Thứ tư, 24/04/2019 11:03 (GMT +7)

| Hotline: 0983.970.780

| Hà Nội 34°C /57%

Thấy gì quanh vụ kiện bản quyền 'Thần đồng Đất Việt'

Thứ Ba 22/01/2019 , 08:38 (GMT+7)

Dự kiến, ngày 24/1, Tòa án nhân dân Quận 1 – TP.HCM xét xử vụ kiện bản quyền bộ truyện tranh “Thần đồng Đất Việt”, sau khi phải hoãn phiên tòa ngày 28/12/2018 vì bị đơn xin vắng mặt.

Đây là phiên tòa liên quan đến bản quyền có thời gian tranh chấp kéo dài lâu nhất từ trước đến nay. Vụ kiện giữa họa sĩ Lê Linh và công ty Phan Thị phát sinh từ tháng 4/2007 mà dây dưa tận bây giờ, ít nhiều cho thấy vấn đề bản quyền ở nước ta chưa được nhìn nhận thấu đáo.

Bộ truyện tranh “Thần đồng Đất Việt” tranh chấp bản quyền suốt 12 năm qua

“Thần đồng đất Việt“ là một bộ truyện thành công nhất trong ngành xuất bản truyện tranh Việt Nam. Tập đầu tiên ra mắt vào năm 2002, liên tục 17 năm qua, các ấn phẩm của bộ truyện này rất được giới hâm mộ chào đón. Tuy chưa thể ngang vai phải lứa với những bộ tranh truyện nổi tiếng của Nhật Bản như “Doremon” hoặc “Conan” nhưng nhiều bậc phụ huynh rất yên tâm khi chọn mua “Thần đồng Đất Việt” làm quà tặng cho con em.

Thế nhưng, những người thực hiện bộ truyện tranh “Thần đồng Đất Việt” đã xảy ra mâu thuẫn. Tháng 4/2007, họa sĩ Lê Linh gửi đơn kiện Công ty Phan Thị, yêu cầu Công ty Phan Thị công nhận ông là tác giả duy nhất với các hình vẽ các nhân vật Tí, Sửu, Dần, Mẹo trong bộ truyện tranh “Thần đồng Đất Việt” từ tập 1-78, không phải là đồng tác giả với bà Phan Thị Mỹ Hạnh như trong hồ sơ đăng ký bản quyền mà phía Công ty Phan Thị đưa ra.

Họa sĩ Lê Linh cũng yêu cầu Công ty Phan Thị không được làm các biến thể của các nhân vật từ các tập tiếp theo, vì làm biến dạng tác phẩm nguyên gốc của ông, xâm phạm quyền bảo vệ sự toàn vẹn của tác phẩm. Lê Linh cũng yêu cầu cầu Công ty Phan Thị phải xin lỗi ông trên các phương tiện truyền thông đại chúng.

Các nhân vật Tí, Sửu, Dần, Mẹo là linh hồn để dẫn dắt những câu chuyện hài hước về văn hóa và lịch sử trong bộ truyện tranh “Thần đồng Đất Việt”. Nếu không có các nhân vật ấy, thì bộ truyện tranh “Thần đồng Đất Việt” không thể chuyển tải những thông điệp gần gũi và yêu thương cho độc giả nhí.

Bị đơn là bà Phan Thị Mỹ Hạnh trình bày, thì họa sĩ Lê Linh không phải là tác giả bộ truyện tranh “Thần đồng Đất Việt”. Bởi lẽ, khi đến làm việc cho Công ty Phan Thị, thì hoạ sĩ Lê Linh không có những tác phẩm này. Cụ thể hơn, bà Phan Thị Mỹ Hạnh đã hình dung ra các nhân vật trong bộ truyện tranh “Thần đồng Đất Việt” và thuê ông Linh vẽ theo đúng quan niệm thẩm mỹ của bà.

Đại diện Phan Thị cho biết trước đây ông Lê Linh là nhân viên làm theo hợp đồng chính thức của Công ty Phan Thị, nhận lương hàng tháng để vẽ ra hình tượng các nhân vật. Ngoài lương hàng tháng, khi ấn bản các tập truyện Thần đồng đất Việt ra thị trường, ông Lê Linh còn được nhận thêm tiền nhuận bút. Cho đến khi rời khỏi Công ty Phan Thị, ông Lê Linh đã nhận tiền nhuận bút là 3 tỷ 90 triệu đồng. Vào lúc đó, đây thật sự là một số tiền rất lớn.

