Báo Nông Nghiệp
Báo Nông Nghiệp

Thứ tư, 24/04/2019 11:03 (GMT +7)

| Hotline: 0983.970.780

Tây Nguyên có nhiều lợi thế trở thành vùng sản xuất cây ăn quả trọng điểm

Thứ Sáu 22/05/2020 , 09:03 (GMT+7)

Với lợi thế về đất đai, khí hậu, thổ nhưỡng, Tây Nguyên có nhiều điều kiện để phát triển cây ăn quả nhằm mang lại hiệu quả kinh tế cao cho người nông dân.

TS Phan Việt Hà, Phó Viện trưởng Viện Khoa học kỹ thuật   Nông lâm nghiệp Tây Nguyên. Ảnh: Kim Sơ.

TS Phan Việt Hà, Phó Viện trưởng Viện Khoa học kỹ thuật
Nông lâm nghiệp Tây Nguyên. Ảnh: Kim Sơ.

Thực tế, những năm qua diện tích cây ăn quả không ngừng mở rộng và đa dạng về chủng loại.

NNVN đã phỏng vấn TS Phan Việt Hà, Phó Viện trưởng Viện Khoa học kỹ thuật Nông lâm nghiệp Tây Nguyên.

Theo ông, thế mạnh phát triển cây ăn quả của Tây Nguyên là gì? 

Có thể nói, Tây Nguyên mang đầy đủ các điều kiện thuận lợi về tự nhiên, kinh tế xã hội để phát triển các loại cây ăn quả có giá trị cao như: sầu riêng, bơ, cây có múi...

Trước tiên là điều kiện về khí hậu và đất đai ở Tây Nguyên rất phù hợp để phát triển các loại cây ăn quả.

Các sản phẩm trái cây trồng trên vùng đất Tây Nguyên thường có năng suất và chất lượng cao, không thua kém các vùng trồng cây ăn quả truyền thống ở vùng miền Tây và Đông Nam bộ.

Lợi thế tự nhiên này còn cho phép sản xuất trái cây với chi phí thấp hơn so với các vùng khác.

Ngoài ra, những loại trái cây như sầu riêng trồng tại Tây Nguyên do đặc điểm khí hậu, thời tiết nên có thời vụ thu hoạch “lệch pha” so với vùng miền Tây và Đông Nam bộ, đây cũng là lợi thế về giá và thị trường.

Cây sầu riêng đem lại hiệu quả kinh tế rất cao cho người dân Tây Nguyên. Ảnh: Kim Sơ.

Cây sầu riêng đem lại hiệu quả kinh tế rất cao cho người dân Tây Nguyên. Ảnh: Kim Sơ.

Thứ hai là với chủ trương, định hướng quy hoạch gần đây của Nhà nước và chính quyền các địa phương liên quan đến khuyến khích đa dạng hóa sản phẩm trên các vườn cà phê nhằm gia tăng thu nhập trên một đơn vị diện tích, cây ăn quả được lựa chọn để phát triển và đã cho thấy hiệu quả cao.

Song song với đó, Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn cũng đã có những chương trình hỗ trợ phát triển cây ăn quả ở Tây Nguyên thông qua việc đầu tư cho Viện Khoa học Kỹ thuật Nông Lâm nghiệp Tây Nguyên nghiên cứu tuyển chọn giống và hoàn thiện các quy trình thâm canh cây ăn quả, quy trình trồng xen các cây ăn quả chủ lực ở Tây Nguyên và các chương trình khuyến cáo ra sản xuất.

Cuối cùng, một trong những lợi thế về lâu dài là với việc biến đối khí hậu và xâm nhập mặn hiện nay, vùng Đồng bằng sông Cửu Long sẽ mất dần lợi thế của vùng trồng cây ăn quả trọng điểm và Tây Nguyên sẽ được xem là vùng thay thế tiềm năng.

Hiện các loại cây ăn quả ở Tây Nguyên đã dần hình thành các vùng trồng tập trung và đã được xuất khẩu sang nhiều nước, mang lại lợi nhuận cao cho người sản xuất.

Bơ là cây ăn quả thế mạnh của Tây Nguyên đem lại thu nhập cao. Ảnh: Kim Sơ.

Bơ là cây ăn quả thế mạnh của Tây Nguyên đem lại thu nhập cao. Ảnh: Kim Sơ.

Ông đánh giá như thế nào về thực trạng phát triển cây ăn quả tại Tây Nguyên những năm qua?

