chênh nhau 43 tuổi

'Chuyện tình cổ tích' và cuộc sống khốn khó của cặp vợ chồng chênh nhau 43 tuổi

Phóng sự 09/02/2020 - 07:01

Họ từng là cặp đôi nổi tiếng được ngợi ca bằng những mỹ từ có cánh. Thế nhưng, khi đã nên duyên vợ chồng họ phải đối diện với thực tế "cơm áo gạo tiền" và hiện tại họ đang sống những ngày hết sức khó khăn.

Mỗi ngày chỉ khoảng 20 container nông sản sang được Trung Quốc

Mỗi ngày chỉ khoảng 20 container nông sản sang được Trung Quốc1

Phóng sự 08/02/2020 - 12:53

Các cửa khẩu phụ tiếp tục không thể thông quan hàng hóa, nhiều container chở hoa quả chuyển hướng sang cửa khẩu Hữu Nghị nhưng số lượng xuất đi cũng không đáng kể.

Điểm huyệt trị bệnh như… phim kiếm hiệp

Điểm huyệt trị bệnh như… phim kiếm hiệp

Phóng sự 06/02/2020 - 07:01

Ở Bình Định, nhiều võ nhân được thừa hưởng bí kíp điểm huyệt, giải huyệt để trị thương, chữa bệnh do tổ tiên truyền lại.

Người có tài nghe âm thanh bằng... tay

Người có tài nghe âm thanh bằng... tay

Phóng sự 05/02/2020 - 10:53

Sờ vào vỏ thùng chiếc đồng hồ treo tường cổ để cảm nhận độ rung của bài Ave maria qua da là cách mà người thợ câm điếc này có thể “nghe” được âm thanh…

Bàn chân viết nên giấc mơ cuộc đời

Bàn chân viết nên giấc mơ cuộc đời

Phóng sự 04/02/2020 - 08:10

Lúc tròn 5 tuổi, cậu bé Vũ Hoàng Quân (sinh năm 2008) ở xã Cự Thắng, huyện Thanh Sơn, tỉnh Phú Thọ mất đôi tay trong vụ tai nạn hy hữu.

Hàng ngàn bò sữa thuần chủng Mỹ về trang trại của TH đầu năm mới

Hàng ngàn bò sữa thuần chủng Mỹ về trang trại của TH đầu năm mới

Phóng sự 02/02/2020 - 21:02

Ngày 2/2, Tập đoàn TH (đơn vị sở hữu thương hiệu TH true MILK) tổ chức lễ đón lô đầu tiên trong đàn bò sữa 4.500 con cao sản thuần chủng Holstein Friesian (HF) nhập khẩu từ Mỹ.

Xem thêm
Báo Nông Nghiệp
Bộ NN-PTNT kết nạp đảng viên tại đền thờ Bác Hồ trên đỉnh Ba Vì

Bộ NN-PTNT kết nạp đảng viên tại đền thờ Bác Hồ trên đỉnh Ba Vì

Trên đỉnh Vua linh thiêng, nơi cao nhất của dãy núi Ba Vì (Hà Nội), Đảng ủy Bộ NN-PTNT tổ chức Lễ Kết nạp đảng viên cho 28 quần chúng ưu tú.

Thứ trưởng Hà Công Tuấn kiểm tra phòng chống cháy rừng tại An Giang

Thứ trưởng Hà Công Tuấn kiểm tra phòng chống cháy rừng tại An Giang

Hiện nay, hầu hết các diện tích rừng trên địa bàn toàn tỉnh An Giang đều đang ở cấp báo động cháy rừng cấp 5, cấp cực kỳ nguy hiểm.

Báo Nông Nghiệp