Về lý do hai phía từng là đối tác ăn ý phải lâm vào cảnh "vô phúc đáo tụng đình", Công ty Phan Thị nói: “Ông Lê Linh khởi kiện không phải như lý do ông ấy lan truyền là tác giả duy nhất. Nguyên nhân sâu xa bởi ông ta yêu cầu Công ty Phan Thị trả cực kỳ nhiều tiền mà công ty không đáp ứng được… Thấy “Thần đồng đất Việt” bán chạy, thông qua luật sư của mình, ông Lê Linh yêu cầu Công ty Phan Thị trả thêm cho ông ta 10% trên giá bìa từng tập “Thần đồng đất Việt”. Hơn thế nữa, ông Linh còn yêu cầu chia 30% trị giá của tất cả các hợp đồng khai thác truyện “Thần đồng đất Việt” nào mà Công ty Phan Thị ký với các đối tác khác”.

Dư luận vẫn chia thành hai phe ủng hộ cho nguyên đơn và bị đơn. Những người làm sách thì cho rằng thái độ của họa sĩ Lê Linh không đàng hoàng trong quan hệ làm ăn. Tuy nhiên, giới sáng tác lại nghiêng về họa sĩ Lê Linh. Trong một văn bản do ông Huỳnh Văn Mười- Chủ tịch Hội Mỹ thuật TPHCM ký, đã bày tỏ quan niệm về quyền tác giả duy nhất phải thuộc về họa sĩ Lê Linh: “Nếu bảo là người không hề biết vẽ, không hề biết quy luật tạo hình, biết quy luật thẩm mỹ, không hề biết thế nào là tư duy thị giác ngôn ngữ truyền thông thị giác mà có ý nghĩ (chỉ hình dung) là có quyền sở hữu nghệ thuật thị giác thì quả là phản khoa học. Bởi lẽ, đối với giới nghệ sĩ, khi đã có ý tưởng (qua quá trình động não) thì chưa chắc đã hình tượng hóa được nếu không có tài năng. Có khi vẽ mãi không được. Bởi có khi đó là “ý tưởng không khả thi” về ngôn ngữ thị giác.

Do đó, bắt buộc phải thay đổi cách suy nghĩ quan niệm tạo hình mới có thể làm hiển thị ý tưởng trừu tượng thành hình tượng thị giác. Từ hai ý trên, chúng tôi nhận thấy rằng, lập luận của bà Hạnh không có cơ sở khoa học về nghệ thuật thị giác”.

Vụ kiện bản quyền kéo dài 12 năm của bộ tranh truyện “Thần đồng Đất Việt” chủ yếu do sự mơ hồ về ý tưởng sáng tạo. Lẽ ra, người đưa ý tưởng nhân vật và người vẽ hình ảnh nhân vật phải được thỏa thuận sòng phẳng ngay từ khi khởi động dự án “Thần đồng Đất Việt”.

Nguyễn Bính và tôi: Con nhà Nho cũ

Nguyễn Bính và tôi: Con nhà Nho cũ

Văn hóa 09/04/2020 - 12:40

Ít lâu sau, Bính gửi cho tôi một tờ tạp chí (tôi nhớ mang máng là bìa màu vàng nhạt) trong đó có in bài thơ “Con nhà Nho cũ”.

Thi ca có cách ly với Covid-19?

Thi ca có cách ly với Covid-19?

Văn hóa 09/04/2020 - 09:36

Thi ca từ trái tim nhà thơ bay thẳng tới diễn đàn, thì chẳng có lý do gì để thi ca đứng ngoài dòng chảy nhân loại đang đương đầu với virus corona

Nguyễn Bính và tôi: Mảnh vườn ao nhà ngoại

Nguyễn Bính và tôi: Mảnh vườn ao nhà ngoại

Văn hóa 08/04/2020 - 09:03

Đó là tên gọi tập hồi ký của nhà thơ Bùi Hạnh Cẩn (1919 - 2020) xuất bản lần đầu năm 1994 khi tác giả 75 tuổi. Hồi ký được tái bản nhiều lần.

Tác giả 'Nhật ký của mẹ' đạt kỷ lục mới về nhạc thiếu nhi

Tác giả 'Nhật ký của mẹ' đạt kỷ lục mới về nhạc thiếu nhi

Văn hóa 07/04/2020 - 08:58

Nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung trở thành người giữ kỷ lục về số lượng bài hát viết cho tuổi thơ, với 300 ca khúc được cấp chứng nhận bản quyền.