Trong những năm gần đây, với các nguyên nhân chủ quan và khách quan, mà chủ yếu là liên quan đến việc xuống giá của các cây trồng truyền thống như cà phê, hồ tiêu và sự lên giá của các loại cây ăn quả nhất là sầu riêng, bơ, chuối, chanh leo… mà diện tích cây ăn quả ở các địa phương vùng Tây Nguyên có sự phát triển mạnh mẽ về diện tích.

Có thể lấy tỉnh Đăk Lăk làm ví dụ: Diện tích trồng cây ăn quả của địa phương này đến cuối năm 2018 đã đạt trên 20.500ha, tăng gấp hơn 2,3 lần so với năm 2014.

Các loại cây có diện tích tăng mạnh gồm: sầu riêng, bơ, chuối... Diện tích tăng kèm với sản lượng đã mang lại những hiệu quả trước mắt rất tốt về kinh tế cũng như xã hội, môi trường.

Tuy nhiên việc phát triển quá nhanh này vẫn tiềm ẩn những yếu tố thiếu bền vững như các vấn đề về quy hoạch vùng trồng, kỹ thuật phù hợp, chế biến, kết nối chuỗi giá trị, thị trường...

Thực tế, do lợi nhuận cao người dân đã ồ ạt trồng không theo quy hoạch dẫn đến nguy cơ dư thừa và người nông dân phải trả cái giá rất đắt, thưa ông?

Đúng là trong vài năm trở lại đây, nhiều địa phương nông dân đã ồ ạt mở rộng diện tích cây ăn quả không theo quy hoạch chung.

Ví dụ như cây sầu riêng do hiệu quả kinh tế rất cao nên thời gian qua đã phát triển rất mạnh ở các tỉnh Tây Nguyên. Chỉ tính riêng tỉnh Đăk Lăk, đến cuối năm 2018 diện tích sầu riêng đã đạt hơn 6.000 ha, vượt hơn 1.000 ha so với định hướng quy hoạch của tỉnh đến năm 2021 là 5.000 ha.

Những năm qua cây sầu riêng đã phát triển rất 'nóng' tại Tây Nguyên. Ảnh: KS.

Những năm qua cây sầu riêng đã phát triển rất "nóng" tại Tây Nguyên. Ảnh: KS.

Việc phát triển quá nhanh diện tích sầu riêng nói riêng và cây ăn quả nói chung trong điều kiện hiện nay sẽ có những rủi ro rất lớn vì sầu riêng và một số loại cây ăn quả chủ yếu để phục vụ xuất khẩu và vì vậy có những yêu cầu ngặt nghèo về giống, quy chuẩn chất lượng sản phẩm, định danh vùng trồng, nếu các vùng trồng không đáp ứng được yêu cầu trên sẽ khó xuất khẩu, nhất là chúng ta vẫn chưa được phép xuất khẩu chính ngạch đối với sản phẩm sầu riêng vào thị trường lớn nhất thế giới hiện nay là Trung Quốc.

Ngoài ra, các vấn đề công nghệ sau thu hoạch, kết nối chuỗi giá trị vẫn chưa có giải pháp hoàn thiện và vì vậy, phát triển số lượng quá lớn sẽ đặt ra thách thức trong việc lưu giữ và tiêu thụ sản phẩm trong một khoảng thời gian ngắn, vấn đề cân bằng cung - cầu và giá cả…

Vậy, để phát triển cây ăn quả bền vững tại Tây Nguyên thì giải pháp là gì?

Như tôi đã nói ở trên, với tiềm năng rất lớn, cây ăn quả sẽ tiếp tục phát triển trong thời gian tới ở khu vực Tây Nguyên.

Nếu chúng ta làm đúng, phát triển một cách bền vững thì hiệu quả của nó đem lại sẽ rất lớn. Phát triển và đẩy mạnh xuất khẩu hoa quả nói chung cũng là định hướng của ngành nông nghiệp trong tương lai.

Và để làm được điều đó, người sản xuất cần chú ý các vấn đề sau: Tham khảo và tuân thủ định hướng quy hoạch phát triển cây ăn quả của các địa phương.

Đây là những căn cứ khoa học dựa trên các thế mạnh về khí hậu, đất đai cho các tiểu vùng khí hậu khác nhau trên cơ sở cân nhắc sự cân bằng về cung cầu của các sản phẩm.

Để phát triển cây ăn quả bền vững tại tây Nguyên cần nhiều giải pháp khoa học đồng bộ. Ảnh: KS.

Để phát triển cây ăn quả bền vững tại tây Nguyên cần nhiều giải pháp khoa học đồng bộ. Ảnh: KS.

Thực hiện đúng các khuyến cáo kỹ thuật về giống, canh tác, bảo vệ thực vật của các cơ quan chuyên môn. Nếu được thì phát triển theo hướng nông lâm kết hợp, hướng sản xuất hữu cơ.

