Báo Nông Nghiệp
Báo Nông Nghiệp

Thứ tư, 24/04/2019 11:03 (GMT +7)

| Hotline: 0983.970.780

Giải mã chữ viết trên bia đá Chăm Pa tồn tại gần 6 thế kỷ

Thứ Sáu 04/10/2019 , 20:28 (GMT+7)

Ngày 4/10, bia đá cổ Chăm Pa ở huyện Đăk Pơ, Gia Lai đã được các chuyên gia trong và ngoài nước công bố giải mã chữ viết tồn tại gần 6 thế kỷ.

Các chuyên gia chiêm ngưỡng bia đá cổ Chăm Pa.

Buổi công bố bản dịch có Giáo sư, tiến sỹ, Nhà giáo nhân dân Nguyễn Quang Ngọc – Phó chủ tịch Hội khảo cổ học Việt Nam; Tiến sỹ Nguyễn Thị Kim Vân - Nguyên GĐ bảo tàng tỉnh Gia Lai; Giáo Sư Andrew Hardy – Trưởng Văn phòng đại diện Trường Viễn Đông Bác cổ.

Tại buổi họp báo, UBND huyện Đăk Pơ cho biết, địa điểm được phát hiện bãi đá Chăm Pa cổ là thôn Tư Lương xã Tân An. Nội dung bia đá Chăm Pa thể hiện sự ngợi ca: “Đã từng có một chúa tể tối cao của các vị vua, con trai hoàng thượng Jayasinhavarma thuộc dòng dõi Vrsu, quý tộc của thành phố hoàng gia Nauk Glaun Vijaya.….”. Đây là một phát hiện thú vị về văn hoá Chăm Pa cổ trên vùng đất Tây Nguyên nói riêng và dải đất miền Trung nói chung.

Nội dung dòng chữ trên bia đá phải mất 9 năm mới được Giáo sư Arlo Griffiths (Pháp) và cô Khom – Sreymom (Campuchia) qua nhiều công đoạn dập, đọc mới dịch ra. Qua gần 600 năm tồn tại, có ký tự bị phai mờ, nên bản dịch không toàn vẹn, khoảng 80% nội dung của ký tự được dịch ra.

Trước đó, năm 1962, ông Nguyễn Xuân Thành (nay khoảng 80 tuổi, trú tại thôn Tư Lương, xã Tân An-Đăk Pơ) phát hiện tảng đá có khắc những dòng chữ lạ. Nghi đây là nơi có báu vật, nên ông đã không khai báo với lực lượng chức năng. Sau một thời gian dài tìm kiếm, không phát hiện được gì nên đã thông tin lực lượng chức năng.

Theo đánh giá của Giáo sư Nguyễn Quang Ngọc, dấu tích bia đá cổ Chăm Pa được phát hiện tại thôn Tư Lương cho thấy có dấu tích của người Chăm Pa thượng ở Tây Nguyên là chính xác. Nó có từ trước khi vua Lê Thánh Tông tiến hành cuộc chiến giữa Đại Việt và Chiêm Thành năm 1471.

Theo các chuyên gia, văn hoá Chăm Pa cổ cần được khảo sát kỹ, tránh để mất và thất lạc di tích lịch sử văn hoá cổ.

Sau buổi công bố, đoàn chuyên gia cùng chính quyền địa phương và các phóng viên đã đi khảo sát thực tế tại điểm phát hiện ra hòn đá có khắc chữ Chăm Pa cổ.

Kiều Minh Tuấn: 'Ông trời không cho vẻ đẹp trai nhưng lại cho tài diễn xuất'

Kiều Minh Tuấn: 'Ông trời không cho vẻ đẹp trai nhưng lại cho tài diễn xuất'

Văn hóa 29/05/2020 - 15:52

Kiều Minh Tuấn vừa được vinh danh "Nam diễn viên chính xuất sắc phim điện ảnh" của Cánh Diều 2019, cho vai diễn trong “Anh trai yêu quái” và “Nắng 3”.

Đông Ngạc xin đắp đê cũ để giữ làng

Đông Ngạc xin đắp đê cũ để giữ làng

Văn hóa 29/05/2020 - 07:10

Làng Đông Ngạc xưa, nay là phường Đông Ngạc, thuộc quận Bắc Từ Liêm, thuộc vùng ngoại ô, cách Trung tâm Hà Nội khoảng 10km.

Giải mã kỳ tài hay giải mã kỳ quặc?

Giải mã kỳ tài hay giải mã kỳ quặc?9

Văn hóa 28/05/2020 - 06:10

Chương trình “Giải mã kỳ tài” trên HTV7, đã khiến dư luận xôn xao khi dành sóng truyền hình cho cựu người mẫu Trang Trần khoe tài chửi bới thiên hạ.