Đất của người con cả

Đất của người con cả

Văn hóa 02/04/2020 - 08:09

Các nhà ký hiệu học lừng danh thế giới đã cắt nghĩa, trong mỗi cái vỏ lễ hội, nghi thức, tập tục đều có một cái lõi triết lý.

Bao giờ có một bộ phim về Vua Hùng?

Bao giờ có một bộ phim về Vua Hùng?

Văn hóa 02/04/2020 - 05:40

Hầu hết dân tộc trên thế giới đều có truyền thuyết về cội nguồn. Việt Nam xác lập Giỗ tổ Hùng Vương cũng là cột mốc quan trọng cho đời sống tinh thần cộng đồng.

Nhớ mùa hoa xoan, hoa gạo

Nhớ mùa hoa xoan, hoa gạo

Văn hóa 31/03/2020 - 10:45

Những ngày mưa dầm dề rồi cũng tạnh. Ven những con đường mòn bừng lên hoa xoan.

Đạo diễn Lê Hữu Lương qua đời ở tuổi 68

Đạo diễn Lê Hữu Lương qua đời ở tuổi 68

Văn hóa 31/03/2020 - 09:50

Sau 3 tháng phát hiện bị ung thư thực quản, đạo diễn trút hơi thở cuối cùng vào sáng 30/3 tại nhà riêng trên đường Hùng Vương, phường 9, quận 5, TP.HCM.

Phát hành bộ tem 'Chung tay phòng, chống dịch Covid-19'

Phát hành bộ tem 'Chung tay phòng, chống dịch Covid-19'

Văn hóa 31/03/2020 - 09:38

Bộ tem được phát hành vào hôm nay (31/3) và cung ứng trên mạng lưới Bưu chính toàn quốc đến ngày 31/12/2021.

Ra mắt kênh Bộ Y tế trên Tik Tok, cùng lan tỏa phòng chống Covid-19

Ra mắt kênh Bộ Y tế trên Tik Tok, cùng lan tỏa phòng chống Covid-19

Văn hóa 30/03/2020 - 09:39

Bộ Y tế ra mắt tài khoản chính thức trên nền tảng TikTok (@boytevietnam) nhằm tăng cường truyền thông phòng, chống dịch Covid-19.

Vĩnh biệt người cả đời viết nhạc cho thiếu nhi

Vĩnh biệt người cả đời viết nhạc cho thiếu nhi

Văn hóa 29/03/2020 - 10:36

Nhạc sĩ Phong Nhã, người cả đời chỉ đam mê sáng tác cho lứa tuổi nhi đồng, đã qua đời ngày 28/3, hưởng thọ 96 tuổi.

Diễn viên Mai Phương qua đời ở tuổi 35

Diễn viên Mai Phương qua đời ở tuổi 35

Văn hóa 28/03/2020 - 21:29

Diễn viên Mai Phương vừa qua đời tối 28/3, ở tuổi 35, sau hai năm chống chọi với căn bệnh ung thư phổi.

Xem thêm
Báo Nông Nghiệp
Vỡ lẽ

Vỡ lẽ

Lên Thủ đô, hôm đầu Hải và Dung tá túc trong một nhà nghỉ. Hôm sau, họ tìm nhà, và thật may mắn, thuê được một căn hộ tập thể trên tầng 10 của một chung cư, với giá rất hợp lý, chỉ 5 triệu đồng một tháng.

Trận bóng trong bốn bức tường

Trận bóng trong bốn bức tường

Nằm sâu trong con ngõ nhỏ phía sau khán đài D sân Lạch Tray, nhà bà Thuần bữa nay bỗng nhiên có nhiều vị khách lạ.

15 món ăn dân tộc đặc trưng vùng hồ Ba Bể

15 món ăn dân tộc đặc trưng vùng hồ Ba Bể

Ban Chủ nhiệm Dự án bảo tồn và phát huy một số di sản văn hóa dân tộc công bố 15 món ẩm thực dân tộc đặc trưng vùng hồ Ba Bể.

Kiểng tết độc, lạ hút hàng

Kiểng tết độc, lạ hút hàng

Chị Loan trước đây là một chủ nhân của vườn kiểng nổi tiếng về bộ sưu tập kiểng thú bằng hoa mẫu đơn, nay chị mở rộng kinh doanh thêm mặt hàng si rô kiểng.