Điều này sẽ đảm bảo các điều kiện cần để sản xuất ra các sản phẩm đạt yêu cầu về an toàn thực phẩm phục vụ nội tiêu cũng như xuất khẩu.

Đây cũng là điều kiện tiên quyết để các diện tích trồng được chứng nhận các chứng chỉ GAP và được cấp mã số vùng trồng, thuận tiện khi xuất khẩu chính ngạch sau này.

Các vùng trồng cây ăn quả cần được tổ chức sản xuất theo tổ hợp tác, hợp tác xã để cùng thực hiện một quy trình chung, tạo ra số lượng sản phẩm theo hướng hàng hóa, xây dựng hệ thông thương hiệu, xuất xứ; kết nối với đầu ra, đặc biệt là với các doanh nghiệp xuất khẩu, tiến tới cần tự nâng cao năng lực để có thể xuất khẩu trực tiếp.

Xin cảm ơn ông!

Cần quy hoạch vùng sản xuất cây ăn quả phù hợp

Theo số liệu của Cục Trồng trọt, tính đến cuối năm 2019, diện tích cây ăn quả của Tây Nguyên đạt 73,9 nghìn ha, chiếm 7% diện tích cả nước.

Hiện nay một số cây ăn quả cho hiệu quả kinh tế cao như sầu riêng (Lâm Đồng, Đăk Lăk, Đăk Nông), cây bơ (Lâm Đồng, Đăk Lăk, Đăk Nông, Gia Lai) đang được nông dân mở rộng diện tích, đặc biệt trồng xen trong vườn cà phê cho hiệu quả kinh tế cao.

Hiện diện tích sầu riêng đạt 22,7 nghìn ha, sản lượng 148,1 nghìn tấn; bằng 38,8% diện tích và 26,9% sản luợng cả nước. Diện tích cây bơ đạt 15,5 nghìn ha, sản lượng 86,5 nghìn tấn, bằng 78,1% diện tích và 81,9% sản luợng cả nước.

Ngoài ra, một số vùng sản xuất chanh leo (Gia Lai, Đăk Lăk, Đăk Nông) đã hình thành với diện tích 5,3 nghìn ha, sản lượng 108,6 nghìn tấn.

Cục Trồng trọt khuyến cáo, việc mở rộng diện tích các loại cây ăn quả khá nóng trong thời gian qua tại các tỉnh Tây Nguyên cần phải đánh giá và quy hoạch vùng sản xuất cho phù hợp đồng thời phát triển các chuỗi liên kết từ sản xuất đến tiêu thụ, sản xuất an toàn gắn với phát triển sơ chế, chế biến, đáp ứng thị trường trong nước và xuất khẩu.

Ngành Thú y Kỷ niệm 70 năm ngày truyền thống vào ngày 11/7 tại Hải Phòng

Ngành Thú y Kỷ niệm 70 năm ngày truyền thống vào ngày 11/7 tại Hải Phòng

Thời sự Nông nghiệp 03/06/2020 - 20:30

Sáng 3/6, tại Hải Phòng, Thứ trưởng Bộ NN-PTNT Phùng Đức Tiến đã làm việc với lãnh đạo UBND thành phố về các nội dung chuẩn bị Lễ kỷ niệm 70 năm ngành Thú y.

Xe chở hơn 5 tấn thuốc nổ lao dốc, 1 người bị thương

Xe chở hơn 5 tấn thuốc nổ lao dốc, 1 người bị thương

Thời sự Nông nghiệp 03/06/2020 - 06:17

Xe tải chở hơn 5 tấn thuốc nổ thi công thủy điện ở Quảng Trị bị mất đà, tuột dốc khiến một người bị thương nặng.

Chà là - Cây trồng tiềm năng ở ĐBSCL

Chà là - Cây trồng tiềm năng ở ĐBSCL

Thời sự Nông nghiệp 03/06/2020 - 06:01

Hiện nay, trước biến đổi của khí hậu cây chà là được chú ý bởi dễ trồng, vùng thích nghi rộng, giá trị kinh tế cao.

Đề nghị các địa phương tạo điều kiện tối ưu nhất để tái đàn lợn

Đề nghị các địa phương tạo điều kiện tối ưu nhất để tái đàn lợn

Thời sự Nông nghiệp 02/06/2020 - 12:45

Bộ NN-PTNT đề nghị Chủ tịch UBND tỉnh, thành phố quan tâm chỉ đạo thực hiện các giải pháp, điều kiện tối ưu nhất để tái đàn, tăng đàn lợn nhằm bù đắp nguồn cung.

