Tại xã Cam Nghĩa, huyện Cam Lộ, ông Nguyễn Đăng Lục được xem là một trong những người có kỹ thuật trồng hồ tiêu tốt nhất. Năm 2024, với 500 gốc hồ tiêu (tương đương khoảng 0,3ha), ông thu về 0,6 tấn nhưng năm nay dự kiến chỉ đạt khoảng 0,25 - 0,3 tấn.

Nông dân Quảng Trị lo lắng vì dự kiến năng suất hồ tiêu thấp kỷ lục. Ảnh: Võ Dũng.
“Năng suất hồ tiêu ở đây có thời điểm đạt hơn 2,5 tấn/ha nhưng năm nay theo dự tính có vườn chỉ còn khoảng 0,3 tấn/ha”, ông Lục cho hay.
Nguyên nhân, theo ông Lục là do mùa nắng năm 2024 kéo dài. Cuối tháng 9, đầu tháng 10/2024 là thời điểm hồ tiêu ra hoa nhưng không đủ nước tưới. Một số diện tích ra hoa muộn, gặp rét nên không đậu quả. Trước đó, vào năm 2020, mưa lớn làm xuất hiện nhiều mạch nước ngầm khiến rễ cây hồ tiêu bị thối; cành, nhánh không phát triển.
“Biểu hiện của cây hồ tiêu khi bị ngập nước là vàng lá chứ chưa chết ngay. Có những trụ tiêu vẫn sống 4 - 5 năm sau nhưng cành nhánh không phát triển, rễ bị thối, năng suất giảm dần rồi chết. Chúng tôi hiện chưa có giải pháp hiệu quả để khắc phục tình trạng chết dần của cây hồ tiêu sau khi các mạch nước ngầm xuất hiện”, ông Lục chia sẻ.
Ông Lê Song Hào, Phó Chủ tịch UBND xã Cam Nghĩa cho biết, trước năm 2020, toàn xã có trên 50ha hồ tiêu nhưng đến thời điểm này chỉ còn gần 25ha. Có những vườn tiêu gần như không đậu quả, năng suất chỉ đạt khoảng 0,1 - 0,2 tấn/ha. Với tình hình này, ông Hào dự báo diện tích, năng suất và sản lượng tiêu tại Cam Nghĩa còn có thể giảm trong những năm tiếp theo.

Tiêu ra hoa nhưng không đậu quả, nhiều chủ vườn thất bát. Ảnh: Võ Dũng.
Thực trạng này cũng đang xẩy ra tại các huyện trồng tiêu lớn của tỉnh Quảng Trị như Gio Linh, Vĩnh Linh, Hướng Hóa… Ông Lê Phước Hiếu, Phó Chủ tịch UBND xã Gio An (huyện Gio Linh) cho hay, sau khi các mạch nước ngầm xuất hiện vào năm 2024, người dân đã nỗ lực áp dụng các biện pháp kỹ thuật để cứu cây hồ tiêu. Tuy phần lớn diện tích hồ tiêu được bảo toàn nhưng năng suất, sản lượng, chất lượng hồ tiêu tại địa phương giảm sút nghiêm trọng, dự kiến chỉ khoảng 1/3 so với năm 2024.
“Thời điểm này chưa thể đánh giá chính xác năng suất hồ tiêu tại địa phương nhưng căn cứ vào tình hình ra hoa, đậu quả thì có thể thấy năm nay người trồng tiêu sẽ rất khó khăn”, ông Hiếu chia sẻ.
Toàn tỉnh Quảng Trị hiện có gần 2,2 nghìn ha hồ tiêu. Trong đó, diện tích cho sản phẩm trên 2 nghìn ha. Năm 2024, cây hồ tiêu tại Quảng Trị được mùa với năng suất đạt 12,5 tạ/ha, cao hơn 0,7 tạ/ha so với năm 2023; giá hồ tiêu ở mức cao, nhiều hộ lãi lớn. Tuy nhiên bước sang năm 2025, năng suất hồ tiêu giảm mạnh khiến nông dân lo lắng.

Những mạch nước ngầm xuất hiện sau mưa lớn khiến nhiều trụ hồ tiêu bị ảnh hưởng tới năng suất và chết. Ảnh: Võ Dũng.
Ông Bùi Phước Trang, Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Quảng Trị cho biết, hồ tiêu là cây trồng khó tính. Vì vậy, trước, trong và sau mùa mưa bão, ngành trồng trọt và bảo vệ thực vật khuyến cáo bà con các biện pháp xử lý ngập úng, chăm sóc sau khi nước rút. Tuy nhiên, đây vẫn là bài toán nan giải.
“Một số hộ chăm sóc chưa đúng kỹ thuật, cung cấp không đủ chất dinh dưỡng cho cây hồ tiêu phát triển. Bên cạnh đó, hiện nhiều hộ trồng tiêu xây tường rào bao quanh nên việc thoát nước khó khăn gây tình trạng ngập úng cục bộ khiến tiêu chết hoặc giảm năng suất”, ông Bùi Phước Trang, Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Quảng Trị cho hay.