Thứ tư, 24/04/2019 11:03 (GMT +7)

| Hotline: 0983.970.780

Nhức nhối đất nông lâm trường

Chủ Nhật 25/10/2015 , 20:25 (GMT+7)

Ủy ban KH-CN và môi trường, Hội đồng Dân tộc của Quốc hội, Liên hiệp Các hội KHKT Việt Nam và Liên minh Đất rừng vừa tổ chức hội thảo “Nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng đất đai tại các nông lâm trường quốc doanh”. 

13-43-42_nh-1

Nhiều giải pháp được các đại biểu đưa ra bàn luận.

Thực trạng ngổn ngang

Báo cáo của Tổng cục Đất đai (Bộ TN-MT) cho thấy, hệ thống các nông lâm trường quốc doanh bắt đầu hình thành từ năm 1955 - 1958, trải qua nhiều chủ trương sắp xếp, đổi mới đến nay trên cả nước có 653 Cty nông, lâm nghiệp, BQL rừng, khu bảo tồn, VQG đang quản lý và sử dụng gần 8 triệu ha đất. Trong đó 642 nông lâm trường đã được nhà nước thực hiện thủ tục giao đất cho thuê đất với tổng diện tích gần 7,6 triệu ha.

Theo Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Đất đai Nguyễn Văn Chiến, tranh chấp, vi phạm pháp luật về đất đai trong các nông lâm trường hiện là một trong những vấn đề nóng nhất. Hiện cả nước có 54 nông lâm trường, BQL rừng đang diễn ra tranh chấp với diện tích hơn 18.000 ha. Ngoài ra, có 76 nông, lâm trường, BQL rừng bị lấn chiếm với diện tích xấp xỉ 60.000 ha.

Phó Cục trưởng Cục Quản lý công sản (Bộ Tài chính), ông La Văn Thịnh chỉ ra rằng, trong số 642 nông lâm trường đã được Nhà nước giao đất, cho thuê đất với tổng diện tích gần 7,6 triệu ha (chiếm 95,0% tổng diện tích đang quản lý, sử dụng) thì có 526 nông lâm trường được giao đất không thu tiền sử dụng đất với diện tích hơn 7,1 triệu ha, chiếm 89,1%, bao gồm:

284 BQL, vườn quốc gia, khu bảo tồn quản lý diện tích trên 5,1 triệu ha (rừng phòng hộ, rừng đặc dụng, đất các nông lâm trường sử dụng để thực hiện nhiệm vụ công ích, không thực hiện SX kinh doanh). Diện tích này theo quy định của pháp luật từ 2004 - 2014 thuộc đối tượng giao đất không thu tiền sử dụng đất.

Trên thực tế, không thu tiền sử dụng đất, tiền thuê đất đối với diện tích này là cần thiết, đúng quy định của pháp luật và đúng yêu cầu thực tế đặt ra đối với công tác quản lý, bảo vệ và phát triển rừng.

Hiện phần lớn nông lâm trường đóng tại các địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, đặc biệt khó khăn, chỉ có một số DN cao su, cà phê làm ăn có lãi, do vậy chính sách thu tiền sử dụng đất, tiền thuê đất đối với các đơn vị cũng đang vướng phải tồn đọng rất lớn.

Tiếp theo, có 242 nông lâm trường quản lý diện tích gần 2 triệu ha thuộc đối tượng phải chuyển sang thuê đất hoặc giao đất có thu tiền sử dụng đất theo quy định của Luật Đất đai năm 2003, song chưa thực hiện, vì vậy chưa phát sinh hồ sơ thu nộp nghĩa vụ tài chính về đất và chưa thực hiện nghĩa vụ tài chính về đất theo quy định.

Kế đến, có 112 nông lâm trường chuyển sang thuê đất với diện tích 472.709 ha; có 4 nông lâm trường đã chuyển sang giao đất có thu tiền sử dụng đất với diện tích 2.029 ha (chiếm 0,03%) là có thực hiện nghĩa vụ tài chính về tiền sử dụng đất, tiền thuê đất đối với nhà nước.

Hiến kế tái cơ cấu

Đóng góp giải pháp để quản lý hiệu quả hơn nữa đất nông lâm trường quốc doanh, lãnh đạo Cty TNHH MTV Cao su Chư Păh (Gia Lai) cho rằng, cần phải có một quy hoạch tổng thể trong việc sử dụng đất của các loại cây trồng, vật nuôi.

13-43-42_nh-2
Cần có giải pháp giải quyết tận gốc rễ vấn đề đất tại các nông lâm trường quốc doanh

Trong đó, quy hoạch các loại hình SX cho các cây trồng và sau khi đã xác định tính khoa học, tính thực tiễn thì phải tuân thủ. Đặc biệt, phải coi hành vi phá vỡ quy hoạch là một việc làm vi phạm nghiêm trọng đến quá trình phát triển của xã hội.