Đăk Nông chuyển hướng chuyên canh cây ăn quả tập trung

Đăk Nông chuyển hướng chuyên canh cây ăn quả tập trung

Thời sự Nông nghiệp 02/06/2020 - 08:43

Có thế mạnh về cây ăn quả, Đăk Nông đang hướng đến phát triển vùng chuyên canh, tập trung sản xuất chất lượng cao, xây dựng các chuỗi liên kết nhằm phát triển bền vững.

Lần đầu tiên xử phạt nông dân dùng thuốc BVTV lậu

Lần đầu tiên xử phạt nông dân dùng thuốc BVTV lậu4

Thời sự Nông nghiệp 02/06/2020 - 08:35

Cơ quan chức năng Hà Nội đã gọi những nông dân dùng thuốc BVTV lậu lên để xác định rõ nguồn gốc và xử phạt họ vì hành vi nguy hiểm này.

Doanh nghiệp nhập khẩu hạt giống kêu trời!

Doanh nghiệp nhập khẩu hạt giống kêu trời!2

Thời sự Nông nghiệp 01/06/2020 - 08:01

Lẽ ra được hưởng thuế suất ưu đãi 0% thì từ năm 2018, cơ quan Hải quan lại yêu cầu doanh nghiệp phải đóng thuế nhập khẩu 10-15%.

Chưa đủ điều kiện, không liều lĩnh tái đàn lợn

Chưa đủ điều kiện, không liều lĩnh tái đàn lợn

Thời sự Nông nghiệp 30/05/2020 - 16:20

Quảng Nam có quy mô chăn nuôi nông hộ chiếm tỷ lệ lớn nên để đảm bảo an toàn sinh học rất khó khăn. Do đó, việc tái đàn cần phải đặc biệt cẩn trọng.

Sở hữu paraquat có thể chịu án tù 10 năm và hơn 31 ngàn USD

Sở hữu paraquat có thể chịu án tù 10 năm và hơn 31 ngàn USD

Thời sự Nông nghiệp 29/05/2020 - 12:00

Các nhà sản xuất và nhập khẩu paraquat và chlorpyrifos ở Thái Lan có 270 ngày, trong khi nông dân có 90 ngày để bàn giao toàn bộ các loại hóa chất độc hại này.

ĐBSCL: Lúa hè thu đang tiếp đà thắng lợi

ĐBSCL: Lúa hè thu đang tiếp đà thắng lợi

Thời sự Nông nghiệp 29/05/2020 - 11:07

Đó là nhận định được đưa ra tại Hội nghị đánh giá kết quả thực hiện chỉ đạo sản xuất trồng trọt vụ hè thu 2020 vùng Đông Nam Bộ và ĐBSCL.

Mặn dần được đẩy lui, khôi phục sản xuất

Mặn dần được đẩy lui, khôi phục sản xuất

Thời sự Nông nghiệp 29/05/2020 - 09:46

Cuối tháng 5, ĐBSCL xuất hiện một vài cơn mưa đầu mùa. Tình hình mặn xâm nhập giảm mạnh, mặn đã dần bị đẩy lui, nguồn nước dần ngọt trở lại.

Dự báo năm 2020 ít có khả năng xuất hiện lũ sớm ở ĐBSCL

Dự báo năm 2020 ít có khả năng xuất hiện lũ sớm ở ĐBSCL

Thời sự Nông nghiệp 29/05/2020 - 08:03

Theo nhận định của Trung tâm Dự báo Khí tượng thủy văn Quốc gia, năm 2020 ít có khả năng xuất hiện lũ sớm ở ĐBSCL.

Xem thêm
Báo Nông Nghiệp
Thái Nguyên có tân Bí thư Tỉnh ủy

Thái Nguyên có tân Bí thư Tỉnh ủy

Bà Nguyễn Thanh Hải - Trưởng ban Dân nguyện Quốc hội vừa được Bộ Chính trị phân công giữ chức Bí thư Tỉnh ủy Thái Nguyên.

Quảng Bình: Bắt chim, một học sinh bị điện giật tử vong

Quảng Bình: Bắt chim, một học sinh bị điện giật tử vong

Một học sinh lớp 5 trên đường đi học về, trèo lên trạm biến áp để bắt chim đã bị điện giật tử vong.

Săn ong rừng miền biên viễn

Săn ong rừng miền biên viễn

Khi những cánh rừng cao su ở các huyện biên giới Bình Phước bắt đầu trổ hoa trắng xóa, cũng là lúc từng đàn ong rừng ở khắp nơi đổ về làm tổ…