Khởi động hành trình tìm kiếm tân Hoa Hậu Việt Nam 2020

Khởi động hành trình tìm kiếm tân Hoa Hậu Việt Nam 2020

Văn hóa 27/05/2020 - 11:44

Cuộc thi năm nay sẽ diễn ra từ tháng 8-10/2020 với vòng Chung khảo phía Bắc và phía Nam, đêm Chung kết sẽ diễn ra tại thành phố Hồ Chí Minh.

Thầy giáo nghiên cứu phong tục miệt vườn

Thầy giáo nghiên cứu phong tục miệt vườn

Văn hóa 27/05/2020 - 08:48

Miệt Nam sông Hậu gồm các tỉnh Cần Thơ, Hậu Giang, Sóc Trăng, Bạc Liêu, Cà Mau, An Giang, Kiên Giang.

Bay trên mùa nước đổ năm 2020

Bay trên mùa nước đổ năm 2020

Văn hóa 26/05/2020 - 15:43

Nhằm quảng bá du lịch nội địa và hình ảnh du lịch Yên Bái với du khách trong nước, Festival Dù lượn “Bay trên mùa nước đổ” được tổ chức vào ngày 30/5/2020.

'Bay trên mùa nước đổ'

'Bay trên mùa nước đổ'

Văn hóa 26/05/2020 - 15:38

Nhằm quảng bá du lịch nội địa và hình ảnh du lịch Yên Bái với du khách trong nước, Festival Dù lượn “Bay trên mùa nước đổ” được tổ chức vào ngày 30/5/2020.

Giọt nắng tràn ly, suy tưởng tràn bờ

Giọt nắng tràn ly, suy tưởng tràn bờ

Văn hóa 26/05/2020 - 11:15

Với trường hợp Trần Lê Khánh, cứ tạm hiểu thơ đã gọi tố chất thi sĩ của anh bằng âm thanh ngẫu nhiên như có sự an bài của số phận.

Nhà văn Thạch Lam đã tự chọn vợ như thế nào?

Nhà văn Thạch Lam đã tự chọn vợ như thế nào?

Văn hóa 23/05/2020 - 19:04

Khác với hai người anh Nhất Linh và Hoàng Đạo đều kết hôn thông qua mai mối, nhà văn Thạch Lam đã tự tìm kiếm và tự quyết định bạn trăm năm.

Ông chủ hãng taxi lừng lẫy vẫn ôm ấp 'Giấc mơ sông Thương'

Ông chủ hãng taxi lừng lẫy vẫn ôm ấp 'Giấc mơ sông Thương'

Văn hóa 23/05/2020 - 12:06

Doanh nhân Nguyễn Phúc Thành của thương hiệu taxi Thành Hưng càng thành đạt thì tác giả Nguyễn Phúc Lộc Thành của bút mực cặm cụi càng bị đẩy vào góc khuất quên lãng chăng?

Tiếng ve

Tiếng ve

Văn hóa 23/05/2020 - 08:35

Mùa đang chuyển, nắng bung tỏa gay gắt. Bóng mát của những cây bàng, cây phượng ở sân trường đã trở nên yếu ớt dưới cái nắng chang chang.

Tại sao thanh niên 'sợ' nông thôn?

Tại sao thanh niên 'sợ' nông thôn?1

Văn hóa 22/05/2020 - 08:27

Cho dù đã rời xa bục giảng đại học một thời gian, nhiều bạn trẻ vẫn gọi tôi là “thầy” và tâm sự đủ thứ chuyện từ chuyện học đến chuyện đời.

Xem thêm
Báo Nông Nghiệp
Vỡ lẽ

Vỡ lẽ

Lên Thủ đô, hôm đầu Hải và Dung tá túc trong một nhà nghỉ. Hôm sau, họ tìm nhà, và thật may mắn, thuê được một căn hộ tập thể trên tầng 10 của một chung cư, với giá rất hợp lý, chỉ 5 triệu đồng một tháng.

Đồng Tháp vắng 8 cầu thủ khi gặp Hà Nội

Đồng Tháp vắng 8 cầu thủ khi gặp Hà Nội

Do nhiều cầu thủ tham dự vào vụ cá độ ở vòng chung kết U21 quốc gia, Đồng Tháp bị sứt mẻ nghiêm trọng lực lượng khi đá vòng 1/8 Cup Quốc gia.

15 món ăn dân tộc đặc trưng vùng hồ Ba Bể

15 món ăn dân tộc đặc trưng vùng hồ Ba Bể

Ban Chủ nhiệm Dự án bảo tồn và phát huy một số di sản văn hóa dân tộc công bố 15 món ẩm thực dân tộc đặc trưng vùng hồ Ba Bể.

Đội trưởng Tottenham chi gần nửa tỷ đồng mua chó giữ nhà

Đội trưởng Tottenham chi gần nửa tỷ đồng mua chó giữ nhà

Thủ môn Hugo Lloris đã mang về một chú chó giữ nhà được huấn luyện đặc biệt để đảm bảo cho an toàn của tư dinh tại Vương quốc Anh.