Ông Nguyễn Tiến Sinh, Phó trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Hòa Bình cho rằng, cần tái cơ cấu lại đất nông lâm trường theo hướng “đoạn tuyệt” với cơ chế quản lý của Bộ, ngành chủ quản để giảm các khoản đầu tư của Nhà nước. Nếu Nhà nước cần nắm đất nông lâm trường để SX kinh doanh thì tiếp tục đổi mới, còn nếu không thì dứt khoát phải giao cho DN SX, kinh doanh...

Đặc biệt, khi đã giao đất cho một tổ chức kinh tế nào thì phải ổn định trong thời gian dài, tránh thu hồi phá vỡ quy hoạch chung vì lý do này, lý do kia. Trừ trường hợp các công trình trọng điểm quốc gia như đường điện, sân bay, bến bãi hoặc những công trình trọng điểm khác...

Ngoài ra, cần tăng cường sự quản lý nhà nước đối với việc quản lý đất đai và hiệu quả sử dụng đất. Tránh tình trạng “rừng vô chủ”, “đất vô chủ” hoặc sử dụng không hợp lý kéo dài.

Lãnh đạo Cty CP Chè Sông Lô (Tuyên Quang) kiến nghị Bộ, ngành Trung ương sớm có văn bản hướng dẫn xử lý những vướng mắc trong việc giao khoán đất nông nghiệp, đất rừng SX và đất có mặt nước nuôi trồng thủy sản cho hộ gia đình, cá nhân theo quy định tại Nghị định số 01/CP ngày 04/10/1995 và Nghị định số 135/2005/NĐ-CP ngày 08/11/2005 của Chính phủ. Có chính sách miễn tiền thuê đất cho các DN SX trong lĩnh vực nông nghiệp, tạo điều kiện để người lao động trong DN được hưởng chính sách như người nông dân.

Riêng với tỉnh Tuyên Quang, lãnh đạo Cty Chè Sông Lô đề nghị cho phép các DN SX trong lĩnh vực nông lâm nghiệp tiếp tục rà soát thanh lý những vườn cây thuộc nguồn vốn tài sản của Nhà nước có năng suất thấp, để DN cùng các hộ nhận khoán trồng lại bằng các loại giống có năng suất cao, chất lượng tốt. Chỉ đạo các tổ chức tín dụng tạo điều kiện thuận lợi cho DN được vay vốn để phát triển các loại cây trồng thích hợp, nhất là vốn tín dụng đầu tư của Nhà nước. Hỗ trợ lãi suất 2 năm đầu cho DN.

Đồng tình quan điểm trên, Phó Chủ nhiệm Ủy ban KHCN và Môi trường của Quốc hội, Phùng Đức Tiến cho rằng, để loại bỏ tận gốc rễ những tồn tại, bất cập về đất đai nông lâm trường, việc cấp thiết là rà soát lại diện tích đất đai giao khoán, cho thuê, đồng thời tổng kết các mô hình SX kinh doanh có hiệu quả để phổ biến nhân rộng, đẩy mạnh ứng dụng KH-CN, phát triển theo chuỗi giá trị...

"Các nông lâm trường đang gặp khó khăn về vốn đầu tư SX, áp dụng tiến bộ kỹ thuật, vì thế cần có đánh giá việc tiếp cận chính sách về vốn, tài chính đối với đất đai, nhân lực, hạ tầng phát triển SX... để khuyến khích DN đầu tư trong lĩnh vực này", ông Tiến đề xuất.

Sinh vật cảnh Bắc Giang tô điểm làng lúa, làng hoa

Sinh vật cảnh Bắc Giang tô điểm làng lúa, làng hoa

Trồng trọt 21/09/2020 - 08:30

Từ năm 2015 đến nay, Hội Sinh vật cảnh Bắc Giang được UBND tỉnh tín nhiệm giao phối hợp với ngành NN-PTNT, thực hiện chương trình làng lúa, làng hoa.

Quảng Bình: Lúa hữu cơ DT 18 hiệu quả cao

Quảng Bình: Lúa hữu cơ DT 18 hiệu quả cao

Trồng trọt 21/09/2020 - 08:15

Mô hình sản xuất giống lúa DT18 theo hướng hữu cơ vụ hè thu trên vùng đất khô xã Hàm Ninh, huyện Quảng Ninh, Quảng Bình cho năng suất cao…

Chứng nhận chỉ dẫn địa lý cho hành tím Sóc Trăng

Chứng nhận chỉ dẫn địa lý cho hành tím Sóc Trăng

Trồng trọt 21/09/2020 - 06:45

Hành tím Sóc Trăng vừa được Cục Sở hữu trí tuệ cấp giấy chứng nhận đăng ký chỉ dẫn địa lý. Đây là niềm vui lớn đối với người dân trồng hành tím của tỉnh.

Vụ đông- Những mảng màu sáng tối: (Bài 6) Đất cảng kỳ vọng gì?

Vụ đông- Những mảng màu sáng tối: (Bài 6) Đất cảng kỳ vọng gì?

Trồng trọt 20/09/2020 - 16:33

Diện tích trồng cây vụ đông ở TP Hải Phòng những năm gần đây thường chỉ đạt 75% kế hoạch với trên dưới 7.000ha và khó mở rộng thêm.

Đánh giá bộ giống lúa thích ứng biến đổi khí hậu

Đánh giá bộ giống lúa thích ứng biến đổi khí hậu

Trồng trọt 19/09/2020 - 19:01

Ngành nông nghiệp Hậu Giang vừa tổ chức hội thảo đánh giá bộ giống lúa thích nghi với điều kiện địa phương và thích ứng biến đổi khí hậu.

Đặt chất lượng lúa giống lên hàng đầu

Đặt chất lượng lúa giống lên hàng đầu

Trồng trọt 18/09/2020 - 07:34

Cty CP Giống cây trồng Đồng Tháp (Doseco) luôn đặt chất lượng lúa giống lên hàng đầu, được bà con nông dân đánh giá cao.

Vụ đông- Những mảng màu sáng tối (Bài 5): Hải Dương chớp 'cơ hội vàng'

Vụ đông- Những mảng màu sáng tối (Bài 5): Hải Dương chớp 'cơ hội vàng'

Trồng trọt 18/09/2020 - 07:28

Dịch Covid - 19 tạo ra những khó khăn, nhưng cũng đem đến cơ hội lớn để nông dân các vùng chuyên canh rau màu vụ đông tại Hải Dương phát triển sản xuất.

Giải pháp quản lý hiệu quả mã số vùng trồng

Giải pháp quản lý hiệu quả mã số vùng trồng

Trồng trọt 17/09/2020 - 09:25

Nếu không được cấp mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói nông sản Việt Nam sẽ không đủ điều kiện xuất khẩu theo yêu cầu của nước nhập khẩu.

Vụ đông- Những mảng màu sáng tối (Bài 4): Không làm kiểu phong trào

Vụ đông- Những mảng màu sáng tối (Bài 4): Không làm kiểu phong trào

Trồng trọt 17/09/2020 - 08:15

Vụ đông 2020, Nam Định chuyển dịch mạnh cơ cấu cây trồng theo hướng ưu tiên cây trồng chất lượng, có giá trị gia tăng cao. Không phát triển vụ đông theo phong trào…

Phú Yên: Dịch bệnh dai dẳng trên cây sắn

Phú Yên: Dịch bệnh dai dẳng trên cây sắn

Trồng trọt 17/09/2020 - 07:30

Theo thống kê của Sở NN-PTNT Phú Yên, niên vụ sắn 2020-2021, nông dân trong tỉnh trồng 27.550 ha, đang ở giai đoạn phát triển thân lá, tích lũy tinh bột.

Quảng Trị: Phòng trừ khảm lá sắn giai đoạn thu hoạch

Quảng Trị: Phòng trừ khảm lá sắn giai đoạn thu hoạch

Trồng trọt 17/09/2020 - 07:15

Taị Quảng Trị, nông dân đang tiến hành thu hoạch sắn củ, nguy cơ bệnh khảm lá sắn lây lan trên diện rộng nếu không được phòng trừ triệt để.

Mía Cao Phong bế tắc đầu ra

Mía Cao Phong bế tắc đầu ra

Trồng trọt 17/09/2020 - 06:30

Một cây mía ép được hai, ba cốc nước mía nhưng bán cả trăm cây mía nông dân không thể mua nổi một cốc nước mía. Nghịch lý đó đang diễn ra ở Hòa Bình.

Xem thêm
Báo Nông Nghiệp
Khẩn trương xây dựng đề án chăn nuôi hữu cơ, an toàn sinh học

Khẩn trương xây dựng đề án chăn nuôi hữu cơ, an toàn sinh học

Ngày 14/9, Bộ NN-PTNT, Bộ KH-CN, Tập đoàn Quế Lâm phối hợp tổ chức hội thảo khoa học công nghệ chăn nuôi lợn theo hướng hữu cơ và an toàn sinh học.

Đầu tư nguồn vốn phải hiệu quả mang lại giá trị cho ngành cà phê

Đầu tư nguồn vốn phải hiệu quả mang lại giá trị cho ngành cà phê

Đây là chỉ đạo của Thứ trưởng Lê Quốc Doanh tại hội nghị Giao ban thúc đẩy tiến độ thực hiện Dự án VnSAT - hợp phần cà phê của 5 tỉnh Tây Nguyên.